OLAF: Πλούσιος σε… κανόνες, φτωχός σε εφαρμογή

H OLAF, η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης, είναι ο σκληρός πυρήνας του μηχανισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά της εγκληματικής διασπάθισης των πόρων που από τα ταμεία της Ένωσης πηγαίνουν στους επιμέρους θεσμούς της και, κυρίως, στα κράτη-μέλη. Η OLAF, σε συνεργασία με την Επιτροπή και τις υπηρεσίες της, είναι κατά κάποιο τρόπο το «ΣΔΟΕ» ή η «Οικονομική Αστυνομία» της Ε.Ε. στην προσπάθεια να προστατευτεί στοιχειωδώς ο ευρωπαϊκός προϋπολογισμός ύψους 200 δισ. τον χρόνο. Και ναι μεν στα χαρτιά η Κομισιόν έχει μια καλοδιατυπωμένη σε κανονισμούς στρατηγική για να περιορίσει τις απάτες, αλλά οι συγκεκριμένες δράσεις που αναλαμβάνει χαρακτηρίζονται από χαμηλή φιλοδοξία, από μια αδυναμία να εκτιμηθεί πού υπάρχει μεγαλύτερος κίνδυνος να εκδηλωθεί απάτη, ενώ τα αποτελέσματα των ελέγχων της OLAF και των άλλων εμπλεκόμενων στην αποκάλυψη της απάτης οργανισμών δεν αποτυπώνονται με σαφήνεια στα απολογιστικά στοιχεία που παρουσιάζονται.

Αυτά είναι τα βασικά ευρήματα της έκθεσης του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου που παρουσιάστηκε χθες και επιχειρεί να δώσει απάντηση στο ερώτημα «πόσο θωρακισμένος είναι ο προϋπολογισμός της Ε.Ε. απέναντι στην απάτη;». Η συγκεκριμένη έκθεση εστιάζει τα ευρήματά της στις υπηρεσίες της Κομισιόν και όχι στα κράτη-μέλη. Το βασικό συμπέρασμά της είναι ότι τα σχέδια δράσης της Επιτροπής και των επιμέρους διευθύνσεών της καλύπτουν μεν όλο το φάσμα των κινδύνων εξαπάτησης σε βάρος των ευρωπαϊκών κονδυλίων, την πρόληψη και τον εντοπισμό περιστατικών απάτης, ωστόσο δεν διαθέτουν ούτε χρονοδιαγράμματα ούτε ενδιάμεσα ορόσημα. Ταυτόχρονα, είναι εξαιρετικά ασαφής η σύνδεση μεταξύ στόχων και συγκεκριμένων δράσεων.

«Μια στρατηγική για την καταπολέμηση της απάτης δεν αρκεί να υπάρχει μόνο στα χαρτιά. Για να προστατεύσει αποτελεσματικά τα χρήματα των πολιτών της Ε.Ε., η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πρέπει να υιοθετήσει μια περισσότερο φιλόδοξη προσέγγιση και να εστιάσει περισσότερο στα αποτελέσματα», δήλωσε το μέλος του ΕΕΣ και αρμόδια για τη συγκεκριμένη έκθεση Ildikó Gáll-Pelcz.

Ωστόσο, οφείλουμε να επισημάνουμε ότι και η ίδια η τελευταία έκθεση του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου, που συνήθως είναι εξαιρετικά κριτικό απέναντι στα ελεγχόμενα όργανα της Ε.Ε., χαρακτηρίζεται από γενικότητα, ασάφεια και έλλειψη συγκεκριμένων ποσοτικών στοιχείων για τη δράση της OLAF και της Επιτροπής, γεγονός που δεν διευκολύνει την κατανόηση του προβλήματος από το ευρύ κοινό. Πάντως, από τη βαθμολόγηση των διευθύνσεων της Κομισιόν ως προς την πληρότητα των σχεδίων δράσης τους κατά της απάτης, αξίζει να ξεχωρίσουμε την πολύ χαμηλή επίδοση της Γενικής Διεύθυνσης Γεωργίας, πράγμα που έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον με δεδομένο το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, που δεν θα είχε αποκαλυφθεί σε όλο το εύρος του αν δεν είχαν υπάρξει οι καταγγελίες στελεχών του ΟΠΕΚΕΠΕ (π.χ. της κ. Τυχεροπούλου) αλλά και των ίδιων των παραγωγών στο ΣΔΟΕ, στις εισαγγελικές αρχές και τελικά στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία.