Το έργο του Θανάση Τριαρίδη «Ζyklon ή το Πεπρωμένο», η κωμωδία της Ελίζαμπεθ Φούλερ «Η Μπέττυ Ντέιβις στην Πόλη σας», βαλκανικές μουσικές από τους Balkan Surprise, «Ρέκβιεμ για το τέλος του έρωτα» από τους Δημήτρη Παπαϊωάννου και Γιώργο Κουμεντάκη, και το θεατρικό έργο της Νατάσσας Νταϊλιάνη είναι οι προτάσεις μας για την εβδομάδα.
«ΖYKLON Ή ΤΟ ΠΕΠΡΩΜΕΝΟ»
Ενα από τα πιο αιχμηρά έργα του Τριαρίδη
Η νέα χρονιά ξεκίνησε με μία εισβολή άνευ προηγουμένου: οι ΗΠΑ εισέβαλαν στη Βενεζουέλα, απήγαγαν τον νόμιμο ηγέτη της μέσα από το ίδιο του το σπίτι και ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έδειξε από την αρχή της χρονιάς πώς θα είναι ο «νέος κόσμος που οραματίζεται»: δίχως διεθνές δίκαιο, με εκλεγμένες δικτατορίες, «φορετές» από τις ΗΠΑ κυρίως, δίχως κανένα πρόσχημα. Ο ίδιος ο Τραμπ ομολόγησε, έτσι απλά, πως έκαναν αυτό το διεθνές έγκλημα επειδή η χώρα έχει χρυσό και πετρέλαιο, που πλέον θα φυλάσσεται από τον αμερικανικό στρατό!
Η νέα χρονιά στην Ελλάδα, όσον αφορά τον πολιτισμό –που δεν διαφοροποιείται από την πολιτική θέση (ως οφείλει)–, ξεκινά με το έργο του Θανάση Τριαρίδη «Ζyklon ή το Πεπρωμένο», σε σκηνοθεσία Δημήτρη Τσικούρα (Τσικ), με τους Φλώρα Καραβελατζή και Βασίλη Τσαλίκη. Ο Τριαρίδης χρησιμοποιεί ως υλικό του το απόλυτο ιστορικό τραύμα (το Ολοκαύτωμα, τη βιομηχανοποιημένη εξόντωση, το Zyklon B) όχι για να το αφηγηθεί, αλλά για να το στρέψει σαν καθρέφτη προς το παρόν. Το ερώτημα δεν είναι τι έγινε τότε, αλλά τι κάνουμε εμείς τώρα με τη γνώση αυτού που έγινε.
Το Zyklon B ήταν χημικό φυτοφάρμακο / εντομοκτόνο βασισμένο στο υδροκυάνιο (κυανιούχο υδρογόνο). Παρασκευάστηκε τη δεκαετία του 1920 στη Γερμανία για απολύμανση χώρων, ρούχων και αποθηκών και προκαλεί ασφυξία σε λίγα λεπτά. Από το 1941-1942, οι ναζί χρησιμοποίησαν το Zyklon B ως όπλο μαζικής δολοφονίας στα στρατόπεδα εξόντωσης, κυρίως στο Αουσβιτς – Μπίρκεναου, σε θαλάμους αερίων. Χωρίς καμία ιατρική ή «τεχνική» διαδικασία: απλή, βιομηχανική θανάτωση ανθρώπων. Το όνομα Zyklon B έμεινε στην Ιστορία όχι ως χημικός όρος, αλλά ως συνώνυμο της απόλυτης φρίκης.
Στο έργο του Τριαρίδη, το στοιχείο αυτό δεν λειτουργεί απλώς ως ιστορικό τεκμήριο, αλλά ως ηθικό σύμβολο: τι συμβαίνει όταν ο πολιτισμός αποσυνδέει την τεχνογνωσία από την ευθύνη; Το έργο γράφτηκε το 2011 και είναι ένα από τα δεκάδες του Τριαρίδη που ανεβαίνουν την περίοδο 2025-2026 στα ελληνικά θέατρα –γεγονός διόλου τυχαίο. Ο Τριαρίδης αντιμετωπίζει το θέατρο όχι ως χώρο ψυχαγωγίας, αλλά ως πεδίο ηθικής σύγκρουσης. Ο θεατής δεν είναι καταναλωτής εμπειρίας· είναι κατηγορούμενος. Και το «Zyklon ή Το Πεπρωμένο» είναι από τα πιο αμείλικτα παραδείγματα αυτής της γραφής: ένα έργο που δεν ζητά συγκίνηση, αλλά ευθύνη.
● Από τη Δευτ. 12/01 και κάθε Δευτ. και Τρ. στις 21.00, στο θέατρο Αργώ (Ελευσινίων 13-15, Μεταξουργείο, στάση μετρό Μεταξουργείο, τηλ. 2105201684). Διάρκεια: 80’. Προπώληση: www.more.com
ΘΕΑΤΡΟ
Η Μπέττυ Ντέιβις στην Πόλη σας
Οι Χάρις Συμεωνίδου και Τέτα Κωσταντά πρωταγωνιστούν στην ανατρεπτική βιογραφική κωμωδία της Ελίζαμπεθ Φούλερ «Η Μπέττυ Ντέιβις στην Πόλη σας», σε σκηνοθεσία Γιώργου Λιβανού: ένα pop art ταξίδι στον χρόνο και η κατά μέτωπο σύγκρουση με τους μύθους που δημιουργούμε.
● Κάθε Σάβ. στις 19.00, στο Studio Κυψέλης (Σπετσοπούλας 9, Κυψέλη). Πληροφορίες – Κρατήσεις: 2108819571 και www.ticketservices.gr
ΜΟΥΣΙΚΗ
Balkan Surprise
Βαλκανικές μουσικές με στοιχεία σύγχρονης jazz, από πέντε βιρτουόζους μουσικούς της διεθνούς μουσικής σκηνής (δύο Ελληνες και τρεις Βούλγαρους). H Αthens Big Band υποδέχεται τους Α. Ανδρέου (τρομπόνι), Κ. Καρούτζο (κοντραμπάσο), M. Yossifov (τρομπέτα), V. Spassov (πιάνο) και A. Popov (τύμπανα).
● Τετ. 11/02, στις 20.00, στο Ολύμπια – Δημοτικό Μουσικό Θέατρο Μαρία Κάλλας (Ακαδημίας 59). Κρατήσεις: 2103642540 και oly.gr
ΧΟΡΟΣ
Ρέκβιεμ για το τέλος του έρωτα
Το «Ρέκβιεμ για το τέλος του έρωτα», ένα έργο που σημάδεψε την καλλιτεχνική δημιουργία της δεκαετίας του 1990, σηματοδοτεί την επανένωση των δύο εμβληματικών συνοδοιπόρων της Ομάδας Εδάφους, Δημήτρη Παπαϊωάννου και Γιώργου Κουμεντάκη, με μαέστρο τον Θόδωρο Κουρεντζή.
● Τρ.-Σάβ. 19.30, 21.00, Κυρ. 18.30, 20.00. Από 24 έως 30/01. Στην Εθνική Λυρική Σκηνή, Κέντρο Πολιτισμού Ιδρυμα Σταύρος Νιάρχος (Λεωφ. Συγγρού 364). Προπώληση: 2130885700 – nationalopera.gr
ΓΙΑ ΛΙΓΟ ΑΚΟΜΑ
Αναζητώντας την Ελένη
Το έργο της Νατάσσας Νταϊλιάνη είναι ένα θεατρικό ταξίδι στη μνήμη της Ελλάδας του Εμφυλίου και στο διαγενεακό τραύμα. Η δράση του εκτυλίσσεται μέσα σε μία μόνο ημέρα, σε έναν και μοναδικό χώρο, το σπίτι του ζευγαριού. Με τους Μ.Τσιμά, Θ. Χαλκιά και Ν. Νταϊλιάνη.
● Σάβ. 20.30, Κυρ. 19.00, έως 11/01, στο Δημ. Θέατρο Πειραιά – Σκηνή Ωμέγα. Προπώληση: tickets.public.gr
