Ακαδημαϊκοί και νομικοί απαιτούν από την UEFA να αποκλείσει το Ισραήλ

Πληθαίνουν οι φωνές (αλλά και οι πιέσεις προς την UEFA) που καλούν την Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία Ποδοσφαίρου να πετάξει εκτός διοργανώσεων τόσο την εθνική ομάδα του Ισραήλ όσο και τους ισραηλινούς συλλόγους. 

Πριν από λίγες ημέρες ήταν η Διεθνής Αμνηστία που υπογράμμιζε μεταξύ άλλων ότι «το ποδόσφαιρο δεν μπορεί να διαχωριστεί από την παράνομη κατοχή του Ισραήλ», επισημαίνοντας ότι τουλάχιστον έξι ομάδες που εδρεύουν σε οικισμούς στα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη αγωνίζονται σε ισραηλινά πρωταθλήματα.

Τώρα, περισσότεροι από 30 Ακαδημαϊκοί του διεθνούς δικαίου, νομικοί και πρώην εμπειρογνώμονες του ΟΗΕ καλούν με επιστολή τους την UEFA να αποκλείσει το Ισραήλ και τους συλλόγους του για τις φρικαλεότητες που διαπράττει στη Λωρίδα της Γάζας.

Η επιστολή, που στάλθηκε χθες (2/10) στον πρόεδρο της UEFA, Αλεξάντερ Τσέφεριν, ανέφερε ότι ο αποκλεισμός του Ισραήλ είναι «επιτακτικός», επικαλούμενη έκθεση ερευνητών των Ηνωμένων Εθνών που επιβεβαίωσε ότι το Ισραήλ διαπράττει γενοκτονία εναντίον Παλαιστινίων. Κάλεσε την UEFA και τα μέλη της να «εκπληρώσουν τις νομικές και ηθικές υποχρεώσεις τους να τηρούν το διεθνές δίκαιο και να προχωρήσουν με τον άμεσο και πλήρη αποκλεισμό του ισραηλινού ποδοσφαίρου».

Επίσης, η επιστολή τόνισε τη ζημιά που προκαλεί το Ισραήλ στο άθλημα στη Γάζα. Τουλάχιστον 421 Παλαιστίνιοι ποδοσφαιριστές έχουν σκοτωθεί από τότε που το Ισραήλ άρχισε τη στρατιωτική επίθεσή του τον Οκτώβριο του 2023 και η επιστολή εξήγησε ότι η βομβαρδιστική εκστρατεία του Ισραήλ «καταστρέφει συστηματικά τις ποδοσφαιρικές υποδομές της Γάζας». Όπως ανέφερε, «αυτές οι πράξεις έχουν αποδεκατίσει μια ολόκληρη γενιά αθλητών, διαβρώνοντας τον ιστό του παλαιστινιακού αθλητισμού» και τόνισε: «Η αποτυχία της ποδοσφαιρικής ομοσπονδίας του Ισραήλ (IFA) να αμφισβητήσει αυτές τις παραβιάσεις την εμπλέκει σε αυτό το σύστημα καταπίεσης, καθιστώντας τη συμμετοχή της στις διοργανώσεις της UEFA αβάσιμη».

Μεταξύ των υπογραφόντων την επιστολή είναι η Αμερικανίδα Ελίζα φον Τζέντεν-Φόργκε, ερευνήτρια με εξειδίκευση στη γενοκτονία, το φύλο και την ιστορία της αποικιοκρατίας, συνιδρύτρια και εκτελεστική διευθύντρια του Ινστιτούτου Lemkin για την Πρόληψη Γενοκτονιών, καθώς και αρκετοί πρώην εμπειρογνώμονες και ακαδημαϊκοί του ΟΗΕ στο διεθνές δίκαιο.

«Η UEFA δεν πρέπει να είναι συνένοχη στο αθλητικό ξέπλυμα τέτοιων κατάφωρων παραβιάσεων του διεθνούς δικαίου, συμπεριλαμβανομένης, ενδεικτικά, της πράξης της γενοκτονίας» ανέφερε η επιστολή.

Δύο μέτρα και δύο σταθμά

Επίσης ο Κρεγκ Μόκιμπερ, πρώην διευθυντής του γραφείου της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα στη Νέα Υόρκη, δήλωσε ότι το να επιτρέπεται σε μια χώρα που διαπράττει γενοκτονία να συμμετέχει σε αθλήματα επιτρέπει την «ομαλοποίησή» της. Αυτό, με τη σειρά του, «είναι μια πράξη συνενοχής». «Θυμόμαστε καλά την κατάσταση στη Νότια Αφρική του απαρτχάιντ, όπου ο κόσμος ενώθηκε για να απομονώσει το καθεστώς, προκειμένου να αλλάξει τη συμπεριφορά του, και αυτό περιελάμβανε – πολύ σημαντικό – αθλητικά μποϊκοτάζ και πολιτιστικά μποϊκοτάζ» δήλωσε ο Μόκιμπερ στο Al Jazeera.

Η FIFA απέκλεισε τη Νότια Αφρική το 1961 λόγω του καθεστώτος απαρτχάιντ της χώρας. Η κίνηση θεωρήθηκε ως ιστορικός θρίαμβος για το παγκόσμιο κίνημα για τον τερματισμό της βίας και του φυλετικού διαχωρισμού.

Πιο πρόσφατα, το 2022, τόσο η FIFA όσο και η UEFA απέκλεισαν τη Ρωσία εντός ημερών από την έναρξη μιας πλήρους εισβολής στην Ουκρανία.

«Είναι ένα εκπληκτικό επίπεδο υποκρισίας και δύο μέτρων και δύο σταθμών το γεγονός ότι αντέδρασαν τόσο γρήγορα και τόσο δυναμικά απέναντι στη Ρωσία, λόγω της εισβολής της στην Ουκρανία, και παρόλα αυτά κωλυσιεργούν προσπαθώντας να αποφύγουν την ανάληψη δράσης όσον αφορά μια ολοκληρωτική γενοκτονία από ένα καθεστώς που έχει πιστοποιηθεί ότι εφαρμόζει απαρτχάιντ» πρόσθεσε ο Μοκίμπερ.
 
Οι υποστηρικτές των Παλαιστινίων ζητούν τον αποκλεισμό του Ισραήλ από τις παγκόσμιες ποδοσφαιρικές διοργανώσεις εδώ και δεκαετίες, εν μέρει επειδή το Ισραήλ έχει επαγγελματικές ομάδες που εδρεύουν σε παράνομους οικισμούς στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη. 

Οι κανόνες της FIFA αναφέρουν απερίφραστα ότι «οι ομοσπονδίες-μέλη και οι σύλλογοί τους δεν μπορούν να παίζουν στην επικράτεια άλλης ομοσπονδίας-μέλους χωρίς την έγκριση της τελευταίας». Ωστόσο, οι σύλλογοι και οι εθνικές ομάδες του Ισραήλ συνεχίζουν να συμμετέχουν σε διεθνείς διοργανώσεις μέσω της FIFA και της UEFA.

Ο «Πόντιος Πιλάτος» και η… τέλεια δικαιολογία

Αν και εδρεύει στη Δυτική Ασία, το Ισραήλ εντάχθηκε στην UEFA το 1994 εν μέσω αραβικών και μουσουλμανικών μποϊκοτάζ των ομάδων του. Η εθνική ομάδα του Ισραήλ συμμετέχει στα προκριματικά του Παγκοσμίου Κυπέλλου 2026 στη ζώνη της Ευρώπης, με την Μακάμπι Τελ Αβίβ να συμμετέχει στο Europa League της φετινής σεζόν.

Οι πιέσεις και οι εκκλήσεις για τον αποκλεισμό του Ισραήλ από το παγκόσμιο ποδόσφαιρο εντείνονται, έστω κι αν χθες η FIFA στο συμβούλιό της στη Ζυρίχη απέφυγε κάθε σχετική συζήτηση, με τον Τζιάνι Ινφαντίνο -«σε ρόλο Πόντιου Πιλάτου», όπως ανέφεραν κορυφαία ευρωπαϊκά ΜΜΕ, χωρίς ωστόσο να προσφέρει τη δυνατότητα επιλογής- να μην κάνει κάποια αναφορά στο Ισραήλ, απευθύνοντας έκκληση για «ειρήνη» στη Γάζα και λέγοντας ότι η FIFA «δεν μπορεί να επιλύσει γεωπολιτικά προβλήματα, δεν μπορεί να σταματήσει συγκρούσεις».

Νωρίτερα ΜΜΕ ανά τον κόσμο, μεταξύ τους και η ισπανική El Pais, σημείωναν ότι «το προτεινόμενο ειρηνευτικό σχέδιο του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, για τη Γάζα παρείχε, προς το παρόν, την τέλεια δικαιολογία για την UEFA και τη FIFA να αναβάλουν τον αποκλεισμό του Ισραήλ από όλες τις διεθνείς διοργανώσεις».