Το 46ο Manaki Brothers International Cinematographers’ Film Festival, διεξήχθη φέτος στην πόλη Μπίτολα στη γειτονική Βόρεια Μακεδονία (21-26/09), ενώ πρόκειται για μία ιδιαίτερα σημαντική διοργάνωση, καθώς είναι το παλαιότερο φεστιβάλ αφιερωμένο στη δουλειά των διευθυντών φωτογραφίας. Δίνονται τρία βασικά βραβεία (Golden, Silver και Bronze Camera 300) για τη διεύθυνση φωτογραφίας σε ταινία μεγάλου μήκους, ενώ υπάρχουν και βραβεία τιμής («Lifetime Achievement Golden Camera 300» και «Special Golden Camera 300») για εξέχοντες κινηματογραφιστές που έχουν συμβάλει πολύ στην τέχνη αυτή παγκοσμίως.
Σπουδαίοι διευθυντές φωτογραφίας έχουν βραβευτεί στο συγκεκριμένο Φεστιβάλ, μεταξύ των οποίων οι Βιτόριο Στοράνο («Apocalypse Now», «The Last Emperor», «The Conformist»), Λάζλο Κόβακς («Easy Rider», «Five Easy Pieces»), Ρότζερ Ντίκινς («Blade Runner 2049», «Skyfall», «1917»), ο συνεργάτης του Φελίνι στις ταινίες «Amarcord», «Casanova», Τζιουζέπε Ροτούνο, καθώς και ο θρυλικός συνεργάτης του Ιγκμαρ Μπέργκμαν («Persona», «Cries and Whispers»), Σβεν Νίκβιστ.
Σε αυτό το Φεστιβάλ βραβεύτηκε λοιπόν πριν από λίγες μέρες η Ελληνίδα διευθύντρια φωτογραφίας Ολυμπία Μυτιληναίου με τη Silver Camera 300 για τη συμμετοχή της στην ταινία «Quiet Life» του Αλέξανδρου Αβρανά, μια συμπαραγωγή Γαλλίας, Γερμανίας, Ελβετίας, Εσθονίας, Φινλανδίας και Ελλάδας (έξι χώρες χρειάστηκαν για να γίνει μία ελληνική ταινία μεγάλου μήκους – ναι, τρανταχτή απόδειξη για το πόσο καλά πάνε τα πράγματα στο ΕΚΚΟΜΕΔ!).
Η ταινία παρουσιάζει μια οικογένεια προσφύγων από τη Ρωσία, που ζει στη Σουηδία. Οταν απορρίπτεται το αίτημα ασύλου τους, η μικρότερη κόρη Κάτια εισέρχεται σε ένα μυστηριώδες κώμα, το οποία συνδέεται με το πραγματικό φαινόμενο «resignation syndrome» (σύνδρομο παραίτησης) – ένα υπαρξιακό/ψυχολογικό τραύμα που επηρεάζει παιδιά προσφύγων υπό συνθήκες αβεβαιότητας για το μέλλον τους.
Πρόκειται για μια σύγχρονη εκδοχή της «Ωραίας Κοιμωμένης», μόνο που τώρα (καθώς πρόκειται για πραγματικά περιστατικά) δεν μιλάμε για πριγκίπισσες, αλλά για κορίτσια κυρίως, αλλά και αγόρια που φτάνουν σε τέτοια κατάσταση στρες και άγχους, που πέφτουν σε «κώμα». Η φωτογραφία της Μυτιληναίου στην ταινία συμμετέχει ενεργά στην ατμόσφαιρα αγωνίας και στην ένταση της συναισθηματικής κατάστασης της οικογένειας, μέσω της χρήσης φωτισμού και συνθέσεων που αποδίδουν την αβεβαιότητα, την απομόνωση αλλά και την παγωμάρα της κατάστασης (κυριολεκτικά και μεταφορικά). Γίνεται ουσιαστικά ένα κεντρικό στοιχείο της αφήγησης… Δικαίως έλαβε το σημαντικό αυτό βραβείο σε ένα φεστιβάλ που τιμά τους αδερφούς Μανάκη (Γιάννης και Μίλτος), πρωτοπόρους κινηματογραφιστές στα Βαλκάνια, αυτοί που τράβηξαν το πρώτο βαλκανικό φιλμ στις αρχές του 20ού αι. (ήταν η γιαγιά τους η Δέσποινα που έγνεθε, στη μικρού μήκους ταινία «Grandmother Despina», ενώ την ίδια σκηνή είχε χρησιμοποιήσει ο Θεόδωρος Αγγελόπουλος στο αρχικό πλάνο της περίφημης ταινίας του του 1995 «Το βλέμμα του Οδυσσέα», το σενάριο της οποίας στρεφόταν γύρω από μια χαμένη κινηματογραφική μπομπίνα των αδελφών Μανάκη) – και αυτοί οι οποίοι δεν αναγνωρίστηκαν ποτέ ως τους έπρεπε από το ελληνικό κράτος, παρά την ελληνική τους καταγωγή.
Η Ελλάδα δεν επένδυσε σε ανάδειξη του έργου τους, ούτε σε απόκτηση του αρχείου τους, το οποίο ανήκει στη Β. Μακεδονία όπου το θεωρούν (και ορθώς!) «εθνικό θησαυρό», ενώ τιμούν τους Μανάκη ως «πατέρες του σινεμά» της χώρας.
