Είχε κυκλοφορήσει πριν από λίγα χρόνια ένα βιβλίο για τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης (Μάνος Σιφονιός, εκδόσεις Λιβάνη).
Ιδού η οξυνούστατη ερμηνεία του αρκτικόλεξου: Μη Μιλάς Εσύ και, στη συνέχεια, Μιλάω Μόνο Εγώ!
Πολλαπλή, άρτια ερμηνεία, που δυστυχώς εξακολουθεί να ισχύει. Ο,τι ενοχλεί δηλαδή καταγγέλλεται βίαια.
Διά της ετερότητας αποχτάμε ταυτότητα· πώς αλλιώς;
Αντί να λέμε μίλα κι εσύ ώστε ίσως βελτιωθώ κι εγώ απ’ αυτά που θα ακούσω (ούτως ή άλλως θα προαχθεί ο διάλογος), αντί λοιπόν να βλέπουμε στον άλλο έναν χρήσιμο φίλο, εμείς αποφασίζουμε ότι αυτός είναι «αντίπαλος».
Περίεργη άποψη για τον λόγο και τη δημοκρατία, δεν νομίζετε;
Ολα πρέπει να λέγονται και να ακούγονται, μόνο τότε είναι πιθανό να διευρυνθούν οι γνώσεις και οι πνευματικοί ορίζοντες· ταυτόχρονα ενισχύονται οι κοινωνικές σχέσεις και παύει να φαίνεται ως θεμελιώδες το δίπολο «φίλος-εχθρός», ανατριχιαστικό μεν αλλά με πολύ μεγάλη αποδοχή, ειδικά από τους «επαγγελματίες» της πολιτικής, που προσπαθούν να προστατέψουν τις «κατακτήσεις» τους.
Το δίπολο αυτό εισήχθη στον πολιτικό λόγο από έναν οιονεί θεωρητικό του ναζισμού, τον νομικό Καρλ Σμιτ και άλλους εξόργισε και άλλους μάγεψε(!).
Οι πρώτοι κατάλαβαν την ολισθηρότητά του διότι η εφαρμογή του αποκλείει από τη ζωή όσους αποφασίσαμε ότι είναι εχθροί.
Οι δεύτεροι εντυπωσιάστηκαν από την πολυπλοκότητα των μεθόδων που απαιτούνται για τη συνομάδωση και την επιβολή κυριαρχίας (όξυνση της παρατηρητικότητας, εισδοχή στην ψυχή και το μυαλό του άλλου, του αντίπαλου, στρατηγική και λοιπά).
Ξεχνούν όμως έτσι τον αποκλεισμό και δίνεται βαρύτητα όχι στις δημοκρατικές διαδικασίες αλλά στην απόφαση μερικών ότι είναι οι κυρίαρχοι.
Είναι να απορεί κανείς πώς επηρεάστηκαν έξυπνοι και στοχαστικοί άνθρωποι απ’ αυτήν την υπεραπλουστευμένη επίδειξη δύναμης και καταλαβαίνω την οργή του φιλόσοφου Χουιζίνγκα όταν έβαλε κατά του Γερμανού νομικού.
Και άλλοι αντέδρασαν, αλλά το δίπολο αυτό ακόμη και σήμερα έχει τους οπαδούς του (και τους συνειδητούς και αυτούς που το έχουν εντάξει μέσα τους ασυνείδητα).
Κάπως έτσι λοιπόν λειτουργούν, ακόμη, τα ΜΜΕ της χώρας και της οικουμένης: με χειραγώγηση και αποκλεισμό, με τυφλή πίστη στην ιδεολογία και την αλήθεια τού εγώ της συνομάδωσης.
Δεν ξέρω πόσο δύσκολο είναι να συνειδητοποιήσουμε ότι χωρίς τον άλλο είμαστε νεκροί -εκτός πια αν είμαστε τόσο νάρκισσοι ώστε κοιταζόμαστε κάθε μέρα στον καθρέφτη και αυτοθαυμαζόμαστε.
Ναι, αλλά μετά τι γίνεται; Τι συμβαίνει εκεί έξω όπου η ζωή σπαρταρά και χωρίς τη μικρούλικη κυριαρχία μας;
Ωστε ας δοθεί χώρος τέτοιος όπου το εγώ και το εσύ συναντώνται και φιλιώνουν, δεν εχθρεύονται, ειδικά στον γραπτό λόγο, που είναι πιο κοντά στον πολιτισμό του ήθους και της συνύπαρξης.
Από ποιον να δοθεί; Μα από όλους, από τον κάθε ένα ξεχωριστά. Υπάρχει ακόμη ελπίδα…
