Ήδη εδώ και πολύ καιρό -με μια τωρινή κορύφωσή της- μαίνεται στην Τσεχία μια διαμάχη ανάμεσα στη δεξιά-ακροδεξιά κυβέρνηση του Αντρέι Μπάμπις και στην αντιπολίτευση σχετικά με τη σχεδιαζόμενη τροποποίηση του νόμου που διέπει τα δημόσια μέσα ενημέρωσης της χώρας. Aυτή έχει προγραμματιστεί να τεθεί σε ισχύ ήδη από την 1η Ιανουαρίου 2027, με τον πυρήνα της κυβερνητικής πρότασης να αφορά την αλλαγή στη χρηματοδότηση της Τσεχικής Τηλεόρασης (CT) και της Τσεχικής Ραδιοφωνίας (CRo), οι οποίες, αντί του μηνιαίου τέλους που καταβάλλουν ώς τώρα οι πολίτες, θα χρηματοδοτούνται πλέον απευθείας από τον κρατικό προϋπολογισμό. Κάτι που θα καθιστά τα δημόσια μέσα ενημέρωσης άμεσα εξαρτώμενα από την κυβέρνηση στην Πράγα.
Από τον περασμένο Δεκέμβριο ο 71χρονος Αντρέι Μπάμπις είναι πρωθυπουργός στην Τσεχία για δεύτερη φορά με το δεξιό λαϊκιστικό κόμμα του, το ANO, να ηγείται ενός τρικομματικού συνασπισμού με το ακροδεξιό Κόμμα Ελευθερίας και Άμεσης Δημοκρατίας και το Κόμμα των Αυτοκινητιστών. Ο συνασπισμός, ωστόσο, αρνείται την κριτική που δέχεται για προσπάθειες παρέμβασής του στην ανεξαρτησία των δημόσιων μέσων ενημέρωσης και από την πλευρά του κάνει λόγο για οικονομική αναγκαιότητα προς αποτροπή της σπατάλης κεφαλαίων, που -υποτίθεται- θα συμβεί ιδιαίτερα γρήγορα.
Όχι μόνο η αντιπολίτευση, αλλά και η ίδια η CT και η CRo, πολλά ιδιωτικά μέσα ενημέρωσης, καθώς και δεκάδες χιλιάδες πολίτες σε διαδηλώσεις τους μέσα στις τελευταίες εβδομάδες διαμαρτύρονται για την επιτάχυνση των σχεδίων που προωθεί ο δεξιός πρωθυπουργός, ο δισεκατομμυριούχος και πρώην μεγιστάνας των μέσων ενημέρωσης, Αντρέι Μπάμπις. Σχέδια τα οποία οι επικριτές βλέπουν ως επίθεση στην ανεξαρτησία των δημόσιων ραδιοτηλεοπτικών φορέων από την πολιτική επιρροή, εφόσον αυτοί οι φορείς θα εξαρτώνται από την «καλή θέληση» των πολιτικών κομμάτων για κάθε απόφαση σχετική με τον προϋπολογισμό.
Σε διαδήλωση που είχε πραγματοποιηθεί στην Πράγα στις αρχές Μαΐου συμμετείχαν δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι και στη συνέχεια, πολλές χιλιάδες ήταν εκείνοι που βγήκαν στους δρόμους σε διάφορες πόλεις της Τσεχίας για να διαμαρτυρηθούν ενάντια στα σχέδια της κυβέρνησης. Παράλληλα, μια διαδικτυακή αναφορά του κινήματος «Ένα Εκατομμύριο Στιγμές για τη Δημοκρατία» είχε προηγουμένως υπογραφεί από περισσότερους από 175.000 ανθρώπους.
Στη γειτονική Αυστρία, το ακροδεξιό εθνικιστικό Κόμμα των Ελευθέρων της αντιπολίτευσης -το οποίο ήταν νικητής στις βουλευτικές εκλογές του Σεπτεμβρίου 2024 και συνεχίζει να προηγείται σε όλες τις δημοσκοπήσεις με μέσο ποσοστό γύρω στο 35%- απαιτεί επίσης άμεση χρηματοδότηση της δημόσιας Αυστριακής Ραδιοτηλεόρασης από τον αυστριακό προϋπολογισμό.
Το κόμμα αυτό και το κόμμα ANO του Αντρέι Μπάμπις συμμετέχουν στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στην ομάδα «Πατριώτες για την Ευρώπη» και με αυτόν τον τρόπο, συμμερίζονται την άποψη άλλων μελών της ίδιας ομάδας -ακροδεξιών και δεξιών λαϊκιστικών κομμάτων, όπως ο Εθνικός Συναγερμός στη Γαλλία και η Εναλλακτική για τη Γερμανία- ως προς τη στάση απέναντι στα μέσα ενημέρωσης.
Ο ίδιος ο Τσέχος πρωθυπουργός φέρεται να έχει κάποιες αμφιβολίες ως προς μια γρήγορη «νίκη» του στο Κοινοβούλιο στην Πράγα, καθώς η όλη διαδικασία ψήφισης ενός νόμου διαρκεί κατά μέσο όρο έναν χρόνο, και, επιπλέον, το δεύτερο σώμα του Κοινοβουλίου, η Γερουσία, ελέγχεται από την αντιπολίτευση, η οποία έχει ήδη ανακοινώσει σφοδρή αντίσταση. «Αναποφάσιστος» φαίνεται να είναι ο πρόεδρος της χώρας, ο Πετρ Πάβελ, ο οποίος θα πρέπει να υπογράψει την τροπολογία, με τον Ότο Κλεμπίρ, τον υπουργό Πολιτισμού από το Κόμμα των Αυτοκινητιστών, ο οποίος συνέταξε το νομοσχέδιο, να εμφανίζεται ωστόσο ιδιαίτερα αισιόδοξος.
Σύμφωνα με τους επικριτές του, τα σχέδια του Αντρέι Μπάμπις ως προς τη χρηματοδότηση της τσεχικής δημόσιας ραδιοτηλεόρασης είναι μόνο το τελευταίο επεισόδιο στη διαμάχη του με το τοπίο των μέσων ενημέρωσης στη χώρα, καθώς τον Μάρτιο είχε εξαπολύσει ανοιχτές επιθέσεις κατά του ομίλου Seznam -ο οποίος κατέχει, μεταξύ άλλων, την πιο δημοφιλή ειδησεογραφική πύλη Novinky.cz και την ημερήσια εφημερίδα Pravo- αλλά και κατά άλλων μέσων ενημέρωσης, κατηγορώντας τα για «προκατάληψη, πολιτικό ακτιβισμό, ψέματα, χειραγώγηση και ανοιχτή αντίθεση στην κυβέρνηση». Ένας από τους λόγους για τη στάση του αυτή είναι, όπως τονίζουν οι επικριτές του, οι πολυάριθμες δυσμενείς ερευνητικές αναφορές τους απέναντί του, οι οποίες, προφανώς, ασκούν πίεση στον ίδιο.
