Ιστορική στιγμή για εκατομμύρια νέους και οικογένειες σε όλον τον κόσμο που βίωσαν τις ολέθριες συνέπειες των μέσων κοινωνικής δικτύωσης αποτελούν οι καταδίκες των Μeta και Alphabet από δικαστήρια της Καλιφόρνιας και του Νέου Μεξικού στις ΗΠΑ.
Στην Καλιφόρνια, δικαστήριο του Λος Αντζελες έκρινε προχθές ότι η Meta και η Google είναι υπεύθυνες για την κατάθλιψη και τις αυτοκτονικές σκέψεις μιας νεαρής γυναίκας η οποία είχε εθιστεί στο Instagram και το YouTube από παιδί, διατάσσοντάς τους να καταβάλουν συνολικά 6 εκατομμύρια δολάρια σε αποζημίωση. Σε μια ξεχωριστή υπόθεση στο Νέο Μεξικό, οι ένορκοι διέταξαν την Τρίτη τη Meta να καταβάλει 375 εκατομμύρια δολάρια, αφού διαπίστωσαν ότι η εταιρεία παραπλάνησε σχετικά με την ασφάλεια των προϊόντων της για νεαρούς χρήστες και επέτρεψε τη σεξουαλική εκμετάλλευση παιδιών στις πλατφόρμες της.
Η δίκη της Καλιφόρνιας που κράτησε έξι εβδομάδες είχε ενάγουσα την Κ.G.M., μια 20χρονη, η οποία εθίστηκε στο YouTube σε ηλικία έξι ετών και στο Instagram σε ηλικία εννέα ετών. Κάτι που, όπως κατέθεσε, είχε δραματικές επιπτώσεις στη ζωή της. Μέχρι την ηλικία των 10 ετών είχε πάθει κατάθλιψη και αυτοτραυματιζόταν, ενώ η χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης τής προκάλεσε τεταμένες σχέσεις με την οικογένειά της και στο σχολείο. Οταν ήταν 13 ετών, ο γιατρός που την παρακολουθούσε διέγνωσε διαταραχή σωματικής δυσμορφίας και κοινωνική φοβία, την οποία η KGM απέδωσε στη χρήση του Instagram και του YouTube. Ορισμένα από τα χαρακτηριστικά που οι εταιρείες κοινωνικής δικτύωσης έχουν ενσωματώσει στις πλατφόρμες τους, όπως η ροή με δυνατότητα απεριόριστης κύλισης και η αυτόματη αναπαραγωγή βίντεο, έχουν σχεδιαστεί, όπως ανέφερε, σκόπιμα, προκειμένου να εγκλωβίζουν την προσοχή των χρηστών και να τους κάνουν να επιστρέφουν στις εφαρμογές, εθίζοντας τους επί της ουσίας στα προϊόντα τους. «Πώς κάνεις ένα παιδί να μην αφήνει ποτέ κάτω το τηλέφωνο; Αυτό ονομάζεται μηχανική του εθισμού. Το μηχανεύτηκαν, έβαλαν αυτές τις λειτουργίες στα τηλέφωνα» ανέφερε σχετικά ο Mark Lanier, δικηγόρος της K.G.M., κατά τη διάρκεια των τελικών αγορεύσεών του την περασμένη εβδομάδα, προσθέτοντας: «Αυτοί είναι δούρειοι ίπποι: φαίνονται υπέροχοι… αλλά τους προσκαλείς μέσα και μετά αναλαμβάνουν τον έλεγχο».
Μια από τις πιο χαρακτηριστικές σκηνές της δίκης ήταν όταν ο δικηγόρος της 20χρονης και έξι άλλα άτομα ξεδίπλωσαν ένα κολάζ 15 μέτρων από selfies που η K.G.M. είχε δημοσιεύσει στο Instagram, πολλές εκ των οποίων ήταν με φίλτρα ομορφιάς. Ο δικηγόρος ρώτησε τον επικεφαλής της Meta Μαρκ Ζάκερμπεργκ αν η εταιρεία του είχε ποτέ διερευνήσει τον λογαριασμό της για επιβλαβή συμπεριφορά. Ο Ζάκερμπεργκ δεν απάντησε σε αυτή την ερώτηση.
Απάντησαν, όμως, οι ένορκοι που μετά από διαβουλεύσεις 40 και πλέον ωρών επί 9 ημέρες, έκριναν με πλειοψηφία 10-2 ότι οι δύο εταιρείες γνώριζαν πως ο σχεδιασμός των προϊόντων τους ήταν επικίνδυνος και ότι η αμέλειά τους αποτέλεσε σημαντικό παράγοντα στην πρόκληση βλάβης στην K.G.M. Κάτι άλλωστε που είχαν επιβεβαιώσει στη διάρκεια της δίκης έγγραφα και emails υπαλλήλων της Meta oι οποίοι ζητούσαν από τους διευθύνοντες να κάνουν περισσότερα για την προστασία των νεότερων χρηστών της που όπως φαίνεται αποτελούν βασικό μέρος της στρατηγικής ανάπτυξης της εταιρείας. Η ειρωνεία είναι ότι ώρες μετά την καταδικαστική απόφαση σε βάρος της Meta, ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε τον διορισμό του Ζάκερμπεργκ ως έναν από τους συμβούλους του προέδρου για την επιστήμη και την τεχνολογία.
Τόσο η ετυμηγορία του δικαστηρίου του Λος Αντζελες όσο και αυτή του Νέου Μεξικού είναι οι πρώτες που καταλογίζουν ευθύνη για τον τρόπο με τον οποίο τα προϊόντα των εταιρειών επηρεάζουν τους νέους. Οι εταιρείες κατάφεραν έως τώρα να αποφύγουν τα χειρότερα, πατώντας πάνω στο άρθρο 230 του ομοσπονδιακού Νόμου περί Ευπρέπειας στις Επικοινωνίες του 1996 που προστατεύει τις διαδικτυακές πλατφόρμες από την ευθύνη για περιεχόμενο που δημιουργείται από χρήστες. Και στις δύο περιπτώσεις, οι ενάγοντες παρέκαμψαν αυτό το εμπόδιο, υποστηρίζοντας ότι οι εταιρείες έβλαψαν τους νεαρούς χρήστες μέσω αποφάσεων που έλαβαν σχετικά με τον σχεδιασμό των πλατφορμών και όχι για το ίδιο το περιεχόμενο.
● Η δίκη της Καλιφόρνιας είναι η πρώτη σε μια ενοποιημένη ομάδα υποθέσεων που έχουν ασκηθεί στην Πολιτεία των ΗΠΑ κατά των Meta, TikTok, YouTube και Snap εκ μέρους περισσότερων από 1.600 εναγόντων, συμπεριλαμβανομένων 350 οικογενειών και 250 σχολικών περιφερειών. Το TikTok και η Snap διευθέτησαν την αγωγή της K.G.M. λίγο πριν από τη δίκη. Η υπόθεση της Καλιφόρνιας είναι επίσης η πρώτη από περισσότερες από 20 δίκες-πιλότους, οι οποίες έχουν προγραμματιστεί να οδηγηθούν στο δικαστήριο τα επόμενα δύο χρόνια και χρησιμοποιούνται για να αξιολογήσουν τις αντιδράσεις των ενόρκων, καθώς και να δημιουργήσουν νομικό προηγούμενο.
.jpg)
