Το προοδευτικό «μπλοκ» των αιρετών της Αυτοδιοίκησης είναι ο αδιαμφισβήτητος νικητής του φετινού συνεδρίου της ΚΕΔΕ. Αν και η προσκείμενη στη Ν.Δ. παράταξη («Σύγχρονοι Ισχυροί Δήμοι») οπισθοχώρησε υιοθετώντας πολλές από τις προτάσεις της αντιπολίτευσης (ΠΑΣΟΚ-ΣΥΡΙΖΑ), όχι μόνο δεν πέτυχε την ομοφωνία που επίμονα επεδίωκε, αλλά πέρασε οριακά την πρότασή της, εν μέσω εντάσεων και πολύπλευρης αλλά και πολυήμερης κριτικής, που ξεκίνησαν ήδη από τις προπαρασκευαστικές του συνεδρίου συνεδριάσεις.
Η αντιπολιτευόμενη παράταξη («Αυτοδιοίκηση Τώρα») ανέτρεψε τους συσχετισμούς, με την πρότασή της να απορρίπτεται εξίσου οριακά. Και η γεύση που έχει μείνει σε όσα αυτοδιοικητικά στελέχη παρακολούθησαν τις τριήμερες εργασίες του συνεδρίου της Αλεξανδρούπολης είναι ότι η κυβέρνηση παραμένει άτεγκτη απέναντι στα «αιτήματα επιβίωσης» του εγγύτερου στον πολίτη θεσμού, ενώ οι αρχηγοί των κομμάτων της αντιπολίτευσης, Νίκος Ανδρουλάκης και Σωκράτης Φάμελλος, είναι έτοιμοι να ανταποκριθούν στις διεκδικήσεις των αιρετών.
Μεθοδεύσεις
Η πρόταση που εισηγήθηκε ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ, Λάζαρος Κυρίζογλου, εγκρίθηκε με ψήφους 92-89. Λαμβάνοντας υπόψη και τις 10 ψήφους που συγκέντρωσε η πρόταση της «Λαϊκής Συσπείρωσης» (ΚΚΕ), επιβεβαιώνεται ότι η προσκείμενη στη Ν.Δ. παράταξη έχει αποσυσπειρωθεί ραγδαία. Το παραπάνω αποτέλεσμα καταγράφηκε παρά τις «κάθε είδους μεθοδεύσεις που χρησιμοποίησε η πλειοψηφία της ΚΕΔΕ», όπως καταγγέλλει η «Αυτοδιοίκηση Τώρα», λέγοντας ότι «έρχονται σε γνώση μας σοβαρές καταγγελίες, που θα εξεταστούν διεξοδικά».
Στην έναρξη του συνεδρίου ανακοινώθηκε ότι η συμμετοχή έσπασε ρεκόρ: οι συμμετέχοντες ξεπέρασαν τους 1.500, στοιχείο που δείχνει και την κρισιμότητα της κατάστασης για την Τοπική Αυτοδιοίκηση. Οι εγγεγραμμένοι με δικαίωμα ψήφου ήταν 535. Η μεγάλη αποχή στην ψηφοφορία ερμηνεύθηκε ως «γύρισμα πλάτης» όχι μόνο στην κυβερνητική πολιτική, αλλά και στο προεδρείο της ΚΕΔΕ. Σημειώνεται ότι στο εκλογικό συνέδριο της Ενωσης, τον Μάρτιο του 2024, οι «Σύγχρονοι Ισχυροί Δήμοι» συγκέντρωσαν το 66% των ψήφων και η «Αυτοδιοίκηση Τώρα» το 29,3%. «Γίνεται σαφές ότι η πολιτική μας αγγίζει όλο και περισσότερο τα στελέχη της Αυτοδιοίκησης, με σημαντικά θετικά αποτελέσματα. Οτι υπάρχει μια δραματική αλλαγή των συσχετισμών», τονίζει η παράταξη με επικεφαλής τον Χάρη Δούκα.
Αγωνίες
Το συνέδριο ανέδειξε ξεκάθαρα τις αγωνίες των δημάρχων για την επιβίωση των δήμων. Οι οικονομικές συνθήκες είναι ασφυκτικές. Στην κεντρική εισήγησή του ο κ. Κυρίζογλου τόνισε ότι οι δήμαρχοι «ζητάμε οξυγόνο για να αναπνεύσουμε». Στελέχη όλων των παρατάξεων προειδοποίησαν ότι πολλοί δήμοι αδυνατούν να ισοσκελίσουν προϋπολογισμό και επισήμαναν τον κίνδυνο να διογκωθεί ο αριθμός των ελλειμματικών δήμων λόγω αυξημένου λειτουργικού (π.χ. ενεργειακού) κόστους. Ο κρατικός προϋπολογισμός του 2026 προβλέπει για τους δήμους 2,6 δισ. ευρώ. Με το ψήφισμα της Αλεξανδρούπολης, η ΚΕΔΕ διεκδικεί πρόβλεψη 4,5 δισ. ευρώ στον κρατικό προϋπολογισμό, υιοθετώντας εισήγηση του κ. Δούκα.
Οδεύοντας προς το τέλος του συνεδρίου η παράταξη με επικεφαλής τον κ. Κυρίζογλου υιοθέτησε και άλλες προτάσεις του δημάρχου Αθηναίων. Με βάση το τελικό ψήφισμα, η ΚΕΔΕ αποφάσισε να προχωρήσει σε:
● Συναντήσεις με κυβέρνηση, πολιτικούς αρχηγούς και τον πρόεδρο της Βουλής ώστε να ενημερωθούν για τις απαιτήσεις της Ενωσης για αύξηση της κρατικής επιχορήγησης.
● Συγκέντρωση των αιρετών στη Βουλή κατά την ψήφιση του προϋπολογισμού και συμβολικό κλείσιμο των δήμων.
● Συνελεύσεις σε όλες τις περιφερειακές ενώσεις δήμων της χώρας ώστε να αποφασιστούν δράσεις ενημέρωσης των πολιτών για την πραγματικότητα στην Αυτοδιοίκηση.
Ωστόσο, στο τελικό ψήφισμα παρέμειναν διατυπώσεις που θέλουν επί κυβέρνησης Ν.Δ. να έχουν γίνει «σημαντικά βήματα» στα οικονομικά των δήμων, φράση που -υπενθυμίζεται- έχει προκαλέσει τη σφοδρή κριτική του α’ αντιπροέδρου της ΚΕΔΕ, Γρηγόρη Κωνσταντέλλου, προς τον κ. Κυρίζογλου, με πολυσέλιδη ανακοίνωση.
Ηχηρό μήνυμα
Το ψήφισμα του συνεδρίου χαρακτηρίζεται «ανώδυνο για τη Ν.Δ.» από την παράταξη «Αυτοδιοίκηση Τώρα» που πρότεινε ένα διεκδικητικό πλαίσιο πιο «πλούσιο» και δυναμικό, στηλιτεύοντας και την αλλαγή του εκλογικού νόμου που προωθεί η κυβέρνηση για τις δημοτικές και περιφερειακές εκλογές, με κατάργηση του πρώτου γύρου.
Με βάση τα αποτελέσματα της ψηφοφορίας, η παράταξη που συσπειρώνει αιρετούς με αναφορές στο ΠΑΣΟΚ και στον ΣΥΡΙΖΑ δικαιούται να μιλά για «μεγάλη επιτυχία» της στο συνέδριο. Το τελικό αποτέλεσμα στέλνει αναμφίβολα ηχηρό μήνυμα αποδοκιμασίας στην κυβέρνηση. Σύμφωνα με την «Αυτοδιοίκηση Τώρα», αποδεικνύει «και τη σημασία της ευρύτερης συνεργασίας των προοδευτικών δυνάμεων».
«Οι εκπρόσωποι των δήμων είπαν ένα μεγάλο «φτάνει πια» στην επιχείρηση ομηρίας που ξεδιπλώνει συστηματικά η κυβέρνηση προσπαθώντας μέσω της οικονομικής ασφυξίας να πετύχει τον απόλυτο έλεγχο της Αυτοδιοίκησης», τονίζει σε ανακοίνωσή του το ΠΑΣΟΚ.
Μέριμνα
Από τις ομιλίες των αρχηγών τους στο συνέδριο τα προοδευτικά κόμματα δεσμεύονται ότι θα δείξουν μέριμνα για τον αυτοδιοικητικό θεσμό. Στο πλαίσιο δεσμεύσεων που παρουσίασε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ περιλαμβάνεται η πρόταση για συνταγματική κατοχύρωση ρήτρας πόρων στην επόμενη συνταγματική αναθεώρηση, ενώ ο Νίκος Ανδρουλάκης έσπευσε ήδη να καλέσει την ΚΕΔΕ σε συνάντηση συνεργασίας.
Ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. δεσμεύτηκε για δημόσια συζήτηση για τον ρόλο, τις αρμοδιότητες και τη συνταγματική θέση της Αυτοδιοίκησης. «Η επίθεση που κάνει ο κ. Μητσοτάκης τώρα στους δήμους είναι επίθεση στους πολίτες», τόνισε ο Σωκράτης Φάμελλος, συμπληρώνοντας πως «η Αυτοδιοίκηση πρέπει να θυμηθεί ότι, εκτός από θεσμός δημοκρατίας, είναι και κίνημα».
«Η κυβέρνηση μέρα τη μέρα χάνει τα στηρίγματά της», παρατηρεί στην κυριακάτικη ανάρτησή του ο πρόεδρος της Νέας Αριστεράς, Αλέξης Χαρίτσης, τονίζοντας ότι οι εξελίξεις στην ΚΕΔΕ αποτελούν «διπλό μήνυμα αλλαγής: ότι οι τοπικές κοινωνίες διεκδικούν πραγματική αυτονομία, συμμετοχή, διαφάνεια, δικαιοσύνη. Κι ότι η ενότητα και η συσπείρωση των προοδευτικών δυνάμεων -όπως αυτή γύρω από την παράταξη «Αυτοδιοίκηση Τώρα» με επικεφαλής τον Χάρη Δούκα- μπορεί να φέρει ανατροπές».
