Εκκλησιαστικός «εμφύλιος» ξέσπασε την περασμένη εβδομάδα εξαιτίας της υποδοχής και προσκύνησης της… ζακέτας του Αγίου Παϊσίου του Αγιορείτη στον Ιερό Ναό Αγίου Δημητρίου στο Νέο Πετρίτσι Σερρών, παρουσία του Μητροπολίτη Σιδηροκάστρου κ. Μακαρίου.
Πλήθος πιστών κατέκλυσε τον ναό, περιμένοντας με ευλάβεια να προσκυνήσει το ιερό κειμήλιο. Άνθρωποι κάθε ηλικίας σχημάτισαν ουρές, με πολλούς να φτάνουν από διάφορες περιοχές, προκειμένου να λάβουν την ευλογία και τη χάρη του Αγίου Παϊσίου.
Η ατμόσφαιρα ήταν ιδιαίτερα κατανυκτική, με τους πιστούς να προσεύχονται σιωπηλά και να προσκυνούν με βαθιά πίστη, σε μια ξεχωριστή στιγμή για την τοπική Εκκλησία και ολόκληρη την περιοχή, μετέδωσε το ekklisiaonline.gr.
Η ζακέτα του Αγίου Παϊσίου έμεινε για προσκύνηση στον Ιερό Ναό Αγίου Δημητρίου Νέου Πετριτσίου έως το πρωί της Παρασκευής 10 Ιουλίου, σύμφωνα με το πρόγραμμα των ιερών ακολουθιών που έχει ανακοινώσει η Ιερά Μητρόπολη Σιδηροκάστρου.
Το τελετουργικό προκάλεσε θύελλα αντιδράσεων στους εκκλησιαστικούς κόλπους, καταγγέλλοντάς το ως μια ειδωλολατρική πρακτική.
«Εποχές του Μεσαίωνα»
«Καθαρή ειδωλολατρία» χαρακτήρισε ο θεολόγος Θεόδωρος Κυριακού την προσκύνηση προσωπικών αντικειμένων αγίων, με αφορμή τις ουρές πιστών που σχηματίστηκαν στις Σέρρες για να προσκυνήσουν τη ζακέτα του Αγίου Παϊσίου. Ο κ. Κυριακού, υπενθύμισε, επίσης, τη δήλωση του Αρχιεπισκόπου Γεώργιου για περιορισμό τέτοιων φαινομένων, που, ωστόσο, ακόμη δεν έχει υλοποιηθεί.
Μιλώντας στην εκπομπή «Πρωινή Επιθεώρηση», στον Πολίτη 107.6 & 97.6, ο κ. Κυριακού ανέφερε ότι τέτοια φαινόμενα υπήρχαν και στο παρελθόν, υποστηρίζοντας, ωστόσο, ότι η Εκκλησία οφείλει πλέον να θέσει όρια.
«Δυστυχώς υπήρχαν. Αντικείμενα που ανήκαν σε αγίους τίθενται σε προσκύνηση. Είναι ένας ανορθολογισμός και πρέπει κάπου η Εκκλησία να βάλει όρια», ανέφερε.
Σχολιάζοντας ειδικότερα όσα καταγράφηκαν στις Σέρρες, είπε ότι «όλο αυτό μας μεταφέρει σε εποχές του Μεσαίωνα», προσθέτοντας: «Εάν κατέβαινε εκεί ο Παΐσιος, θα τους έδιωχνε όλους. Δεν είναι απλώς υπερβολή, είναι καθαρή ειδωλολατρία».
«Ο Αρχιεπίσκοπος είπε ότι θα τα περιορίσει, από τότε δεν έγινε τίποτε»
Ο Θεόδωρος Κυριακού άσκησε κριτική και στην Εκκλησία της Κύπρου για τη στάση της απέναντι σε ανάλογες πρακτικές, υπενθυμίζοντας παλαιότερη τοποθέτηση του Αρχιεπισκόπου Γεωργίου.
«Επαναλαμβάνω ότι ο Αρχιεπίσκοπος, τέσσερις ημέρες μετά την εκλογή του, είχε πει ότι θα περιορίσει αυτά τα φαινόμενα. Θα το λέω και θα το ξαναλέω. Από τότε μέχρι σήμερα δεν έγινε τίποτε. Καμία ανακοίνωση της Ιεράς Συνόδου», ανέφερε.
Όπως είπε, ανάλογα φαινόμενα καταγράφονται συνεχώς και στην Κύπρο, κάνοντας ιδιαίτερη αναφορά στις μεταφορές και τις περιφορές λειψάνων.
«Βλέπουμε συνέχεια περιφορές και μεταφορές λειψάνων και εδώ στην Κύπρο. Δεν μας τιμά αυτό το πράγμα ούτε ως Εκκλησία, ούτε ως Πολιτεία, ούτε ως πολιτισμό», σημείωσε.
Από τα λείψανα στις «παντόφλες και τις ζακέτες»
Κατά τη διάρκεια της συζήτησης τέθηκε η διάκριση μεταξύ της παραδοσιακής προσκύνησης λειψάνων και εικόνων και της έκθεσης προσωπικών αντικειμένων αγίων.
Ο Θεόδωρος Κυριακού, αναφερόμενος στην παράδοση των λειψάνων και των εικόνων, σημείωσε ότι αυτή διαμορφώθηκε σε άλλες εποχές, όταν «δεχόμασταν την Εκκλησία ως εξουσία».
«Τα λείψανα και οι εικόνες ήταν παράδοση. Δεν γνωρίζαμε και πολλά πράγματα τότε, με την έννοια ότι δεχόμασταν την Εκκλησία ως εξουσία. Αυτά τα φαινόμενα στήριζαν πολλές φορές και την εξουσία της Εκκλησίας», είπε.
Κατά τον ίδιο, το γεγονός ότι τέτοιες πρακτικές συνεχίζονται μέχρι σήμερα «δείχνει ξεκάθαρα ότι δεν πάμε καθόλου καλά».
Ο ίδιος τάχθηκε ακόμη και κατά της περιφοράς λειψάνων και εικόνων, υποστηρίζοντας ότι θα πρέπει να παραμένουν στον χώρο όπου βρίσκονται.
«Ας μείνουμε τουλάχιστον στα λείψανα και στις εικόνες, αλλά στον τόπο όπου βρίσκονται, όχι με την περιφορά», ανέφερε, υποστηρίζοντας πως «η περιφορά έχει μόνο έναν σκοπό, να συγκεντρώσει λεφτά, τίποτε άλλο».
«Και αυτοί που λένε ότι παίρνουμε ευλογία και τα λοιπά, είναι απλώς για να δικαιολογούμαστε», πρόσθεσε.
«Η μόρφωση δεν έχει να κάνει με πτυχία»
Ερωτηθείς γιατί, σε μια εποχή τεχνολογικής και επιστημονικής προόδου, τόσος κόσμος εξακολουθεί να πιστεύει σε τέτοιες πρακτικές, ο Θεόδωρος Κυριακού απάντησε ότι «ο κόσμος δεν έχει αλλάξει».
«Δυστυχώς, ακόμη και άνθρωποι που υποτίθεται ότι έχουν μόρφωση καταφεύγουν σε αυτά τα πράγματα. Η κοινωνική και η πολιτισμική μόρφωση δεν έχει να κάνει με πτυχία. Έχει να κάνει με μια γενικότερη στάση ζωής», ανέφερε.
Κατά τον ίδιο, αυτή η στάση «λείπει και από την Κύπρο και από την Ελλάδα», σημειώνοντας πως συχνά η έννοια του πολιτισμού περιορίζεται λανθασμένα στις πολιτιστικές εκδηλώσεις.
«Αυτό το πράγμα δεν είναι πολιτισμός. Πολιτισμός είναι ο τρόπος ζωής», κατέληξε.
