Μέσα σε κλίμα έντασης εντός κι εκτός της τουρκικής Εθνοσυνέλευσης άρχισε χθες στην Αγκυρα η κρίσιμη συζήτηση στην ολομέλεια για τη συνταγματική αναθεώρηση, με την οποία το κυβερνών ισλαμοσυντηρητικό AKP στοχεύει -με «δεκανίκι» τους εθνικιστές του MHP- σε εγκαθίδρυση προεδρικού συστήματος και παράταση της πολιτικής ηγεμονίας του Ταγίπ Ερντογάν μέχρι το 2029!
Σε ένα απτό… δείγμα γραφής για το τι μέλλει γενέσθαι, δυνάμεις ασφαλείας επενέβησαν χθες με δακρυγόνα και εκτοξευτήρες νερού για να διαλύσουν την ειρηνική συγκέντρωση εκατοντάδων διαδηλωτών -μεταξύ αυτών βουλευτών της αξιωματικής αντιπολίτευσης του CHP και δικηγόρων- κατά των προωθούμενων σχεδίων, που όπως κατήγγειλαν θα οδηγήσουν με μαθηματική ακρίβεια τη χώρα στον αυταρχισμό ενός μονοπρόσωπου καθεστώτος.
Τόσο το κεμαλικό CHP όσο και το φιλοκουρδικό/αριστερό HDP (που βρίσκεται υπό δικαστικό διωγμό) έχουν ξεκαθαρίσει ότι θα καταψηφίσουν το πακέτο των συνταγματικών τροποποιήσεων, το οποίο -μετά τις θυελλώδεις συνεδριάσεις της αρμόδιας κοινοβουλευτικής επιτροπής- έχει ήδη περιοριστεί σε 18 άρθρα.
Θεωρητικά, η στάση τους δεν αλλάζει τους υπολογισμούς του κοινού μετώπου του κυβερνώντος AKP και του αντιπολιτευόμενου MHP, τα οποία έχουν 317 και 39 βουλευτές αντίστοιχα (σε σύνολο 550) και ξεπερνούν άνετα το όριο των απαιτούμενων 330 ψήφων για παραπομπή της τελικής έγκρισης της συνταγματικής αναθεώρησης σε δημοψήφισμα.
Πολλοί… ξενοδόχοι
Ως πιθανή ημερομηνία αναφέρεται η 2α Απριλίου, υπό την προϋπόθεση ότι η διαδικασία των ψηφοφοριών στην τουρκική Εθνοσυνέλευση θα έχει ολοκληρωθεί έως τα τέλη Ιανουαρίου. Παρ’ όλα αυτά, σε αυτόν τον «λογαριασμό» θα πρέπει να συνυπολογιστούν ουκ ολίγοι… ξενοδόχοι.
Πρώτον, το CHP του Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου αναμένεται να επιδιώξει καθυστερήσεις ή ακόμη και το μπλοκάρισμα της κοινοβουλευτικής διαδικασίας με την κατάθεση τροποποιήσεων ή και προτάσεων μομφής κατά υπουργών.
Δεύτερον, το στρατόπεδο του ακροδεξιού MHP του Ντεβλέτ Μπαχτσελί φυλλορροεί, εν μέσω έντονων εσωκομματικών αντιδράσεων για τη -μικροκομματική κυρίως- ορθότητα της σύμπραξης με το AKP.
Δεκαπέντε βουλευτές του έχουν ήδη διαφοροποιηθεί από την επίσημη κομματική γραμμή, ενώ την παραίτησή του υπέβαλε διαμαρτυρόμενος ένας εκ των αντιπροέδρων του.
Τρίτον, διατυπώνονται εδώ και καιρό ερωτήματα κατά πόσο θα παραμείνει αρραγής η στάση των βουλευτών του ίδιου του AKP, ιδιαίτερα των κουρδικής καταγωγής.
Αρκετοί φέρονται σφόδρα ενοχλημένοι για τη σύμπλευση με το MHP, τα πιθανά ανταλλάγματα (π.χ. ακόμη πιο σκληρή γραμμή στο Κουρδικό και επαναφορά της θανατικής ποινής), αλλά και την αποψίλωση των αρμοδιοτήτων της Βουλής.
Παραμένει ωστόσο αβέβαιο εάν θα εκφράσουν έμπρακτα τη δυσαρέσκειά τους σε περίπτωση που η ψηφοφορία αποφασιστεί τελικά να είναι ανοιχτή.
Ανοιγμα στον Τραμπ
Αποφεύγοντας για… τους τύπους κάθε σχολιασμό επί της διαδικασίας, εν τω μεταξύ, ο ίδιος ο Ερντογάν κάλεσε χθες τους πρέσβεις της Τουρκίας να αγωνιστούν για την καταπολέμηση της ισλαμοφοβίας διεθνώς.
Εκλεισε το «μάτι» στον εν αναμονή πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, δηλώνοντας αισιόδοξος για βελτίωση των διμερών σχέσεων και αγαστή συνεργασία σε περιφερειακά ζητήματα (βλέπε Κουρδικό-Συριακό).
Και διά του ΥΠΕΞ του, Μεβλούτ Τσαβούσογλου, διεμήνυσε στην Ευρώπη ότι θα είναι «ημιτελής» χωρίς τη χώρα του, υπενθυμίζοντας με νόημα ότι τηρεί στάση αναμονής για τα ανταλλάγματα που έχει αξιώσει ως προς τη συνέχιση της συνεργασίας στο προσφυγικό.
