Τριπλασιασμός Frontex με υπογραφή φον ντερ Λαίεν;

Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν θέλει μια μεγαλύτερη, ισχυρότερη Frontex. Πολύ μεγαλύτερη. Η κύρια πρότασή της – να επεκταθεί το μόνιμο σώμα της υπηρεσίας συνοριοφυλακής και ακτοφυλακής της ΕΕ σε 30.000 αξιωματικούς – θα τριπλασιάσει τον στόχο που τέθηκε βάσει του κανονισμού της ΕΕ το 2019, ο οποίος προέβλεπε 10.000 συνοριοφύλακες έως το 2027.

Υπάρχει μόνο ένα πρόβλημα, σύμφωνα με το Politico: οι κυβερνήσεις δεν το πιστεύουν.

Σύμφωνα με πρόσφατη ανασκόπηση των συζητήσεων μεταξύ των πρωτευουσών της ΕΕ που είδε το Euractiv, οι περισσότερες χώρες δεν βλέπουν προς το παρόν «κανένα πραγματικό όφελος ή ανάγκη για σημαντική διεύρυνση της Frontex».

Από την ίδρυσή της το 2004 για να βοηθήσει στη διαχείριση των αυξανόμενων πιέσεων στα εξωτερικά σύνορα της ΕΕ, η Frontex έχει αναπτυχθεί ραγδαία σε προϋπολογισμό, προσωπικό και προβολή. Παράλληλα, έχει βρεθεί στο επίκεντρο αντιπαραθέσεων, με καταγγελίες για παραβιάσεις θεμελιωδών δικαιωμάτων και απωθήσεις μεταναστών, ενώ η παραίτηση του τότε εκτελεστικού διευθυντή Φαμπρίς Λετζέρι το 2022 ανάδειξε περαιτέρω προβλήματα αξιοπιστίας.

Παρά τις αντιδράσεις, οι Βρυξέλλες προχωρούν με σχέδιο για τριπλασιασμό των συνοριοφυλάκων σε 30.000, κάτι που θα απαιτήσει αναθεώρηση του κανονισμού της υπηρεσίας. Σημειώνεται ότι ακόμη και η επίτευξη του τρέχοντος στόχου των 10.000 αξιωματικών έχει αποδειχθεί δύσκολη, καθώς σήμερα υπηρετούν περίπου 8.000. Το σχέδιο αντιμετωπίζεται με σκεπτικισμό από τις πρωτεύουσες της ΕΕ.

Την επόμενη εβδομάδα οι χώρες της ΕΕ θα επανεξετάσουν το μέλλον της Frontex σε τεχνικό επίπεδο, στην πρώτη τέτοια συζήτηση υπό την προεδρία της Κύπρου. Παράλληλα, δέκα χώρες – Τσεχία, Κροατία, Ουγγαρία, Ελλάδα, Ισπανία, Λιθουανία, Μάλτα, Πολωνία, Ρουμανία και Σλοβενία – έστειλαν ανεπίσημο έγγραφο στην Επιτροπή, προειδοποιώντας για υπερβολική επέκταση της εντολής της υπηρεσίας.

Στο σημείο αυτό υπάρχει μεγαλύτερη συναίνεση μόνο στις επιστροφές μεταναστών, με αρκετούς διπλωμάτες να θεωρούν ότι μια πιθανή ενίσχυση της Frontex θα έπρεπε να εστιάζει στην αποτελεσματικότητα ως βραχίονα απέλασης. Στα υπόλοιπα, όμως, οι χώρες παραμένουν διχασμένες για το αν η Frontex πρέπει να αναλάβει περισσότερες αρμοδιότητες ασφάλειας ή άμυνας.