Εβδομήντα χρόνια ελληνικού animation

Υπάρχουν πολλά και καλά ελληνικά κινούμενα σχέδια. Φτιαγμένα από καλλιτέχνες που εργάζονται κατά μόνας ή ομαδικά σε ελληνικές εταιρείες παραγωγής. Η ASIFA Hellas που γιόρτασε το 2015 τα εβδομήντα χρόνια από τη δημιουργία του πρώτου ελληνικού animation («Ο Ντούτσε αφηγείται» του γελοιογράφου Σταμάτη Πολενάκη) παρουσιάζει σε έναν χορταστικό τόμο την ιστορία των ελληνικών κινουμένων σχεδίων.

Αν και έχουμε συνηθίσει να αποκαλούμε συχνά τα κόμικς ως «ένατη τέχνη», αναρωτιόμαστε ποιες είναι οι υπόλοιπες οκτώ. Ο κόσμος των κινουμένων σχεδίων μπορεί να δώσει την απάντηση για την όγδοη τέχνη: το animation. Σύμφωνα με τον Γιάννη Βασιλειάδη, επίτιμο πρόεδρο της ASIFA (Association Internationale Du Film D’ Animation – Ενωση Δημιουργών Κινουμένων Σχεδίων) και συγγραφέα του εξαιρετικού βιβλίου Animation, «Ιστορία και Αισθητική του Κινούμενου Σχεδίου» (εκδόσεις Αιγόκερως) ο όρος animation είναι ορθότερος και πιο δόκιμος για να αποδώσει την τεχνική και το περιεχόμενο της τέχνης της εμψύχωσης καθώς μπορεί να περιγράψει το κλασικό κινούμενο σχέδιο, τις κινούμενες κούκλες, τα cut-outs, τη σχεδίαση πάνω σε φιλμ, τη ζωγραφική κάτω από την κάμερα, το pixilation, την οθόνη με καρφίτσες, τα φιλμ με διάφορα τρικ, τις ταινίες με ψηφιακή τεχνολογία και 3D animation. Και παρά τις δυσκολίες και τις απαιτήσεις που έχει κάθε μια από αυτές τις μεθόδους, ιδιαίτερα σε μια εποχή όχι ιδιαίτερα ευνοϊκή για τις λιγότερο διαδεδομένες τέχνες, υπάρχουν Ελληνες δημιουργοί που καταπιάνονται μαζί τους.

«Από το πρώτο ελληνικό έργο εμψύχωσης μέχρι σήμερα έχει κυλήσει πολύ νερό στο αυλάκι. Ειδικά τα τελευταία χρόνια, τα ελληνικά κινούμενα σχέδια γνωρίζουν πρωτόγνωρη ανάπτυξη. Στα χρόνια της κρίσης, μια νέα δυναμική γενιά δημιουργών παράγει έργα που προβάλλονται και βραβεύονται διεθνώς για την ανάδειξη νέων αισθητικών δρόμων αλλά και για την αιχμηρή συχνά θεματολογία τους. Στην εξέλιξη αυτή, μεγάλο ρόλο έχουν διαδραματίσει ο κόσμος της πανεπιστημιακής και καλλιτεχνικής εκπαίδευσης στη χώρα, οι πρωτοπόροι δημιουργοί των προηγούμενων χρόνων αλλά και πολλοί δημιουργοί της Διασποράς» επισημαίνει προλογίζοντας τον τόμο «1945 – 2015, 70 Χρόνια Δημιουργίας Ελληνικών Κινουμένων Σχεδίων» που κυκλοφόρησε από την ASIFA και τη διαδικτυακή πύλη Greekanimation.com, ο Βασίλης Καραμητσάνης, πρόεδρος της ASIFA Hellas.

Ο τόμος, που είναι αφιερωμένος στη μνήμη του Στράτου Στασινού (1945 – 2009), ιδρυτικού μέλους της Ευρωπαϊκής Ενωσης Κινουμένων Σχεδίων Cartoon, περιλαμβάνει μεταξύ άλλων ένα διεξοδικό ιστορικό της ελληνικής παραγωγής, από τον Αγγελο Ρούβα, ένα χρονικό με τα ρεκόρ και τις πρωτιές στα ελληνικά animations (1ο ελληνικό φεστιβάλ το 1960, 1ο stop motion το 1964 από τον Γιώργο Διζικιρίκη, 1η έγχρωμη μικρού μήκους ταινία το 1967 από τον Χρήστο Διατσίνη, 1η μεγάλου μήκους ταινία το 1979 από τον Θανάση Ρεντζή, 1η τηλεοπτική σειρά το 1986 από τους Νίκο Πιλάβιο και Γιάννη Γεωργαρίου κ.ά.), συνεντεύξεις από σημαντικούς δημιουργούς (Ιορδάνης Ανανιάδης, Νίκος Βεργίτσης, Γιώργος Νικολούλιας, Αλέκος Παπαδάτος, Παναγιώτης Ράππας), κείμενα για την παραγωγή 3D animation, για τη διδασκαλία του animation, για τη διαμεσική αφήγηση κ.ά., ενώ είναι πλούσια εικονογραφημένος με εκατοντάδες εικόνες από ελληνικά κινούμενα σχέδια.

Εν ολίγοις πρόκειται για μια χορταστική έκδοση που περιέχει όλα όσα χρειάζεται να ξέρει κάποιος για το animation στην Ελλάδα με το πλούσιο παρελθόν και το σημαντικό παρόν.