«Πράσινο φως» στη χρήση στρατιωτικής βίας κατά των διακινητών προσφύγων και μεταναστών στη νότια κεντρική Μεσόγειο, αρχής γενομένης από τα μέσα Οκτωβρίου, άναψε χθες η Ε.Ε.
Κλιμακωτός ο σχεδιασμός της λεγόμενης «δεύτερης φάσης» της ναυτικής επιχείρησης «EUnavfor Med» (η οποία άρχισε στα τέλη Ιουνίου, με 4 πολεμικά πλοία και δύναμη χιλίων ανδρών) προβλέπει νηοψίες σε ύποπτα σκάφη χωρίς σημαία, κατασχέσεις, διαταγή αλλαγής πορείας ή ακόμη και την καταστροφή τους, εφόσον κριθεί απαραίτητο…
Οπως και η πρώτη, ωστόσο, έτσι και η δεύτερη φάση θα περιορίζεται στα διεθνή χωρικά ύδατα με τη Λιβύη. Για να αποδειχθεί αποτελεσματική κρίνεται απαραίτητη η ενίσχυση των δυνάμεών της «EUnavfor Med» με επιπλέον πολεμικά πλοία (τουλάχιστον 7), ελικόπτερα, υποβρύχια και μη επανδρωμένα αεροσκάφη (το θέμα θα εξεταστεί από την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης αύριο Τετάρτη).
Ενώ βασική προϋπόθεση για να τεθεί σε εφαρμογή είναι η κάλυψη σοβαρών νομικών κενών, που έχουν να κάνουν κυρίως με τους κανόνες εμπλοκής.
Ενδεικτικά, σε σχετικό εσωτερικό έγγραφο της Ε.Ε. που περιήλθε στην κατοχή του ευρωπαϊκού ιστότοπου EUobserver αναφέρεται χαρακτηριστικά ότι ανάλογες επιχειρήσεις «εναντίον λαθρεμπόρων, παρουσία μεταναστών, έχει υψηλό κίνδυνο παράπλευρων απωλειών, συμπεριλαμβανομένης της απώλειας της ζωής».
Κρίσιμη ως το συνολικό επιχειρησιακό σχέδιο, η έκβαση του επόμενου αυτού σταδίου της «EUnavfor Med» θα κρίνει το μέλλον της τρίτης και πιο περίπλοκης φάσης της, που θα περιλαμβάνει την ανάληψη στρατιωτικής δράσης εναντίον διακινητών εντός των χωρικών υδάτων της Λιβύης και επί των λιβυκών ακτών.
Προοπτική που χαρακτηρίζεται από πολλούς αναλυτές «πρόβα τζενεράλε» ενός στρατιωτικού σκέλους της Ε.Ε., αλλά -προς το παρόν τουλάχιστον- «σκοντάφτει» αφενός στην απουσία εξουσιοδότησης από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, αφετέρου στις ατελέσφορες μεσολαβητικές προσπάθειες για πολιτική διευθέτηση του δυσεπίλυτου λιβυκού εμφυλίου: απόρροια της ανατροπής του καθεστώτος Καντάφι, το 2011, με τη στρατιωτική επέμβαση της Δύσης.
Ηδη η Βρετανία προλειαίνει σχετικά το «έδαφος», προωθώντας σχέδιο ψηφίσματος στο Σ.Α. του ΟΗΕ για τα όρια δράσης της «EUnavfor Med». Ενώ κρίσιμη θεωρείται η 30ή Σεπτεμβρίου, οπότε το γ.γ. των Ηνωμένων Εθνών, Μπαν Κι Μουν, θα προεδρεύσει ευρείας συνάντησης κορυφής για την προσφυγική/μεταναστευτική κρίση, επ’ αφορμή της γενικής συνέλευσης του ΟΗΕ. Ενώ η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας, Ιταλίδα Φεντερίκα Μογκερίνι, θα ηγηθεί συνάντησης για την ειρήνευση στη Μέση Ανατολή.
