Οι ηγέτες της ΕΕ ετοιμάζονται να εξετάσουν νομικές προτάσεις για το πώς να διατηρήσουν την Ουκρανία οικονομικά «ζωντανή» μέχρι τα μέσα της εβδομάδας. Ωστόσο, η πορεία προς τα εμπρός φαίνεται πιο δύσκολη από ποτέ, καθώς οι αντιρρήσεις του Βελγίου για τη χρήση των παγωμένων περιουσιακών στοιχείων της Ρωσίας γίνεται όλο και πιο έντονες.
Σε δηλώσεις του στο Politico, ο Βέλγος υπουργός Εξωτερικών Μάξιμε Πρέβοτ επανέλαβε τις αντιρρήσεις του προϊσταμένου του, του πρωθυπουργού Μπαρτ Ντε Βέβερ, για το λεγόμενο δάνειο επανορθώσεων, εξαπολύοντας βολές στους ηγέτες και αξιωματούχους που επιμένουν ότι η χρήση των περιουσιακών στοιχείων της Ρωσίας είναι η μόνη αξιόπιστη οδός.
Ο Πρέβοτ δήλωσε ότι η αποτυχία της ΕΕ να βρει έναν σαφή τρόπο για να στηρίξει οικονομικά την Ουκρανία μέχρι τώρα δεν είναι λάθος του Βελγίου, αλλά προϊόν του «πείσματος» του μπλοκ στην χρήση των ρωσικών περιουσιακών στοιχείων «χωρίς να γνωρίζει πώς να το κάνει ούτε να κατανοεί τους κινδύνους που συνεπάγεται».
Ο Πρέβοτ συνέχισε περιγράφοντας το δάνειο επανορθώσεων ως πρόβλημα για τις συνεχιζόμενες ειρηνευτικές συνομιλίες που αποσκοπούν στον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία: «Είναι πλέον σαφές ότι τα περιουσιακά στοιχεία μπορούν να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο σε ένα ειρηνευτικό σχέδιο… Η δράση μας δεν πρέπει να δημιουργήσει εμπόδια σε ένα ειρηνευτικό σχέδιο».
Ερωτηθείς εάν η Επιτροπή εξακολουθεί να εργάζεται για το δάνειο επανορθώσεων, παρά τις αντιρρήσεις του Βελγίου, ένας Ευρωπαίος εκπρόσωπος δήλωσε: «Ναι – ως μία από τις επιλογές που προτάθηκαν στο έγγραφο επιλογών που κοινοποίησε η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν». Οι Βρυξέλλες συνεχίζουν να διαβουλεύονται για το δάνειο με τα κράτη μέλη, συμπεριλαμβανομένου του Βελγίου, πρόσθεσε ο εκπρόσωπος.
Αυτό συμφωνεί με τα σχόλια του Γερμανού Καγκελαρίου Φρίντριχ Μερτς, ο οποίος δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου την Παρασκευή ότι «κατανοεί τις ανησυχίες [από το Βέλγιο]… αλλά έχουμε επίσης καλά επιχειρήματα για να επιτύχουμε έναν κοινό στόχο άσκησης όσο το δυνατόν μεγαλύτερης πίεσης στη Ρωσία για να τερματίσει αυτόν τον πόλεμο».
Ωστόσο, διπλωμάτες και αξιωματούχοι της ΕΕ που μίλησαν στο Playbook το Σαββατοκύριακο εξέφρασαν ανησυχία για τον τόνο, το χρονοδιάγραμμα και τον δημόσιο χαρακτήρα της επιστολής του Ντε Βέβερ – καθώς και για την επιμονή του ότι το δάνειο αποζημιώσεων θα μπορούσε να αποτελέσει εμπόδιο για την ειρήνη. «Σίγουρα είχε μια νότα σιγουριάς», είπε ένας διπλωμάτης.
Αυτό το τελευταίο επιχείρημα είναι ιδιαίτερα ανησυχητικό, ανέφεραν οι διπλωμάτες, δεδομένου ότι αντιβαίνει στη στρατηγική της ΕΕ για αυξανόμενη πίεση στη Ρωσία – και φαίνεται να ευθυγραμμίζεται με την πιο φιλική προς τη Μόσχα στάση του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ.
«Υπάρχουν μέλη της κυβέρνησης [των ΗΠΑ] που θέλουν να κάνουν δουλειές με τη Ρωσία», είπε ένας αξιωματούχος της ΕΕ. «Το θέμα των περιουσιακών στοιχείων δεν τους αφορά». Ερωτηθείς αν το Βέλγιο είχε επικοινωνήσει με τον Λευκό Οίκο του Τραμπ σχετικά με το δάνειο, ένας εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών είπε ότι «δεν είχε πληροφορίες για τέτοιες επαφές».
Ωστόσο, οι εντάσεις πρόκειται μόνο να επιδεινωθούν.
Ένα ρεπορτάζ του Politico μετέδωσε πως πέντε διπλωμάτες που αμφισβήτησαν τον τρόπο με τον οποίο το Βέλγιο χρησιμοποιούσε τα φορολογικά έσοδα από τα περιουσιακά στοιχεία ήταν το θέμα συζήτησης τις τελευταίες ημέρες. «Κάθε διπλωμάτης εκτός από τους Βέλγους μιλάει για τα χρήματα που βγάζει από αυτά», δήλωσε ο ίδιος αξιωματούχος της ΕΕ.
Τέτοια μουρμουρητά αναμένεται να ακουστούν και στη συνάντηση υπουργών Άμυνας που ξεκίνησε στις Βρυξέλλες στις 9 π.μ.
Η κορυφαία διπλωμάτης της ΕΕ Κάγια Κάλλας θα προεδρεύσει της συνεδρίασης του Συμβουλίου Εξωτερικών Υποθέσεων και θα δώσει συνέντευξη Τύπου στις 2 μ.μ.
Οι ηγέτες της ΕΕ προετοιμάζονται τώρα για μια δύσκολη προσπάθεια τις επόμενες εβδομάδες, καθώς εξετάζουν προσεκτικά την νομική πρόταση της Επιτροπής και αγωνίζονται να βρουν μια λύση εγκαίρως για την επόμενη συνεδρίαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στις 18-19 Δεκεμβρίου. Όλες οι επιλογές στο τραπέζι – η αύξηση του χρέους για την Ουκρανία, η χρήση του προϋπολογισμού της ΕΕ και η αξιοποίηση των περιουσιακών στοιχείων της Ρωσίας – έχουν τις αδυναμίες τους. Αλλά η αποτυχία δεν είναι επιλογή. «Θα είναι εξαιρετικά δύσκολο», δήλωσε ένας από τους διπλωμάτες. «Δεν υπάρχει εύκολη διέξοδος».
Τελικά, θα εναπόκειται στον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα να διασφαλίσει ότι θα βρεθεί μια λύση τον Δεκέμβριο, πρόσθεσε ο ίδιος διπλωμάτης. «Εναπόκειται στον Κόστα να βάλει την μπάλα στα δίχτυα στο EUCO. Κλειδώνεις τις πόρτες και λες: “Δεν φεύγεις μέχρι να βρεις λύση”».
Στο μεταξύ, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, δήλωσε ότι χρειάζεται «περισσότερη δουλειά που πρέπει να γίνει» για να επιτευχθεί μια ειρηνευτική συμφωνία μεταξύ Ουκρανίας και Ρωσίας, παρά τις παραγωγικές συνομιλίες με τον νέο επικεφαλής διαπραγματευτή του Κιέβου, Ρουστέμ Ούμεροφ, στη Φλόριντα την Κυριακή. Ο ειδικός απεσταλμένος του Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ, ταξιδεύει στη Μόσχα για συνομιλίες με το Κρεμλίνο, ενώ ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι (ο οποίος μίλησε με την φον ντερ Λάιεν το Σαββατοκύριακο, σύμφωνα με τον εκπρόσωπό της) κατευθύνεται στην Ιρλανδία για την πρώτη του επίσημη επίσκεψη, σύμφωνα με το Sky News.
