Για ακόμα μία φορά η Ευρωπαϊκή Ένωση αδυνατεί να πάρει δραστικά μέτρα και συγκεκριμένες αποφάσεις όσον αφορά τις μετεγκαταστάσεις χιλιάδων προσφύγων που αυτή τη στιγμή βρίσκονται σε Ελλάδα και Ιταλία, προς άλλες χώρες της Ε.Ε.
Όπως διαφαίνεται στα συμπεράσματα της Συνόδου Κορυφής, οι Ευρωπαίοι περιορίζονται σε… εκκλήσεις προς τα κράτη μέλη, τα οποία νουθετούν να εντείνουν τις προσπάθειές τους για να επιταχυνθούν οι μετεγκαταστάσεις. Υπενθυμίζεται ότι συγκεκριμένα κράτη της Ε.Ε. αντιστέκονται σθεναρά στο σύστημα ανακατανομής των προσφύγων βάσει υποχρεωτικών ποσοστώσεων, το οποίο έχει θέσει ξεκάθαρους στόχους εδώ και έναν χρόνο.
Παράλληλα, οι ηγέτες των 28 κρατών μελών της Ε.Ε. θεωρούν πως η συμφωνία του περασμένου Μαρτίου με την Τουρκία έχει μειώσει δραστικά τις αφίξεις προσφύγων στην Ελλάδα (μάλιστα, υπάρχει μνεία και στο θέμα της βίζας) και πλέον στρέφουν το βλέμμα τους προς την Αφρική, καθώς διαπιστώνουν πως οι ροές είναι αυξημένες από τη συγκεκριμένη ήπειρο. Έτσι, η Ε.Ε. επιδιώκει τη σύναψη «συμφώνων για τη μετανάστευση» με πέντε χώρες: τον Νίγηρα, τη Νιγηρία, την Αιθιοπία, το Μάλι και τη Σενεγάλη.
Σύμφωνα με την επικεφαλής της διπλωματίας της Ε.Ε. Φεντερίκα Μογκερίνι, οι εν λόγω συμφωνίες θα είναι «αμοιβαία επωφελείς» για την Ε.Ε. και τα αφρικανικά κράτη, συμβάλλοντας ιδίως να δημιουργηθούν προοπτικές απασχόλησης για τους πολίτες τους και να αποφευχθεί το ενδεχόμενο η μετανάστευση να αποτελεί τη μοναδική τους προοπτική.
Τα βασικά σημεία των συμπερασμάτων
1. Η προστασία των εξωτερικών συνόρων. Αναφέρεται στη νέα Frontex, στις προσπάθειες των χωρών μελών να ενδυναμώσουν τον έλεγχο των εξωτερικών συνόρων έτσι ώστε να υπάρξει «εισαγωγή στη Σέγκεν». Το ευρωπαϊκό συμβούλιο ζητά τη γρήγορη υιοθέτηση του αναθεωρημένου κώδικα για τα σύνορα της Σέγκεν με συστηματικούς ελέγχους σε όλους τους ταξιδιώτες που διασχίζουν τα εξωτερικά ευρωπαϊκά σύνορα.
2. Αντιμετώπιση των μεταναστευτικών ροών. Ως πρώτο σημείο αναφέρεται «η παράνομη μετανάστευση στην κεντρική μεσόγειο» με το συμβούλιο να υπογραμμίζει ότι χρειάζονται περισσότερες προσπάθειες για να αναχαιτιστεί η ροή των παράτυπων μεταναστών, ειδικά από την Αφρική και να βελτιωθούν οι ρυθμοί των απελάσεων. Η Ε.Ε. θα συνεχίσει να εργάζεται με τις χώρες της προέλευσης και τράνζιτ, με αρχικό στόχο την Αφρική, με τα απαραίτητα όργανα και εργαλεία όπως η ανάπτυξη και το εμπόριο.
3. Η διατήρηση και η αύξηση του ελέγχου στην ανατολική Μεσόγειο. Εκεί απαιτείται περαιτέρω εφαρμογή της συμφωνίας Ε.Ε.-Τουρκίας και της συνεχιζόμενης υποστήριξης για τις χώρες που βρίσκονται στον βαλκανικό διάδρομο. Το συμβούλιο ζητά:
- να αυξηθούν οι προσπάθειες για να επιταχυνθούν οι επιστροφές από τα ελληνικά νησιά στην Τουρκία, ειδικά με τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας και της ταχύτητας της διαδικασίας του ασύλου,
- γρήγορο διορισμό μόνιμων συντονιστών στα ελληνικά hotspots,
- οι χώρες μέλη να ανταποκριθούν πλήρως, όπως έχουν ζητήσει σχετικές ευρωπαϊκές υπηρεσίες, για την ενίσχυση σε ανθρώπινο δυναμικό και τη βοήθεια προς την Ελλάδα,
- να υπάρξει πρόοδος σε όλες τις δεσμεύσεις που περιέχονται στη συμφωνία Ε.Ε. – Τουρκίας, συμπεριλαμβανομένης και της απελευθέρωσης της βίζας.
