Εργαστήριο μελέτης για τη διαφάνεια και τη διαφθορά στην Ευρώπη

Τη δημιουργία εργαστηρίου μελέτης για τη διαφάνεια και τη διαφθορά στην Ευρώπη ανακοίνωσε από τη Θεσσαλονίκη ο πρόεδρος του Κέντρου Διεθνούς Ευρωπαϊκού και Οικονομικού Δικαίου και πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, Βασίλης Σκουρής. Σε συνέντευξη Τύπου που έδωσε στη συμπρωτεύουσα έκανε λόγο για «ανησυχητικά» φαινόμενα ανυπακοής κρατών – μελών της Ε.Ε. στο ευρωπαϊκό δίκαιο αναφέροντας ως χαρακτηριστικό παράδειγμα το προσφυγικό ζήτημα. 

Οι ανακοινώσεις έγιναν από τον κ. Σκουρή με αφορμή τη συμπλήρωση 40 ετών λειτουργίας του Κέντρου Διεθνούς Ευρωπαϊκού και Οικονομικού Δικαίου στη Θεσσαλονίκη, ενώ αναφέρθηκε στη δημιουργία έδρας δικαστηρίου στην πόλη για την εκδίκαση των διπλωματών ευρεσιτεχνίας.

«Ποτέ δεν ήταν εύκολη υπόθεση η πιστή εφαρμογή του ευρωπαϊκού δικαίου. Αυτό το οποίο παρατηρούμε όμως, δυστυχώς τον τελευταίο καιρό είναι ότι υπάρχουν -όχι φαινόμενα μιας αποσπασματικής παραβίασης των κανόνων του ευρωπαϊκού δικαίου που μπορεί να οφείλονται και σε μια εσφαλμένη εντύπωση για το περιεχόμενο τους- αλλά, ότι σε μερικές περιπτώσεις, είναι σαφείς οι κανόνες και τα κράτη (μέλη) δε θέλουν να υπακούσουν», τόνισε χαρακτηρίζοντας πάντως “ανησυχητικά” τα φαινόμενα ανυπακοής κρατών – μελών στο ευρωπαϊκό δίκαιο όπου οι κανόνες είναι σαφείς. 

Ο κ. Σκουρής προσδιόρισε ότι το πρόβλημα προέκυψε με την προσφυγική κρίση, καθώς σημειώθηκε σαφής διαφοροποίηση ορισμένων ευρωπαϊκών χωρών, όπως η Ουγγαρία και Σλοβακία, από την απόφαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.

«Εδώ έχουμε φαινόμενα ανυπακοής, όπως παρατηρήθηκαν αυτά κυρίως στο πλαίσιο της αντιμετώπισης της προσφυγικής κρίσης. Κάποιοι αρνήθηκαν να συμμορφωθούν με την απόφαση που είχε ληφθεί με τον ορθό και ενδεδειγμένο τρόπο, όπως συμβαίνει στην Ε.Ε. σύμφωνα με την αρχή της “ειδικής πλειοψηφίας”, που σημαίνει ότι στο Συμβούλιο των Υπουργών δε χρειάζεται να υπάρξει ομοφωνία για τη λήψη απόφασης. Μπορεί να ληφθεί απόφαση, πλην ελαχίστων εξαιρέσεων, με τη λεγόμενη “ειδική πλειοψηφία”, δηλαδή με μεγάλη πλειοψηφία» είπε.

Όπως εξήγησε ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, «δε σημαίνει, ότι αυτός ο οποίος μειοψήφησε, ή δε συμφώνησε, δεν δεσμεύεται από την απόφαση που είναι δεσμευτική γι αυτόν όπως είναι για όλους. Εδώ λοιπόν έχουμε φαινόμενα ανυπακοής τα οποία οφείλουμε να τα αντιμετωπίσουμε», παρατήρησε. Χαρακτήρισε μάλιστα, αυτά τα φαινόμενα ανυπακοής ως εξαιρετικά ανησυχητικά, «διότι η Ε.Ε. η ίδια, επειδή είναι ένας θεσμός που έχει δημιουργηθεί για να βασίζεται ακριβώς στο δίκαιο, δεν έχει άλλα όπλα, δηλαδή βασίζεται στο ότι οι κανόνες οι οποίοι θεσπίζονται με τον ενδεδειγμένο τρόπο θα γίνονται σεβαστοί». 

Σύμφωνα με τον κ. Σκουρή, η προσφυγική κρίση ανέδειξε και άλλα «κενά» του συστήματος στη λήψη «επειγόντων νομοθετικών μέτρων» για την αντιμετώπιση εκτάκτων κρίσεων, που υποχρεώνει τα θεσμικά όργανα της Ε.Ε. να παρακάμπτουν ατύπως κανόνες του ευρωπαϊκού δίκαιου, όπως έγινε με την περίπτωση της προσωρινής «άτυπης» αναστολής ρυθμίσεων του Κανονισμού του Δουβλίνου, χωρίς όμως να έχει αλλάξει η νομοθεσία.

Το ΚΔΕΟΔ 

Η ανάδειξη των προβλημάτων του ευρωπαϊκού δικαίου και η αναζήτηση τεκμηριωμένων λύσεων αποτελούν αντικείμενα έρευνας του ΚΔΕΟΔ που προχωρα στην εκπόνηση πανευρωπαϊκής έρευνας για τις «επείγουσες νομοθετικές διαδικασίες στο πλαίσιο της Ε.Ε.», η ανάγκη των οποίων αναδείχθηκε και από την οικονομική και από την προσφυγική κρίση. Δέκα νέοι επιστήμονες στην Ευρώπη και δύο στο ΚΔΕΟΔ θα ασχοληθούν με τη σύνταξη αυτής της έρευνας, η οποία αναμενεται να ολοκληρωθεί στο πρώτο εξάμηνο του 2017.

Ταυτόχρονα, τέσσερις άλλοι ερευνητές θα απασχοληθούν σε ένα πρόγραμμα με αντικείμενα ελευθερία, ασφάλεια, δικαιοσύνη , ενέργεια και περιβάλλον, οικονομικό και τραπεζικό δίκαιο και ευρωπαϊκή προστασία δικαιωμάτων του ανθρώπου.