Xωρίς την αίσθηση του κατεπείγοντος, αλλά με όλο το οπλοστάσιό της στο τραπέζι συνεδρίασε χθες η Ε.Ε. σε ανώτατο επίπεδο. Στην έκτακτη σύνοδο κορυφής, οι Ευρωπαίοι ηγέτες προσπάθησαν να βρουν κοινό βηματισμό και να συντονίσουν τις αντιδράσεις τους, σε περίπτωση που ο Αμερικανός πρόεδρος προκαλέσει ξανά τα όρια της Ε.Ε.
Βασικό στοιχείο της συνάντησης ήταν η επιβεβαίωση της αλληλεγγύης μεταξύ των κρατών-μελών. Σε μια σπάνια στιγμή ενότητας, οι Ευρωπαίοι -πλην μιας χώρας- στάθηκαν από την πρώτη στιγμή στο πλευρό της Δανίας και της Γριλανδίας.
Ωστόσο, είναι πλέον εμφανές ότι οι προκλήσεις θα συνεχιστούν, δοκιμάζοντας την αλληλοϋποστήριξη μεταξύ των μελών της Ε.Ε. Γιατί παρά τη μερική αναδίπλωση Τραμπ και την… απόσυρση απειλής, τα γενεσιουργά αίτια της κρίσης παραμένουν: η έλλειψη προβλεψιμότητας του Αμερικανού προέδρου είναι γεγονός και η ανά πάσα στιγμή κλιμάκωση μπορεί να δημιουργήσει ξανά νέα δεδομένα και στην Ευρώπη.
Τρεις ήταν οι βασικοί στόχοι του χθεσινού άτυπου δείπνου των Ευρωπαίων ηγετών. Καταρχάς, ένας απολογισμός για τον έναν χρόνο διακυβέρνησης Τραμπ, αλλά και για τα πρόσφατα γεγονότα. Τόσο στις Βρυξέλλες, όσο και στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες υπάρχει κλίμα ικανοποίησης για την αλλαγή της στάσης Τραμπ.
Οι Ευρωπαίοι θεωρούν ότι η ενότητα στην αλληλεγγύη υπέρ της Δανίας και της Γριλανδίας, όπως και η αποφασιστικότητα για τη χρήση των εργαλείων της Ε.Ε. κατά των ΗΠΑ έπαιξαν βασικό ρόλο στην… κυβίστηση του Αμερικανού προέδρου. Η απειλή για επιβολή δασμών ύψους 93 δισ. ευρώ σε αμερικανικά προϊόντα, η ενδεχόμενη ενεργοποίηση του «μπαζούκα» της Ε.Ε., του εργαλείου δηλαδή κατά του καταναγκασμού, αλλά και η πιθανή «στοχοποίηση» μεγάλων αμερικανικών εταιρειών τεχνολογίας φαίνεται ότι ανέκοψαν την όρεξη του Τραμπ.
«Στείλαμε ξεκάθαρα μηνύματα και χωρίς να προκαλούμε περαιτέρω κλιμάκωση ξεκαθαρίσαμε ότι όλα τα εργαλεία της Ε.Ε. βρίσκονται στο τραπέζι έτοιμα για χρήση», είπε διπλωμάτης στην «Εφ.Συν.».
Οι ηγέτες γνωρίζουν ότι δεν ήταν τα μόνα στοιχεία που λειτούργησαν. Βασικό ρόλο έπαιξε η συνειδητοποίηση του κινδύνου για το ΝΑΤΟ, αλλά και η αντίδραση των αγορών ακόμα και στις ΗΠΑ. Καθοριστικός παράγοντας και η στήριξη της κοινής γνώμης στην Ε.Ε., αλλά και μερίδας των Αμερικανών πολιτών.
Το δεύτερο στοιχείο είναι η νέα πραγματικότητα που έχει δημιουργηθεί. Η έλλειψη προβλεψιμότητας επιβεβαιώθηκε πλέον με τον πιο «σκληρό» τρόπο και οι Ευρώπη χρειάζεται συντονισμό, ενότητα και απαντήσεις. Γιατί κανείς δεν ξέρει αν ο Τραμπ θα ξαναλλάξει γνώμη.
Επομένως, οι Ευρωπαίοι θα πρέπει να βρουν κοινό βηματισμό για να είναι έτοιμοι για την επόμενη φορά που ο Αμερικανός πρόεδρος θα επιτεθεί στην Ευρώπη. «Δεν γίνεται κάθε φορά να συγκαλείται έκτακτη σύνοδος κορυφής. Χρειάζεται ένα έτοιμο modus operandi», ανέφερε η ίδια πηγή.
Και τρίτον, παρά το σοβαρό έλλειμμα εμπιστοσύνης που έχει «σημαδέψει» τις ευρωατλαντικές σχέσεις, η Ε.Ε. θέλει να συνεχιστεί η επικοινωνία με αμερικανικούς παράγοντες με τους οποίους μπορεί να συνεννοηθεί. Για παράδειγμα, το Κογκρέσο και οι αγορές θα μπορούσαν να αποτελέσουν συνομιλητές για φακέλους κοινού ενδιαφέροντος.
Επίσης, στη συνάντηση χθες, η πρωθυπουργός της Δανίας ενημέρωσε τους 27 για τα στοιχεία της συμφωνίας για τη Γριλανδία. Η Μέτε Φρέντρικσεν ευχαρίστησε τους ηγέτες για την αλληλεγγύη τους και διευκρίνισε πτυχές της συμφωνίας που όμως θα εφαρμοστούν στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ.
Οι ηγέτες συζήτησαν και για το Συμβούλιο Ειρήνης του Τραμπ. Τα 25 από τα 27 κράτη-μέλη δεν συμμετέχουν, αφού θεωρούν ότι η πρωτοβουλία είναι νομικά προβληματική καθώς μπορεί να «καπελώσει» τον ΟΗΕ, κάτι που δημιουργεί κακό προηγούμενο. Ωστόσο, πρέπει να βρεθεί ισορροπία ώστε η Ε.Ε. να μη μείνει εκτός της επόμενης μέρας στη Γάζα. Την πρότασή του κατέθεσε ο Ελληνας πρωθυπουργός, ο οποίος πρότεινε τα 13 κράτη-μέλη που έχουν δεχθεί πρόσκληση να προσυπογράψουν την προσχώρησή τους, μόνο όμως για την επόμενη φάση της ειρηνευτικής διαδικασίας στη Γάζα και μόνο για όσο διάστημα απαιτηθεί, «χωρίς να δημιουργήσουμε έναν οργανισμό ανταγωνιστικό στον ΟΗΕ».
Στο απόηχο του σοκ των εξελίξεων με τις ΗΠΑ, ο νέος όρος που υιοθετεί η Ε.Ε. είναι «στρατηγική ανεξαρτησία», διαφοροποιημένη από τη «στρατηγική αυτονομία» των περασμένων χρόνων. Μάλιστα, φωνές χθες στη σύνοδο μίλησαν και για αναθεώρηση των σχέσεων με τρίτες χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Κίνας.
-320x213.jpg)
