Ακυρώνοντας τη νομολογία που το ίδιο είχε δημιουργήσει τα τελευταία τριάντα χρόνια σε σχέση με τις επιπτώσεις της παράνομης δόμησης στο οικιστικό και φυσικό περιβάλλον, η Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας αποφάνθηκε ότι εναρμονίζεται με το Σύνταγμα ο νόμος 4178/2013. Αφορά τη νομιμοποίηση όλων των αυθαιρέτων με την καταβολή προστίμου, το οποίο διαμορφώνεται ανάλογα με την επιφάνεια και τον χρόνο κατασκευής τους.
Η απόφαση δίνει το «πράσινο φως» για τη συνέχιση της υποβολής δηλώσεων, που αγγίζουν τις 800.000. Η προθεσμία λήγει στις αρχές Φεβρουαρίου 2015 και προς το παρόν δεν εξετάζεται το ενδεχόμενο να δοθεί παράταση. Ωστόσο, σύμφωνα με πληροφορίες, δεν πρέπει να αποκλειστεί τουλάχιστον δίμηνη επιμήκυνση, αλλά θα συναρτηθεί από το μέλλον του σχεδίου προεδρικού διατάγματος για την ηλεκτρονική «ταυτότητα» οικοδομών, που έχει υποβληθεί στο ΣτΕ για επεξεργασία.
Με τον νέο θεσμό θα «φακελωθούν» σε βάθος δεκαετίας όλα τα ακίνητα, ξεκινώντας από τις νέες οικοδομές. Θα υποβάλλεται υποχρεωτικά σε κάθε συναλλαγή (γονική παροχή, αγοραπωλησία, δάνειο, έκδοση οικοδομικής άδειας, κ.λπ.).
Εξαιρούνται τα κατεδαφιστέα
Σε περίπτωση που υπάρχουν παρανομίες οι οποίες δεν έχουν νομιμοποιηθεί, θα μπλοκάρεται η διαδικασία, επιπλέον το ακίνητο θα χαρακτηρίζεται αυθαίρετο και θα επιβαρύνεται με πρόστιμα ανέγερσης και διατήρησης.
Το υπουργείο Περιβάλλοντος, όπως εξήγησε στην «Εφ.Συν.» συνεργάτης του αναπληρωτή υπουργού Ν. Ταγαρά, θα περιμένει την καθαρογραμμένη απόφαση της Ολομέλειας του ΣτΕ και δεν αποκλείεται να προχωρήσει σε τροποποιήσεις, πέρα από τις έξι που έχει υποβάλει έως τώρα.
Η τελευταία κατατέθηκε την προηγούμενη Παρασκευή στη Βουλή και προβλέπει εξαίρεση από τη νομιμοποίηση όσων αυθαιρέτων είχαν εντοπιστεί από ελέγχους Πολεοδομιών και είχαν χαρακτηριστεί κατεδαφιστέα με τελεσίδικες αποφάσεις δικαστηρίων. Το υπουργείο αναγκάστηκε να συμμορφωθεί, αφού ήταν σαφές ότι το ΣτΕ είχε εντοπίσει την αντισυνταγματικότητα της αρχικής ρύθμισης.
Η τροποποίηση όμως είναι προσχηματική, αφού δεν περιλαμβάνονται όσα αυθαίρετα αυτής της κατηγορίας έχουν ενταχθεί στο σύστημα νομιμοποίησης και οι ιδιοκτήτες τους έχουν αρχίσει να πληρώνουν τα πρόστιμα. Το «επιχείρημα» του υπουργείου είναι ότι δεν είναι εφικτό να εντοπιστούν. Ωστόσο, η νέα ρύθμιση δεν περιλαμβάνει δικλίδες ούτε για τον αποκλεισμό νέων δηλώσεων.
Εισπράξεις 1,2 δισ. ευρώ
Ολα δείχνουν ότι οι ρυθμίσεις γίνονται για το… ταμείο. Από τις δηλώσεις που έχουν έως τώρα υποβληθεί, έχουν βεβαιωθεί πρόστιμα άνω των 2,2 δισ. ευρώ και με τις νέες συμμετοχές αναμένεται να ξεπεράσουν τα 3 δισ. Εχουν ήδη εισπραχθεί δόσεις συνολικού ύψους 1,2 δισ. ευρώ. Η τελευταία απόφαση του ΣτΕ έχει και άλλους δύο αποδέκτες:
- Τα 560.000 αυθαίρετα που είχαν δηλωθεί με τον νόμο 4014/2011, ο οποίος όμως έχει κριθεί αντισυνταγματικός από το ΣτΕ. Οι ιδιοκτήτες τους δεν είναι υποχρεωμένοι να ενταχθούν στον 4178/2013, αλλά με τη μεταφορά τους στο νέο σύστημα είναι πλέον κατοχυρωμένοι σε ενδεχόμενο προσφυγής εναντίον τους από θιγόμενο γείτονα.
- Τις 600.000 δηλώσεις ημιυπαίθριων που έχουν υποβληθεί με τον νόμο 3843/2010. Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να ενταχθούν στο νέο σύστημα χωρίς άλλη επιβάρυνση και να νομιμοποιήσουν για πάντα τα ακίνητά τους, έναντι των 30 χρόνων που έχουν ήδη εξασφαλίσει.
