Ο βασιλιάς Αμπντάλα απεβίωσε σε ηλικία 90 ετών μετά από σύντομη ασθένεια και στον θρόνο τον διαδέχεται ο ετεροθαλής αδελφός του, πρίγκιπας Σαλμάν, ανακοινώθηκε επίσημα από την κρατική τηλεόραση. Ο Αμπντάλα είχε εισαχθεί στο νοσοκομείο στις 31 Δεκεμβρίου, άρρωστος με πνευμονία, αλλά λίγες ημέρες αργότερα το παλάτι ανακοίνωσε ότι η κατάσταση της υγείας του είχε βελτιωθεί.
Φήμες για τον θάνατο του είχαν αρχίσει να κυκλοφορούν στο διαδίκτυο πριν γίνει η επίσημη ανακοίνωση. Η ταφή θα γίνει σήμερα (Παρασκευή) το απόγευμα.
Παρά την επιβεβαίωση ότι ο επόμενος βασιλιάς θα είναι ο Σαλμάν, υπάρχουν ακόμα ανησυχητικά ερωτήματα για την διαδοχή, την σταθερότητα της απόλυτης μοναρχία που ανθίσταται στην μεταρρύθμιση και τις προοπτικές για τη νεότερη γενιά της βασιλικής οικογένειας, μια περίοδο έντονης αναταραχής στην ευρύτερη περιοχή, συμπεριλαμβανομένης της γενικευμένης πλέον κρίσης στην Υεμένη.
Ο Αμπντουλάχ Μπιν Αμπντουλαζίζ, που αναδείχθηκε στο θρόνο της Σαουδικής Αραβίας το 2005 – αν και είχε στην ουσία αναλάβει το βασίλειο από το 1995 όταν επιδεινώθηκε η υγεία του αδελφού του βασιλιά Φαχντ- προχώρησε σε μια σειρά περιορισμένων «εκσυγχρονιστικών» αλλαγών, ως απάντηση στην Αραβική Ανοιξη του 2011. Ωστόσο, οι γυναίκες στη Σαουδική Αραβία ακόμα δεν έχουν δικαίωμα να οδηγούν, οι πολίτες δεν μπορούν να ψηφίζουν παρά μόνο στις δημοτικές εκλογές, τα πολιτικά κόμματα απαγορεύονται και ο δημόσιος αποκεφαλισμός είναι βασική τιμωρία του δικαστικού συστήματος.
Οσο για την διαδοχή, κυκλοφορούν πληροφορίες ότι ο Σαλμάν δεν είναι καλά στην υγεία του, ότι πιθανώς πάσχει από άνοια ή Πάρκινσον, αν και το Ριάντ τα διαψεύδει όλα. Ακόμα και εάν οι φήμες αυτές δεν ευσταθούν, ο Σαουδάραβας πρίγκιπας είναι 79 ετών και επομένως είναι φυσικό να υπάρχει αβεβαιότητα για το μέλλον του στο θρόνο. Η σταθερότητα και η συνέχεια θα είναι πιθανότατα οι βασικές αρχές του, μια περίοδο έντονης ανησυχίας για την άνοδο του Ισλαμικού Κράτους στη Συρία και το Ιράκ, το χάος στη γειτονική Υεμένη, την έχθρα με το Ιράν και την διαμάχη που έχει ξεσπάσει στον ΟΠΕΚ, μετά την επίμενη άρνηση του Ριάντ να βάλει φρένο στην πτωτική πορεία των τιμών του πετρελαίου, με τη μείωση της παραγωγής.
Τους τελευταίους μήνες ο Σαλμάν είχε αρχίσει να έχει πιο ενεργό ρόλο, εκπροσωπώντας την χώρα σε σημαντικές συναντήσεις στο εξωτερικό, εκτελώντας χρέη αντιπροέδρου της κυβέρνησης και υπουργού Αμυνας. Ο Σαλμάν ήταν επί σειρά ετών κυβερνήτης στης επαρχίας του Ριάντ και λειτουργούσε ως ο άνθρωπος που διαχειριζόταν, διακριτικά, τα προβλήματα μεταξύ των χιλιάδων μελών της βασιλικής οικογένειας, που ζουν στην πρωτεύουσα. Ηταν επίσης ο πιο δραστήριος στη συλλογή κονδυλίων για την ενίσχυση των μουτζαχεντίν που πολεμούσαν το Σοβιετικό στρατό την δεκαετία του 1980 στο Αφγανιστάν- με τον πλέον διαβόητο μεταξύ αυτών των Οσάμα Μπιν Λάντεν- και συνεργαζόταν στενά με το πλεόν συντηρητικό κληρικό κατεστημένο.
Τον Σαλμάν λέγεται ότι θα διαδεχθεί ο πρίγκιπας Μουκρίν, 69 ετών, εκπαιδευμένος πιλότος μαχητικών αεροσκαφών και πρώην επικεφαλής των μυστικών υπηρεσιών της χώρας, το μέλλον του οποίου στην εξουσία συχνά έχει τεθεί υπό αμφισβήτηση λόγω της καταγωγής του (η μητέρα του ήταν από την Υεμένη κι όχι από τη Σαουδική Αραβία).
Εάν ο Μουκρίν τελικά πράγματι στεφθεί μια ημέρα βασιλιάς, το πιθανότερο είναι ότι θα είναι ο τελευταίος γιος του ιδρυτή της Σαουδικής Αραβίας, βασιλιά Αμπντουλαζίζ Ιμπν Σαουντ, που θα κυβερνήσει τη χώρα. Και αυτό θα είναι το τέλος μιας εποχής για την δυναστεία Αλ Σαούντ, που έδωσε το όνομα της σε μια χώρα, η οποία ελέγχει το 20% των παγκοσμίων αποθεμάτων πετρελαίου και κυριαρχεί σε μια στρατηγικής σημασίας ασταθή γειτονιά.
Η σειρά διαδοχής του Μουκρίν επιβεβαιώθηκε πέρσι από το αρμόδιο 35μελές συμβούλιο, μια κίνηση στρατηγικής του Αμπντάλα για να διασφαλίσει την ομαλότητα και η οποία προκάλεσε έντονες ενδοοικογενειακές αντιδράσεις από τους λιγότερο γνωστούς επιζώντες γιους του Σαουντ, ειδικά τον πρίγκιπα Αχμέντ.
Σύμφωνα με τον Μπρους Ρέιντελ, βετεράνο της CIA και σήμερα αναλυτή στο Ινστιτούτο Brookings «εάν κι όταν ο Μουκρίν ανακηρυχθεί διάδοχος, το βασίλειο θα βρεθεί αντιμέτωπο με την χωρίς προηγούμενο πρόκληση να ορίσει τον επόμενο στη σειρά διαδοχής μεταξύ των εγγονών του Σαούντ κι αυτή η διαδικασία θα εγείρει θέματα νομιμότητας, που δεν είχαν προκύψει ποτέ μέχρι σήμερα».
Οι εκτιμήσεις και οι προβλέψεις για τις πιθανές εξελίξεις στους κόλπους αυτής της μυστικοπαθούς οικογένειας – σημειώνει ο Guardian – είναι γνωστό ότι είναι εξαιρετικά δύσκολες, αλλά ένα από τα πιθανά σενάρια είναι ότι η νεότερη γενιά θα απαιτήσει μεγαλύτερους ρόλους στη διαχείριση της χώρας. Οι γιοι του Αμπντουλάχ, για παράδειγμα, οι πρίγκιπες Μιτάμπ, επικεφαλής της της Εθνοφρουράς και Μισάλ, κυβερνήτης της Μέκα, δεν εμπιστεύονται τον διάδοχο Σαλμάν και την δική του φατρία – τους αποκαλούμενους Σαουντάρι. Η επίτευξη συναίνεσης και ισορροπίας μέσα στην οικογένεια- προειδοποιούν αναλυτές – θα γίνεται όλο και πιο δύσκολη υπόθεση, όσο η επόμενη γενιά ανεβαίνει τα σκαλοπάτια της εξουσίας.
Οι σχέσεις με τις ΗΠΑ
Ενα από τα θέματα που θα πρέπει να διαχειριστεί ο Σαλμάν είναι οι σχέσεις της Σαουδικής Αραβίας με την Ουάσιγκτον, που έχει εξελιχθεί σε πηγή μεγάλης «απογοήτευσης» για το Ριάντ, μετά τις αποφάσεις του προέδρου Μπαράκ Ομπάμα, αφενός να ξεκινήσει διαπραγματεύσεις με το Ιράν για το πυρηνικό πρόγραμμα κι αφετέρου να μην αναλάβει στρατιωτική δράση κατά του Μπασάρ αλ Ασαντ στη Δαμασκό, την ανατροπή του οποίου επιθυμούν οι Σαουδάραβες.
Οι Σαούντις – με τον βασιλιά να έχει τον επίσημο τίτλο του «φύλακα των δυο ιερών τοποθεσιών» (της Μέκα και της Μεδίνα) – θεωρούν τους εαυτούς τους ως τους ηγέτες των Σουνιτών μουσουλμάνων, ένας ρόλος που έχει αποκτήσει άλλη σημασία, απέναντι στην κλιμακούμενη απειλή των εξτρεμιστών και της εχθρότητας με τους Σιίτες.
-320x213.jpg)
