Το 2026 προβλέπεται να είναι έτος πολιτικών ανακατατάξεων εξαιτίας της ενδεχόμενης ίδρυσης τριών κομμάτων στον χώρο τόσο της Δεξιάς όσο και της Κεντροαριστεράς. Τα κόμματα αυτά, αν ιδρυθούν, θα αποσπάσουν ψήφους από εκείνους που ψήφισαν τα κόμματα που είναι σήμερα στη Βουλή: το κόμμα του Αντώνη Σαμαρά από τη Ν.Δ. και την Ελληνική Λύση, το κόμμα του Αλέξη Τσίπρα από τον ΣΥΡΙΖΑ, τη Νέα Αριστερά και το ΠΑΣΟΚ και το κόμμα της Μαρίας Καρυστιανού από όλα τα κόμματα, όπως δείχνουν οι δημοσκοπήσεις.
Αν και τα τρία αυτά κόμματα ιδρυθούν και μετάσχουν στις εκλογές, είτε πρόωρες είτε στο τέλος της τετραετίας την άνοιξη του 2027, υπάρχουν δύο ενδεχόμενα: είτε να μπουν τόσο τα κόμματα που είναι σήμερα στη Βουλή όσον και τα τρία νέα κόμματα, είτε κάποια από αυτά να μην ξεπεράσουν το 3% των έγκυρων ψηφοδελτίων και να μην μπουν. Ο,τι και να συμβεί, ο αριθμός των κομμάτων που θα μπουν στη Βουλή είναι πιθανό να είναι ίσος ή και μεγαλύτερος από τον σημερινό.
Δεδομένου ότι όλες οι δημοσκοπήσεις δείχνουν μια αποδυναμωμένη Ν.Δ., η αποδυνάμωση αυτή μπορεί να αυξηθεί. Είτε, όμως, η δύναμή της μείνει στα σημερινά επίπεδα είτε αυξηθεί, το βέβαιο είναι ότι το κόμμα αυτό είναι αδύνατο να πετύχει στις εκλογές, όποτε κι αν γίνουν, ποσοστό που θα του δώσει τη δυνατότητα να σχηματίσει αυτοδύναμη κυβέρνηση.
Εξαιτίας των όσων προαναφέρθηκαν, και παρά το γεγονός ότι ο πρωθυπουργός δηλώνει συνεχώς πως δεν πρόκειται να προχωρήσει σε αλλαγή του εκλογικού νόμου και ότι οι εκλογές θα γίνουν στο τέλος της τετραετίας, δεν μπορεί να αποκλειστεί η αλλαγή του εκλογικού νόμου. Εξάλλου γι’ αυτό το ενδεχόμενο έχουν κάνει δηλώσεις υπουργοί της κυβέρνησης.
Δύο είναι οι αλλαγές του εκλογικού νόμου για τις οποίες γίνεται λόγος: είτε η αύξηση του ποσοστού που απαιτείται για είσοδο στη Βουλή από το 3% στο 5% είτε το πρώτο κόμμα, ανεξάρτητα από το ποσοστό που θα επιτύχει στις εκλογές, να παίρνει το bonus των 50 εδρών. Πρόκειται για απαράδεκτες αλλαγές, δεδομένου ότι και οι δύο θα κάνουν περισσότερο καλπονοθευτικό τον ήδη καλπονοθευτικό εκλογικό νόμο και δεν πρόκειται να ψηφιστούν από κανένα από τα κόμματα της αντιπολίτευσης. Αν, παρ’ όλα ταύτα, η Ν.Δ. προχωρήσει στις αλλαγές του εκλογικού νόμου, αυτές θα ισχύσουν στις δεύτερες εκλογές.
Το βέβαιο είναι ότι αν στις πρώτες εκλογές η Ν.Δ. είναι πρώτο κόμμα, το ποσοστό που θα πάρει δεν θα επιτρέψει να σχηματίσει αυτοδύναμη κυβέρνηση και θα αναγκαστεί να αναζητήσει κόμμα ή κόμματα με τους βουλευτές των οποίων θα μπορέσει να σχηματίσει κυβέρνηση συνασπισμού με αυτά.
Με βάση τα όσα έχουν δηλώσει οι επικεφαλής των κομμάτων που είναι στη Βουλή και των τριών νέων κομμάτων, κανένα δεν πρόκειται να δεχτεί να μετάσχει σε συνασπισμό με τη Ν.Δ. Θα ακολουθήσει η διαδικασία που προβλέπεται από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας για σχηματισμό κυβέρνησης συνασπισμού άλλων κομμάτων. Με τον κατακερματισμό όμως που θα προκύψει από τις εκλογές είναι πολύ πιθανό να μην καταστεί δυνατός σχηματισμός κυβέρνησης συνασπισμού ορισμένων από αυτά, με αποτέλεσμα να διαλυθεί η Βουλή και να προκηρυχθούν νέες εκλογές. Παρ’ ότι η Ν.Δ., επικαλούμενη το αδιέξοδο που θα προκύψει, ελπίζει ότι η επανάληψη των εκλογών θα της δώσει αυτοδυναμία, με επανάκαμψη των ψηφοφόρων της. Το πιθανότερο είναι να διαψευστεί η ελπίδα της αυτή. Και το αδιέξοδο στο οποίο αναφέρεται, θα προκύψει.
Με δεδομένο το ισχύον καλπονοθευτικό εκλογικό σύστημα ή ένα πιο καλπονοθευτικό, η διέξοδος από το αδιέξοδο αυτό και ο μόνος τρόπος για να εκθρονιστεί η Ν.Δ. από την πρώτη θέση στις εκλογές, δεν είναι τα όσα λέγονται για «συμπόρευση» των κομμάτων της αντιπολίτευσης, αλλά τα κόμματα εκείνα που θα συμφωνήσουν σε ένα κοινό πρόγραμμα για τα κύρια προβλήματα της χώρας, να μετάσχουν στις εκλογές με ενιαίο ψηφοδέλτιο. Η αναγκαία προετοιμασία γι’ αυτό πρέπει να αρχίσει τώρα. Το επιχείρημα ότι δεν είναι δυνατός στη χώρα μας σχηματισμός κυβερνήσεων συνασπισμού κομμάτων δεν ισχύει. Στο πρόσφατο παρελθόν σχηματίστηκαν τέτοιες κυβερνήσεις, με ετερόκλητες μάλιστα συμμαχίες, όπως η κυβέρνηση Ν.Δ.-ΠΑΣΟΚ το 2012 και η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝ.ΕΛΛ. το 2015.
● Πρώην: αντιπρόεδρος, της Βουλής, υπουργός και καθηγητής της ΑΣΟΕΕ.
.jpg)
