Τόσο κοντά, κι όμως… τόσο μακριά η συμφωνία

Ούτε χθες, όπως αναμενόταν, δεν υπήρξε η δημόσια ανακοίνωση της συμφωνίας των έξι μεγάλων δυνάμεων (Ηνωμένων Πολιτειών, Ρωσία, Κίνα, Βρετανία, Γαλλία και Γερμανία) με το Ιράν, για το πυρηνικό του πρόγραμμα. Αν και οι δύο πλευρές έχουν ήδη καθαρογράψει ένα σχέδιο συμφωνίας σχεδόν 100 σελίδων, παρέμεναν κάποια προβληματικά σημεία τα οποία οι υπουργοί Εξωτερικών προσπαθούσαν, μέχρι αργά χθες το βράδυ, να επιλύσουν.

Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές από τη Βιέννη, τα αγκάθια ήταν η απαίτηση του Ιράν να αρθούν άμεσα το εμπάργκο όπλων το οποίο του έχει επιβληθεί με απόφαση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, αλλά και ο χαρακτηρισμός του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν ως «παράνομου».

Αν και οι πέντε από τις έξι μεγάλες δυνάμεις που συμμετέχουν στις διαπραγματεύσεις είναι και μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας με δικαίωμα βέτο, ωστόσο δεν μπορούν να υποκαταστήσουν τον διεθνή οργανισμό και να προεξοφλήσουν μια θετική απόφαση. Επίσης, οι Αμερικανοί, οι Γάλλοι, οι Βρετανοί και οι Γερμανοί δεν επιθυμούν την άρση του εμπάργκο όπλων, τουλάχιστον όσον αφορά τις εξαγωγές από το Ιράν, καθώς φοβούνται ότι η Τεχεράνη θα εξοπλίσει -νόμιμα πλέον- συμμάχους της στη Μέση Ανατολή, όπως η σιιτική οργάνωση του Λιβάνου, Χεζμπολάχ, οι σιίτες αντάρτες Χούθι στην Υεμένη και το καθεστώς Ασαντ της Συρίας.

«Στην τελική ευθεία»

Ο Ιρανός αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών, Αμπάς Αράγκι, δήλωσε σε δημοσιογράφους στη Βιέννη ότι «οι συνομιλίες βρίσκονται στην τελική ευθεία με ορισμένα λίγα θέματα να παραμένουν ανοιχτά». Ωστόσο, ο Αράγκι τόνισε ότι δεν μπορεί να εγγυηθεί ότι θα υπάρξει κατάληξη έως και την Τρίτη.

Παρά τα προβλήματα της τελευταίας στιγμής, όλοι οι αναλυτές προεξοφλούν το θετικό αποτέλεσμα των συνομιλιών καθώς και τη σκληρή μάχη που θα πρέπει να δώσει μετά ο πρόεδρος Ομπάμα στο Κογκρέσο για να περάσει τον σκόπελο των Ρεπουμπλικανών, οι οποίοι απορρίπτουν κατηγορηματικά την προσέγγιση με την Τεχεράνη.

Την ίδια ώρα, στο Τελ Αβίβ, ο υπουργός Αμυνας του Ισραήλ, Μοσέ Γιαλόν, δήλωνε ότι μια «κακή συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν είναι προ των θυρών» και αυτό θα αναγκάσει το Ισραήλ «να αμυνθεί». Ηταν μια σαφής προειδοποίηση για πιθανή μονομερή ανάληψη στρατιωτικής δράσης κατά του Ιράν, παρά την κατηγορηματική αντίθεση της Ουάσινγκτον.

Ο Γιαλόν υποστήριξε ότι η συμφωνία της Βιέννης δεν θα κλείσει ούτε έναν πυρηνικό αντιδραστήρα ούτε και θα αναστείλει τη λειτουργία των διατάξεων εμπλουτισμού ουρανίου που παράγουν την πρώτη ύλη για την κατασκευή πυρηνικής βόμβας. Ο υπουργός Αμυνας του Ισραήλ υποστήριξε ότι αυτούς τους φόβους τούς συμμερίζονται και άλλες δυνάμεις της περιοχής, όπως η Τουρκία, η Σαουδική Αραβία, η Αίγυπτος και άλλες αραβικές χώρες.