ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ Βασιλική Τζεβελέκου
Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης
Προσθήκη του efsyn.gr στην Google

Ζωγράφος, γλύπτης, καλλιτεχνικός σύμβουλος στον Ελληνικό Οργανισμό Τουρισμού (ΕΟΤ), συνιδρυτής του ∆ιαφημιστικού Κέντρου Αθηνών «Κ&Κ», αναγνωρισμένος διεθνώς, ο Μιχάλης Κατζουράκης, πέθανε σε ηλικία 92 ετών αφήνοντας πίσω του ισχυρό αποτύπωμα. Εμπνευσμένος εικαστικός με πολυδιάστατο έργο υπήρξε κορυφαίος εκπρόσωπος της αφηρημένης τέχνης στην Ελλάδα, πρωτοπόρος της τέχνης της αφίσας, πρωταγωνιστής στην ανάπτυξη του χώρου της διαφήμισης και του ελληνικού design. Για την ξεχωριστή συμβολή του στο ελληνικό design τού απονεμήθηκε το 1965 ο Χρυσός Σταυρός του Τάγματος του Φοίνικος.

Ο Μιχάλης Κατζουράκης, ιδιαίτερα ευφυής, λάτρης του χιούμορ, ευγενής, διορατικός, για εφτά δεκαετίες δεν έπαψε να διαμορφώνει το δικό του καλλιτεχνικό λεξιλόγιο, να φέρνει διακρίσεις στη χώρα, να παρουσιάζει γλυπτά και ζωγραφικά έργα του σε δεκάδες ατομικές και ομαδικές εκθέσεις στην Ελλάδα και το εξωτερικό, να δημιουργεί έργα για τον δημόσιο χώρο και για ιδιώτες, να εργάζεται πυρετωδώς σε αταίριαστα πεδία και τελικά να ανοίγει δρόμους για τις μελλοντικές γενιές. Βασικός θεμελιωτής του ελληνικού design, συνδύασε την πολιτιστική κληρονομιά με τον μοντερνισμό και διαμόρφωσε τη διεθνώς αναγνωρισμένη εικόνα του «ελληνικού στιλ». Την ίδια στιγμή διαμόρφωνε το προσωπικό ιδίωμά του στη ζωγραφική και τη γλυπτική με αφαιρετικά γλυπτά και πίνακες που έχουν εκτεθεί σε μουσεία και αίθουσες τέχνης.

Καταγόταν από εύπορη οικογένεια που ήρθε προπολεμικά από την Αίγυπτο στην Αθήνα και μετά τον πόλεμο έχασε όλη την περιουσία της. Ο Μιχάλης Κατζουράκης γεννήθηκε στην Αλεξάνδρεια το 1933 και το 1938 η οικογένειά του εγκαταστάθηκε στην Αθήνα. Από μικρός ήξερε ότι ήθελε να ασχοληθεί με τη ζωγραφική παρότι η οικογένειά του τον προόριζε για επιστήμονα. Ετσι το 1952, αφού τελείωσε το Κολλέγιο Αθηνών, έφυγε για το Παρίσι και σπούδασε ζωγραφική πλάι στον André Lhote και σχέδιο και αφίσα δίπλα στον κορυφαίο του είδους, Paul Colin.

Στην Ελλάδα επιστρέφει το 1955 και παρουσιάζει έργα του στην Αίθουσα Πέιν. Παράλληλα εργάζεται ως ελεύθερος επαγγελματίας Γραφικών Τεχνών, ενώ την περίοδο 1960-1967 είναι καλλιτεχνικός σύμβουλος στον ΕΟΤ. Το 1962 ιδρύει με τον Φρέντυ Κάραμποττ το θρυλικό ∆ιαφημιστικό Κέντρο Αθηνών «Κ&Κ». Οι περίφημες αφίσες του ΕΟΤ που διέπονται από στοιχεία μοντερνισμού και αφαίρεσης φέρουν ακριβώς τις υπογραφές του Κατζουράκη, του Κάραμποττ, αλλά και της Αγνής Κατζουράκη – της γυναίκας της ζωής του και κορυφαίας εικαστικού, art director και γραφίστριας. Κι είναι αυτές που εντυπωσιάζουν το διεθνές κοινό και ανοίγουν ένα νέο κεφάλαιο στην εγχώρια σκηνή.

Το 1967 είναι χρονιά-ορόσημο, καθώς ο Μιχάλης Κατζουράκης δραστηριοποιείται με μεγαλύτερη συχνότητα στον εικαστικό χώρο και δημιουργεί το προσωπικό του λεξιλόγιο μορφών και χρωμάτων, το οποίο έχει ως αφετηρία τη γεωμετρία και βασικό άξονα την αφαιρετική διαδικασία στη ζωγραφική. Παράλληλα πραγματοποιεί τη δεύτερη ατομική του έκθεση ζωγραφικής στην Αίθουσα Τέχνης Αθηνών – Χίλτον ενώ συμμετέχει στην Πανελλήνιο Καλλιτεχνική Εκθεση στο Ζάππειο. Το 1969 παρουσιάζει μινιμαλιστικά έργα δύο και τριών διαστάσεων στο Ινστιτούτο Γκαίτε και τον επόμενο χρόνο εκθέτει στην Αίθουσα Τέχνης Αθηνών – Χίλτον γλυπτά από φύλλα πολυστερίνης, που κατασκευάστηκαν από το εργοστάσιο πλαστικών ΑΠΚΟ. Την περίοδο 1970-1980, σε συνεργασία με αρχιτέκτονες, σχεδιάζει έργα για συγκεκριμένους χώρους.

Από το 1977 ξεκινά να διερευνά τις πολλαπλές δυνατότητες των μικτών υλικών σε έργα δύο και τριών διαστάσεων του περιβάλλοντος χώρου. Το 1979 η ιστορική γκαλερί Denise René οργανώνει την πρώτη του ατομική έκθεση στο Παρίσι. Με αυτή την παρουσίαση ολοκληρώνεται ο κύκλος των αυστηρά γεωμετρικών συνθέσεων και κατασκευών. Η προσωπική του αναζήτηση αρχίζει να κατευθύνεται προς μια πιο λυρική διατύπωση των γεωμετρικών αρχών.

Ιδιαίτερη στιγμή της πολύχρονης συνεργασίας του με την γκαλερί Denise René ήταν το μεγάλων διαστάσεων γλυπτό «Incontri», το οποίο παρουσιάστηκε συγχρόνως με την έναρξη της 47ης Μπιενάλε της Βενετίας το 1997. Το 2001 το Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης και το 2002 η Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών παρουσίασαν αναδρομικές εκθέσεις του με ζωγραφική, κατασκευές και γλυπτά των ετών 1965-2001. Το γραφιστικό του έργο παρουσιάστηκε το 2008-2009 στην έκθεση ∆ιαδρομές Design Routes (Μουσείο Μπενάκη οδού Πειραιώς και Πολιτιστικό Κέντρο Πατρών του ΜΙΕΤ, 2008 / Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, Θεσσαλονίκη, 2009). Για το έργο του στις γραφικές τέχνες έχει διακριθεί με επτά βραβεία Rizzoli για την καλύτερη ελληνική διαφήμιση, με τιμητική διάκριση από το Art Director’s Club της Νέας Υόρκης, με το τρίτο βραβείο στην Μπιενάλε του Μπρνο και με το πρώτο και δεύτερο βραβείο στον διεθνή διαγωνισμό τουριστικής αφίσας του Λιβόρνο.

Εργα του υπάρχουν στην Εθνική Πινακοθήκη, στο Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, στο Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Κρήτης, στην Πινακοθήκη Ε. Αβέρωφ, στο Μουσείο Matisse στο Λε Κατό-Καμπρεζί, στο Εβραϊκό Μουσείο Ελλάδας, σε δημόσιες και ιδιωτικές συλλογές της Ελλάδας και του εξωτερικού.

Η κηδεία του θα γίνει αύριο Τρίτη 30 Δεκεμβρίου, στις 11.00 από τον ιερό ναό Αγίου Γεωργίου Μελισσίων.