Από την ημέρα που έγινε γνωστό ότι το υπουργείο Παιδείας θα εντάξει στα Δημοτικά σχολεία πρόγραμμα διδασκαλίας κεντήματος, πλεξίματος, υφαντικής (βλ. αργαλειό) και κεραμικής, άρχισε ο περίγελος. Εδώ τα σχολεία χάνονται (στην κυριολεξία) και το υπουργείο το έριξε στο πλέξιμο… Κι όμως, είναι σοβαρότερο απ’ όσο φαίνεται.
Ισως να μην πρόκειται για ψηφιακή δεξιότητα, αλλά ακριβώς επειδή ζούμε στο απόγειο της ψηφιακής εξέλιξης πρέπει να μην ξεχνάμε την «άυλη πολιτιστική κληρονομιά μας». Και το υπουργείο Παιδείας το έψαξε και τώρα ξεκινά από τα βασικά. Σταυροβελονιά, κομπλέν, αργότερα ίσως και ανεβατό, σε διάφορα υφάσματα (εταμίν, καμβά) για διάφορους σκοπούς (σεμέν ή λαμπατέρ, λέει η παλιά που ξέρει), από πλέξιμο είναι η απλή, η ανάποδη ή η πλεξούδα (από κασκόλ έως μαξιλάρια) και άλλα πολλά.
UNESCO
Και για όσους αδυνατούν να καταλάβουν το βάθος αυτής της παρέμβασης, το υπουργείο θυμίζει τους «στόχους της UNESCO για την εκπαίδευση και την πολιτιστική ποικιλομορφία», με τους οποίους «συντονίζεται» κατ’ αυτόν τον τρόπο, όπως ακριβώς αναφέρει στη σχετική ανακοίνωση. Κι επειδή στο χαρτοφυλάκιό του δεν είναι οι νεοφυείς επιχειρήσεις, σκέφτηκε τα σχολεία.
Για τους ίδιους ψηφιακούς λόγους, το κέντημα, το πλέξιμο και οι υπόλοιπες παραδοσιακές χειροτεχνίες, όπως επισημαίνει το υπουργείο, θα βοηθήσουν τα παιδιά «να εστιάζουν και να αυξάνουν τη συγκέντρωσή τους απομακρυνόμενα από κινητά και tablet». Και όχι μόνον. Θα τα βοηθήσει «στην παρατήρηση, στην υπομονή, στην εξάσκηση, να σχεδιάζουν και να επιλύουν προβλήματα». Επίσης, «θα ασκούνται και θα εκφράζονται με δημιουργικότητα, θα διεγείρονται οι αισθήσεις τους και θα καλλιεργείται η φαντασία τους. Θα εκφράζουν τα συναισθήματά τους και θα ενισχύεται η αυτοπεποίθηση και αυτοεκτίμησή τους».
Αλήθεια, πόσοι άνθρωποι το έχουν ανακαλύψει για να τους φεύγει το στρες ή για να κοιμούνται καλύτερα το βράδυ και έχουν φτάσει να δημιουργούν μικρά ή μεγάλα αριστουργήματα τα οποία εκθέτουν, χαρίζουν, πουλάνε και ανακαλύπτουν έναν όμορφο καινούριο κόσμο; Κάτι ήξεραν οι παλιές. Οι οποίες έχουν χάσει την αυλή τους ή το πεζοδρόμιο, ενώ οι μικροί μαθητές θα έχουν τον χώρο τους ή μάλλον τις «γωνιές-εργαστήρια». Μέσα στα σχολεία. Τέτοια οργάνωση. Το τέλειο déjà vu.
Κι έχει και πολλές άλλες παραμέτρους αυτό το βήμα προς το «σύγχρονο σύστημα εκπαίδευσης» (sic). Οπως η οικονομικο-πολιτική. Είναι πρόγραμμα χρηματοδοτούμενο από το ΕΣΠΑ.
Χειροτεχνία
Να αφήσει ανεκμετάλλευτα έστω τέσσερα εκατομμύρια ευρώ; Είμαστε, πάντα, τελευταίοι στην απορρόφηση κονδυλίων της Ε.Ε. Και μην πει κανείς: γιατί δεν βρέθηκε άλλο πρόγραμμα; Ο τίτλος είναι συγκεκριμένος «Πολιτιστική Παιδεία – Εργαστήρια Δημιουργίας και Χειροτεχνίας». Και μην πουν άλλοι ότι υπάρχουν κι άλλες μορφές χειροτεχνίας. Αυτό της άρεσε, αυτό διάλεξε η νεαρά υπουργός. Εχει μια αφοσίωση στις εθνικές και οικογενειακές παραδόσεις. Στη διάσωση των πολιτισμικών μας αγαθών. Και είναι και το κέντημα σε αυτές. Και τα υπόλοιπα. Πλέξιμο, υφαντική. Η κεραμική είναι πιο international, αλλά έχει κι αυτή το ενδιαφέρον της.
Το ίδιο σπουδαίο, όμως, είναι ότι θα δοθεί ευκαιρία σε ιδιώτες ή φορείς να πάρουν κάποιες εργολαβίες. Διότι, φυσικά, δεν θα διδάξουν δασκάλες ή δάσκαλοι αυτό το «μάθημα» ούτε θα γίνουν προσλήψεις. Το Ταμειακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης (ΤΠΑ) του υπουργείου Παιδείας (που βρήκε το έργο-λαβράκι) κάνει πρόσκληση και περιμένει προτάσεις. Να μη δοθούν δουλειές; Και σε αυτό όχι; Εστω, για όσο χρόνο κρατήσει. Αυτά έχουν τα κοινοτικά προγράμματα. Μπορεί, μετά, να βρεθεί κάποιος παραδοσιακός τύπος σαν την υπουργό μας και να το χρηματοδοτήσει. Κάπως έτσι ανοίγουν οι πόρτες σε όποιον περνάει έξω (ή μέσα) από τα σχολεία. Τώρα θα μπουν με το κέντημα. Και το πλέξιμο.
Εξοπλισμοί
Σοβαρά, τώρα. Κακό δεν μπορεί να πει κανείς ότι είναι. Αλλά ούτε αναγκαίο. Ούτε προτεραιότητα, μαθητική ή διδακτική. Ούτε συγκρίνεται με τα χάλια των δημόσιων σχολείων. Ακυρο ανέκδοτο, από την άλλη, το λες. Και δεν γελάς.
Δεν υπάρχουν εκπαιδευτικοί, δεν υπάρχει παράλληλη στήριξη (για τις σοβαρές ανάγκες των μαθητών), εξοπλισμοί για άλλα, βασικά εργαστήρια (φυσικής, πληροφορικής κ.ά.), εγκαταστάσεις παραμένουν επικίνδυνες ή αιωνίως ελλιπείς, οι τράπεζες αναλαμβάνουν μερικά μερεμέτια σε μερικά μόνο σχολεία, ε, πώς να γελάσει κανείς; Που, ξαναλέμε (και το εννοούμε), κακό δεν είναι. Αλλά, όλα τα χόμπι καλά είναι.
