Με αρνητικά προμηνύματα έκλεισε ο Νοέμβριος, σύμφωνα με τη μηνιαία μέτρηση του ΙΟΒΕ για το οικονομικό κλίμα (iobe.gr/ec_situation.asp?PD=2016). Παρά το γεγονός ότι τον περασμένο μήνα αναθεωρήθηκαν επί τα βελτίω τα στοιχεία για το ΑΕΠ που δείχνουν ότι είναι εφικτό τελικά να κλείσει η χρονιά με ανάκαμψη κατά 0,3%-0,4%, ο δείκτης οικονομικού κλίματος «γύρισε» στο κόκκινο έπειτα από τρεις διαδοχικές θετικές μετρήσεις και υποχώρησε στις 92,4 μονάδες.
Η αλλαγή τάσης στο οικονομικό κλίμα είναι αποτέλεσμα κυρίως της υποχώρησης της καταναλωτικής εμπιστοσύνης και της επιδείνωσης των προσδοκιών στη βιομηχανία. Αντίθετα, στις υπηρεσίες, στο λιανικό εμπόριο και τις κατασκευές καταγράφεται βελτίωση των εκτιμήσεων.
Σύμφωνα με τους συντάκτες της Εκθεσης Συγκυρίας του ΙΟΒΕ, η πτώση στον δείκτη οικονομικού κλίματος δεν ανατρέπει τη βελτίωση που έχει καταγραφεί σε σχέση με πέρυσι (τον Νοέμβριο του 2015 ο δείκτης ήταν στις 87,1 μονάδες).
Ερμηνεύεται, δε, ως μάλλον αναμενόμενη «διόρθωση» των προσδοκιών καθώς η σταθεροποίηση της οικονομίας επιτρέπει ηπιότερες αξιολογήσεις από πολίτες και επιχειρηµατίες, ενώ παραµένει η αβεβαιότητα για τη µεσοπρόθεσµη πορεία της οικονομίας.
Παρά ταύτα, οι προβλέψεις των νοικοκυριών, συνεχίζουν να είναι εξαιρετικά απαισιόδοξες τόσο για τη δική τους οικονομική κατάσταση όσο και για αυτήν της χώρας μέσα στο επόμενο δωδεκάμηνο.
Ακούγεται λογικό ότι τα νοικοκυριά δεν έχουν και πολλά να περιμένουν από την επόμενη χρονιά για την τσέπη τους.
Η όποια συμφωνία για το χρέος δεν τους αφορά, καθώς θα αρχίσει να φέρνει αποτελέσματα μετά το 2030, ενώ αντίθετα από την Πρωτοχρονιά του 2017 η νέα φοροκαταιγίδα των 2,5 δισ. ευρώ που θα ξεσπάσει, θα στερήσει ακόμη μεγαλύτερο μέρος από τα εισοδήματά τους.
