Ο Σίρο Γκέρα είναι 35 χρόνων, ένας νέος σκηνοθέτης από την Κολομβία που με την τρίτη, μόλις, ταινία του, «Στην αγκαλιά του φιδιού», βραβεύτηκε στις Κάνες και οδήγησε τη χώρα του για πρώτη φορά σε μια υποψηφιότητα για το Οσκαρ Ξενόγλωσσης Ταινίας.
Ο ίδιος δικαιολογεί τη φιλοδοξία του ως «τρέλα της νιότης», καταλαβαίνοντας ότι είναι τολμηρός γιατί δεν έχει, ακόμα, κουραστεί από τον κυνισμό της ηλικίας. Γιατί η ταινία του είναι παραπάνω από τολμηρή, σκηνοθετικά και αισθητικά. Είναι ένα ασπρόμαυρο ταξίδι στη ζούγκλα του Αμαζονίου που καταφέρνει, αφηγούμενο δυο διαδοχικές ιστορίες, να μιλήσει στα μάτια και στην ψυχή για τη σύγκρουση του ορθολογισμού με την πίστη, της δυτικής επιστήμης με τους αρχέγονους πολιτισμούς, της βίας με τον ανθρωπισμό.
Στην ταινία, ένα σπάνιο λουλούδι, το γιακρούνα, που γιατρεύει όλες τις ασθένειες και κάθε ανθρώπινη δυστυχία, είναι ο συνδετικός κρίκος δυο ιστοριών που εκτυλίσσονται στον Αμαζόνιο στην αυγή του προηγούμενου αιώνα. Με διαφορά λίγες δεκαετίες, δύο επιστήμονες (το σενάριο βασίζεται στα απομνημονεύματα του Ολλανδού εξερευνητή Θίοντορ Κοχ-Γκρίνμπεργκ και του Αμερικανού Ρίτσαρντ Εβανς Σουλτς) ζητούν τη βοήθεια του ίδιου σαμάνου, ο ένας για να σωθεί, ο άλλος με πιο αμφίβολα κίνητρα. Σ’ αυτή τη σύγκρουση του δυτικού επεκτατικού πολιτισμού με την παραδοσιακή, φυσιολατρική κοσμοθεωρία, νικητής είναι μόνο ο Σίρο Γκέρα και το μαγικό σύμπαν που αποτυπώνει.
Ο Γκέρα είναι ο μοναδικός σκηνοθέτης που γύρισε ταινία στο τμήμα του Αμαζονίου που διασχίζει την Κολομβία, στον Νότο, σε μια περιοχή ιστορικά δυσπρόσιτη. Για να τα καταφέρει, συνεργάστηκε με τους ντόπιους κατοίκους, οι οποίοι κράτησαν και μικρούς ή μεγαλύτερους ρόλους. Κι αποφάσισε, ενάντια σε κάθε λογική, να αποτυπώσει την οργασμική φύση του Αμαζονίου σε ασπρόμαυρο φιλμ.
«Η πρώτη μου έμπνευση για την ταινία ήταν οι φωτογραφίες που είχαν τραβήξει οι εξερευνητές», εξηγεί ο Σίρο Γκέρα. «Αυτές οι εικόνες μου φάνηκαν απίστευτες όταν τις πρωτοείδα. Ηταν δαγεροτυπίες. Κοιτάζοντάς τες, έβλεπες έναν Αμαζόνιο εντελώς διαφορετικό από τον Αμαζόνιο που έχεις στο μυαλό σου. Απουσίαζε κάθε ίχνος αφθονίας και εξωτισμού. Ηταν ένας διαφορετικός κόσμος εκείνη την εποχή. Βλέποντάς τον μέσα απ’ αυτές τις εικόνες, άρχισα να σκέφτομαι ότι αυτή η ταινία θα έπρεπε να είναι ασπρόμαυρη».
Οταν ο Σίρο Γκέρα πήγε στον Αμαζόνιο για την έρευνά του για την ταινία, συνειδητοποίησε ότι δεν θα μπορούσε κανενός είδους φιλμ, βίντεο ή οποιαδήποτε απεικόνιση να μεταφέρει μια πραγματική εντύπωση του πώς μοιάζει το πράσινο του Αμαζονίου. «Οι φυλές του Αμαζονίου έχουν 50 διαφορετικές λέξεις γι’ αυτό που εμείς αποκαλούμε πράσινο», λέει ο Γκέρα.
«Σκέφτηκα ότι ίσως, αν αποφύγω εντελώς το χρώμα, να μπορέσω να πυροδοτήσω τη φαντασία. Στην ταινία δεν βλέπει κανείς τον αληθινό Αμαζόνιο, βλέπει τον Αμαζόνιο της φαντασίας κι ό,τι φανταζόμαστε είναι σίγουρα πιο πραγματικό απ’ ό,τι θα μπορούσα να σκιαγραφήσω».
Στο κέντρο της ταινίας βρίσκεται η σύγκρουση του ανθρώπου με τη φύση και η θέση του μέσα της κι αυτός ήταν ένας επιπλέον λόγος για να επιλέξει την ασπρόμαυρη εικόνα: «Οταν μίλησα με τους ανθρώπους του Αμαζονίου», λέει ο σκηνοθέτης, «κατάλαβα ότι στις ασπρόμαυρες εικόνες δεν υπάρχει διαφορά ανάμεσα στην πράσινη φύση και σε μας, που έχουμε άλλο χρώμα.
Κάθε άνθρωπος, κάθε πουλί, κάθε σταγόνα νερού αποτυπώνεται με το ίδιο μαύρο και άσπρο κι έτσι υπάρχει η τέλεια συνοχή. Αποφάσισα η ταινία να γίνει ασπρόμαυρη και φυσικά χρειάστηκε να αντιπαρέλθουμε τις προσδοκίες πολλών, αλλά επιμείναμε. Νομίζω ότι αν μου είχε ζητηθεί να κάνω την ταινία έγχρωμη, δεν θα την είχα κάνει καθόλου».
Η ταινία του είναι ένα ταξίδι γεμάτο χρώματα ψυχής και φιλοσοφίας. «Μου αρέσει πάρα πολύ το ταξίδι ως αφηγηματικό μέσο», λέει. «Οταν ταξιδεύεις, ανακαλύπτεις καινούργια πράγματα για τον εαυτό σου και για τον κόσμο όπου ζούμε. Στο σινεμά, μπορούμε να αποτυπώσουμε συναισθήματα που διαφορετικά είναι αδύνατο να δει κανείς και να βρούμε τρόπους να τα εκφράσουμε ακόμα κι όταν ο ρεαλισμός είναι ανέφικτος. Ο κόσμος είναι μεγαλύτερος απ’ ό,τι μπορούμε να δούμε και να νιώσουμε γύρω μας και το σινεμά μπορεί να γίνει το ταξίδι στο αόρατο, στο μη πραγματικό».
Info:
Η ταινία προβάλλεται στις αίθουσες από την Danaos Films.
