Στην Ολομέλεια η συνταγματική αναθεώρηση υπέρ… Ερντογάν

Η αρμόδια επιτροπή του τουρκικού κοινοβουλίου ενέκρινε το σχέδιο νόμου για την αναθεώρηση του Συντάγματος, που προωθεί η κυβέρνηση και σκοπό έχει να αυξήσει περαιτέρω τις εξουσίες του προέδρου Ερντογάν.

Σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων Anadolu, πλέον ανοίγει ο δρόμος για να συζητηθεί η αναθεώρηση του τουρκικού Συντάγματος στην ολομέλεια της τουρκικής Εθνοσυνέλευσης.

Η αναθεώρηση του Συντάγματος έχει ως επίκεντρο την ενίσχυση των εξουσιών του προέδρου της χώρας, πράγμα που επιδιώκει ο πρόεδρος Ερντογάν, μετά την απόπειρα πραξικοπήματος τον περασμένο Ιούλιο και τις συντονισμένες διώξεις εναντίον στρατιωτικών, αστυνομικών, ακαδημαϊκών, δημοσίων υπαλλήλων, αλλά και δημοσιογράφων, με κατηγορίες που σχετίζονται με το πραξικόπημα.

Η συνταγματική αναθεώρηση επί της ουσίας μετατρέπει το πρωθυπουργοκεντρικό σύστημα της Τουρκίας σε προεδρικό, αποδίδοντας στο πρόεδρο της χώρας πλήρεις εκτελεστικές εξουσίες.

Μετά την ανακοίνωση της απόφασης της επιτροπής, ο Ρεσάτ Πετέκ, βουλευτής του κυβερνώντος Κόμματος Ευημερίας και Ανάπτυξης (AKP) υποστήριξε ότι πρόκειται «για τη μεγαλύτερη δημοκρατική κίνηση στην ιστορία της Τουρκικής Δημοκρατίας».

Δεν έχει πάντως την ίδια γνώμη η αντιπολίτευση.

Ο βουλευτής του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP) Μπουλέντ Τεζκάν υποστήριξε ότι η συνταγματική αναθεώρηση συνιστά «αλλαγή πολιτεύματος».

«Θα καταστρέψει τα κέρδη και τις ωφέλειες ενός αιώνα κοινοβουλευτικής δημοκρατίας», ανέφερε και κατάληξε:

«Αυτό το Σύνταγμα θα δημιουργήσει ένα τυραννικό κράτος».

Τι προβλέπει το νομοσχέδιο

Το σχέδιο νόμου, που θα εξεταστεί στην ολομέλεια τη δεύτερη εβδομάδα του Ιανουαρίου και θα οδηγηθεί σε δύο γύρους ψηφοφορίας, για να μπορεί να περάσει με δημοψήφισμα πρέπει να αποσπάσει 330 ψήφους.

Στην αναθεώρηση προβλέπεται η μείωση της ηλικίας για το δικαίωμα του εκλέγεσθαι από 21 σε 18 και αυξάνεται ο αριθμός των βουλευτών από 550 σε 600.

Ωστόσο, το επίμαχο θέμα είναι ότι με την αναθεώρηση καθιερώνεται προεδρικό σύστημα και καταργείται ο πρωθυπουργικός θώκος.

Ο πρόεδρος θα εκλέγεται κάθε 5 χρόνια ταυτόχρονα με τις βουλευτικές εκλογές και θα είναι κομματικός.

Δικαίωμα συμμετοχής με υποψήφιο θα έχουν τα κομματα που στις τελευταίες εκλογές θα έχουν λάβει τουλάχιστον το 5% των ψήφων ή έχουν συγκεντρώσει 100.000 υπογραφές ψηφοφόρων.

Ο πρόεδρος θα μπορεί να εκδίδει και προεδρικά διατάγματα, τα οποία μάλιστα σε περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης δεν θα υπάγονται στους περιορισμούς των κανονικών διαταγμάτων.

Επιπλέον θα μπορεί να κηρύξει κατάσταση έκτακτης ανάγκης όταν απειλείται η ακεραιότητα της χώρας και του λαού από εσωτερικούς ή εξωτερικούς κινδύνους που εκδηλώνονται με πραξεις βίας.

Ο πρόεδρος θα ορίζει έναν ή και περισσότερους αντιπροέδρους.

Θα δύναται να διαταχθεί έρευνα για παράνομες πράξεις του Προέδρου με πρόταση που θα καταθέτουν οι μισοί συν ένας βουλευτές της Ολομέλειας της Βουλής.

Οι ρυθμίσεις για τη δικαιοσύνη

Όσονα φορά τα θέματα της δικαιοσύνης, προβλέπεται ότι ο αριθμός των μελών του Συνταγματικού Δικαστηρίου από 17 μειώνεται σε 15, ενώ καταργούνται τα στρατιωτικά δικαστήρια εκτός των πειθαρχικών δικαστηρίων.

Το Ανώτατο Συμβούλιο Δικαστών και Εισαγγελέων μετονομάζεται σε Συμβούλιο Δικαστών και Εισαγγελέων.

Τέσσερα μέλη του θα ορίζονται από τον πρόεδρο και 7 θα εκλέγονται από την Εθνοσυνέλευση, ενώ ο γενικός γραμματέας του υπουργείου Δικαιοσύνης θα είναι φυσικό μέλος.