Γιατί η Ελλάδα δεν βγαίνει από την κρίση; Αυτό συμβαίνει -μας λένε οι φωστήρες του νεοφιλελευθερισμού και τα προσκείμενα στις αντιλήψεις τους ΜΜΕ- γιατί δεν ακολουθούμε σωστά τις υποδείξεις των δανειστών και δεν εφαρμόζουμε με ακρίβεια όσα προβλέπουν τα μνημόνια.
Ο συμβιβασμός, όμως, που επιτεύχθηκε ανάμεσα στο ΔΝΤ και τους Ευρωπαίους δανειστές αλλάζει την ανάγνωση τόσο της κρίσης όσο και της παρατεταμένης διάρκειάς της.
Μέχρι πριν από λίγες ημέρες γνωρίζαμε ότι ανάμεσα στο ΔΝΤ και τους Ευρωπαίους υπήρχε σοβαρή διάσταση απόψεων. Το ΔΝΤ θεωρούσε ανέφικτο τον στόχο πρωτογενούς πλεονάσματος 3,5% του ΑΕΠ το 2018. Ετσι, πρότεινε δημοσιονομικά μέτρα ύψους -το λιγότερο- 8 δισ. ευρώ.
Επιπλέον, η Κριστίν Λαγκάρντ είχε δηλώσει ότι ακόμη κι αν επιτευχθεί ο στόχος του πλεονάσματος το 2018, είναι αδύνατο να επαναληφθεί στη συνέχεια. Αντίθετα, οι Ευρωπαίοι θεωρούσαν αυτόν τον στόχο ακρογωνιαίο λίθο του τρίτου μνημονίου και θεωρούσαν επαρκή τα μέτρα των 5,4 δισ. ευρώ που έχουν συμφωνήσει με την ελληνική πλευρά.
Ο συμβιβασμός που επιτεύχθηκε απαιτεί από την ελληνική κυβέρνηση να δεσμευτεί στη λήψη πρόσθετων μέτρων ύψους 3 δισ. ευρώ εφόσον η πορεία της οικονομίας αποκλίνει από τον στόχο του πλεονάσματος.
Ταυτόχρονα, το ΔΝΤ άφησε στην άκρη την απαίτηση για άμεση διευθέτηση του χρέους (δηλαδή αυτό που ήθελε το Βερολίνο), όπως και την εκτίμησή του ότι το πρωτογενές πλεόνασμα του 3,5% στην καλύτερη περίπτωση ίσως επιτευχθεί μόνο μία φορά.
Με αυτόν τον συμβιβασμό το Ταμείο μπαίνει στο ελληνικό πρόγραμμα και το ζήτημα ελάφρυνσης του χρέους μετατίθεται για μετά το 2018.
Η κυβέρνηση δηλώνει πως δεν συζητά την πρόταση των δανειστών παρά μόνο αφού το χρέος ρυθμιστεί ώστε να είναι βιώσιμο. Ορθώς πράττει. Αλλά το κύριο που πρέπει να κρατήσουμε είναι ότι η ελληνική κρίση έχει συγκεκριμένες αιτίες – τόσο ενδογενείς όσο και εξωγενείς.
Μπορεί να αντιμετωπιστεί με αυστηρούς οικονομικούς και πολιτικούς όρους που θα απαντούν σε αυτές τις αιτίες. Τα συμφέροντα και οι συμβιβασμοί των δανειστών δεν είναι το φάρμακο για την κρίση. Είναι το σχοινί που δένει μονίμως πισθάγκωνα τη χώρα.
