Aπαξίωση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων

Η ικανοποίηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τα μέχρι τώρα αποτελέσματα της συμφωνίας Ε.Ε. και Τουρκίας, όπως αποτυπώνεται σε δημοσιεύματα του ευρωπαϊκού Τύπου και σε ανακοινώσεις της, αναδεικνύει άλλη μια φορά την απαξίωση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων εκ μέρους της ηγεσίας της Ε.Ε.

Δεν περνά μέρα που να μην αποδεικνύει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πως είχαν δίκιο όσοι προειδοποιούσαν πως η επίκληση του διεθνούς δικαίου στην κοινή δήλωση των Ευρωπαίων ηγετών κινδυνεύει να αποτελέσει αναφορά κενή περιεχομένου, ένα «πέπλο νομιμότητας», όπως το είχε χαρακτηρίσει ο επίτροπος του Συμβουλίου της Ευρώπης για τα ανθρώπινα δικαιώματα Νιλς Μουίζνιεκς.

Το μόνο που ενδιαφέρει την Ε.Ε. είναι να μειωθούν με όποιο τρόπο οι πρόσφυγες που χτυπούν την πόρτα της, όχι φυσικά για να μην κινδυνεύει η ζωή τους στο Αιγαίο, αλλά για να ικανοποιηθεί η ξενοφοβική ευρωπαϊκή κοινή γνώμη που δείχνει να ενισχύει σημαντικά τα κόμματα που αποτελούν τους παραδοσιακούς εκφραστές της μισαλλοδοξίας και της ξενοφοβίας. Αλλιώς δεν δικαιολογείται καμία ικανοποίηση από την εφαρμογή της συμφωνίας, παρά μόνο μεγάλη ανησυχία.

Η συμφωνία άρχισε να εφαρμόζεται πριν γίνουν οι αναγκαίες νομικές και θεσμικές αλλαγές που θα επέτρεπαν στην Τουρκία να δεχτεί νόμιμα τους πρόσφυγες και τους μετανάστες που απελαύνονται από την Ελλάδα, ενώ για να αλλάξουν στην πράξη οι συνθήκες που θα καθιστούσαν την Τουρκία ασφαλή χώρα απαιτούνται χρόνια.

Ακόμα χειρότερα, η πίεση προς την Τουρκία να μειώσει την προσφυγική ροή, χωρίς καμία μέριμνα για τον τρόπο με τον οποίο θα επιτευχθεί η μείωση, ανοίγει την πόρτα σε μεθόδους άγριας καταστολής και σε καταπατήσεις δικαιωμάτων. Αυτό που αρνείται μέχρι τώρα να κάνει η ελληνική κυβέρνηση στην Ειδομένη και στον Πειραιά φαίνεται να μην την απασχολεί αν γίνεται στην Τουρκία.

Αλλά και στην Ελλάδα, τόσο η Υπατη Αρμοστεία όσο και η Διεθνής Αμνηστία έχουν καταγράψει την κατάσταση εξαίρεσης από τον νόμο που επιβλήθηκε στα νησιά από την επομένη της συμφωνίας, με αναστολή των δικονομικών εγγυήσεων στα κέντρα κράτησης και με μεγάλες αμφιβολίες αν ενημερώνονται σωστά οι πρόσφυγες για το τι τους περιμένει.

Φυσικά, το μόνο που καταφέρνουν οι παραχωρήσεις στην ξενοφοβία και η απαξίωση του κράτους δικαίου είναι να νομιμοποιήσουν ακόμη περισσότερο την ακροδεξιά ατζέντα και να στρώσουν το έδαφος στα ακροδεξιά κόμματα. Η επανεμφάνιση των ταγμάτων εφόδου στη Χίο και στον Πειραιά και η ξενοφοβική στροφή των ΜΜΕ βρίσκουν έρεισμα στην ίδια τη συμφωνία και στην απαξίωση του κράτους δικαίου που επιχειρεί.