Στην Τζια οι εκπλήξεις περισσεύουν

Η Τζια, ή Κέα αν προτιμάτε, είναι το νησί που χαρίζει την αίσθηση της μεγάλης απόδρασης, ακόμα κι αν έχεις μόνο ένα Σαββατοκύριακο στη διάθεσή σου. Φυσικά, δεν θα μπορούσε κανείς να τη χαρακτηρίσει ως το «κρυφό» νησί των Κυκλάδων, καθώς έχει την τύχη -και ταυτόχρονα την ατυχία- να βρίσκεται μόλις μία ώρα και κάτι μακριά από τα αττικά παράλια (το πλοίο αναχωρεί από το Λαύριο), εγγύτητα που τη σφραγίζει και την καθορίζει.

Είναι επίσης γνωστό ότι η μικρή Τζια έχει παραδοθεί εδώ και χρόνια, σε μεγάλο βαθμό, στα χέρια εργολάβων που χτίζουν ασταμάτητα εξοχικά, επαύλεις και ξενοδοχεία. Κι όμως, αυτός ο μικρός νησιωτικός τόπος εξακολουθεί να αντιστέκεται στην επέλαση του μπετόν. Λίγο να απομακρυνθείς από τα πολυσύχναστα θέρετρα, θα βρεθείς μπροστά σε ένα αυθεντικό κυκλαδίτικο τοπίο. Με λίγη ακόμη περιέργεια και μερικά παραπάνω χιλιόμετρα σε χωματόδρομους, θα ανακαλύψεις ερημικές παραλίες για βουτιές, αλλά και μνημεία που μαρτυρούν την ανθρώπινη παρουσία μέσα στους αιώνες.

Ολα αυτά συνθέτουν έναν προορισμό που αξίζει να χωρέσει στα σχέδιά σας για ένα ξεχωριστό Σαββατοκύριακο, όσο κρατούν ακόμα οι καλοσύνες του Σεπτεμβρίου.

Ιουλίδα: σαν πίνακας παστέλ

Αν η Τζια δεν διέθετε κανένα άλλο αξιοθέατο πλην του παραδοσιακού οικισμού της Ιουλίδας, αυτό και μόνο θα ήταν αρκετός λόγος για να την επισκεφθείς!

Η πολύχρωμη πρωτεύουσα του νησιού απέχει μόλις οκτώ χιλιόμετρα από την Κορησσία, το λιμάνι. Η πρώτη ματιά κυριολεκτικά σε καθηλώνει, καθώς ακόμα κι από μακριά η Ιουλίδα κερδίζει τις εντυπώσεις. Αν είσαι τυχερός, θα καταφέρεις να αφήσεις το αυτοκίνητο σχετικά κοντά – μιας και στο κέντρο της Ιουλίδας δεν κυκλοφορούν οχήματα. Αφού περάσεις τη χαρακτηριστική καμάρα, βρίσκεσαι αμέσως στην καρδιά του οικισμού.

Από τα πρώτα κιόλας βήματα, το μάτι δεν χορταίνει: παλιά κυκλαδίτικα σπίτια, νεοκλασικά αρχοντικά, ολάνθιστες αυλές, φρεσκοβαμμένα δημόσια κτίρια –κάποια από αυτά σχεδιασμένα από τον διάσημο αρχιτέκτονα Τσίλερ- και μικρές πλατείες που ξεπροβάλλουν διαρκώς.

Αφησε πίσω σου την πολύβουη Πιάτσα και ανηφόρισε ώς το μεσαιωνικό κάστρο (13ος αιώνας), χτισμένο στη θέση του αρχαίου οχυρού. Στη συνέχεια, κατηφόρισε προς τις λιγότερο τουριστικές συνοικίες και ακολούθησε το μονοπάτι που οδηγεί στο «Λιοντάρι» – το πελώριο πέτρινο άγαλμα, σμιλεμένο τον 6ο αιώνα π.Χ.

● Οι στάσεις για ξεκούραση είναι πολλές: μπορείς να επιλέξεις ανάμεσα σε κοσμικά στέκια γεμάτα ζωντάνια ή σε πιο ήσυχα καφενεδάκια και ταβερνάκια, που κρύβονται σχεδόν σε κάθε γειτονιά. Από τις καλύτερες επιλογές για φαγητό είναι το «Στέκι» και το «Παπαρούνα».

Βασικές διαδρομές

? Κορησσία – Οτζιάς – Σπαθί

Αφού αγοράσετε μερικές ολόφρεσκες τυρόπιτες από τον «Φούρνο στο Λιμάνι», ξεκινήστε από την Κορησσία για τις παραλίες Ξύλα και Καλόγερος, που όμως συχνά τις ταρακουνάει το μελτέμι.

Η πιο γνωστή οδική διαδρομή του νησιού περνά από όμορφες -αν και πολυσύχναστες- παραλίες. Πρώτα συναντά κανείς τον όρμο Γιαλισκάρι, με τη μικρή οργανωμένη αμμουδερή ακτή και τα θεόρατα αρμυρίκια. Ακολουθεί το Βουρκάρι, αγαπημένος προορισμός για γιοτ, με τον απάνεμο όρμο του και τους σημαντικούς αρχαιολογικούς χώρους.

Αξίζει οπωσδήποτε μια βόλτα μέχρι το ακρωτήρι του Αγίου Νικολάου, αλλά και να περιηγηθείτε στον αρχαίο οικισμό (πρώιμη έως ύστερη Εποχή του Χαλκού, 3000–1450 π.Χ.).

● Αν πεινάσετε, θα φάτε στη γνωστή παραλιακή ταβέρνα «Αρίστος» ή στη «Στροφή του Μίμη».

Για μπάνιο, κατευθυνθείτε στον όρμο του Οτζιά: μια κυκλική αμμουδερή παραλία με κρυστάλλινα νερά, μόλις τέσσερα χιλιόμετρα βορειότερα. Εδώ, πάνω στην ακτή, υπάρχει η ταβέρνα «Οτζιάς» και λίγο ψηλότερα η ταβέρνα «Της Αννας».

Από τον Οτζιά, αξίζει να συνεχίσετε προς το όμορφο μοναστήρι της Παναγίας Καστριανής (18ος αιώνας) και να κατηφορίσετε για τον αμμουδερό όρμο στο Σπαθί. Κάποτε μοναχικός και ανέγγιχτος, σήμερα έχει παραδοθεί στις ξαπλώστρες και την πολυκοσμία.

? Προς Ποίσσες – Κούνδουρο

Ενας δεύτερος βασικός οδικός άξονας ξεκινά από την Ιουλίδα προς τις νότιες ακτές του νησιού, με τελικό προορισμό τον όρμο του Κούνδουρου.

Στην πορεία, αφού περάσετε το αγροτικό τοπίο στις θέσεις Σκλαβονικόλας και Φλέα, αξίζει να σταματήσετε στη θέση όπου διασώζονται τα υπολείμματα του αρχαίου Πύργου της Αγίας Μαρίνας (4ος αι. π.Χ.). Επόμενη στάση, ο όρμος Ποίσσες: ένα από τα παλαιότερα παραθεριστικά θέρετρα των Κυκλάδων, με πολλά ενοικιαζόμενα καταλύματα. Η παραλία του είναι αμμουδερή και αρκετά δημοφιλής.

● Για φαγητό μετά το μπάνιο θα πάτε στο παραλιακό εστιατόριο «Χριστόφορος».

Από εδώ, ο δρόμος συνεχίζει για ακόμα πέντε χιλιόμετρα ώς την παραθαλάσσια περιοχή του Κούνδουρου, με τους αλλεπάλληλους κολπίσκους και τους παλιούς ανεμόμυλους που έχουν μετατραπεί σε πολυτελείς εξοχικές κατοικίες. Για περισσότερη ησυχία, αναζητήστε τις ακρογιαλιές της Λυγιάς, του Καμπιού και του Λιπαρού, που βρίσκονται νοτιότερα και προσεγγίζονται οδικώς. Μάλιστα, στο Καμπί υπάρχει και εστιατόριο.

Εξερευνήσεις

Σε μικρή απόσταση από την Ιουλίδα απλώνονται απομονωμένες ακρογιαλιές, κρυμμένες σε μικρούς όρμους με αμμουδερό βυθό και νερά που θυμίζουν τροπικά νησιά. Για να φτάσει κανείς εδώ, χρειάζεται να διασχίσει σειρές εξοχικών κατοικιών, δρόμους και παράδρομους που κατασκευάστηκαν για να τις εξυπηρετήσουν. Ανάμεσά τους ξεχωρίζουν οι παραλίες Συκαμνιάς, Ορκός, Καληδονύχι και Ψιλή Αμμος.

Επίσης, αξίζει να αναζητήσετε τους μικρούς όρμους Στραβοτράχηλα, Μαβιά, Βλάντη, Καλισκιά και του Αγίου Φιλίππου. Θα τους συναντήσετε κατηφορίζοντας από το χωριό Χαβουνά, αφού πρώτα διασχίσετε το όμορφο βελανιδόδασος της Τζιας.

Η απόλυτη διαδρομή οδικής περιπέτειας θα σας οδηγήσει ώς το ακρωτήρι Ταμέλος, το νοτιότερο άκρο του νησιού, όπου δεσπόζει ένας από τους πιο εμβληματικούς φάρους του Αιγαίου.

Ολες αυτές τις ακρογιαλιές και τα τοπία μπορείτε να τα προσεγγίσετε και ακολουθώντας το καλοδιατηρημένο δίκτυο μονοπατιών, που διατρέχει κυρίως το νότιο και πιο ακατέργαστο κομμάτι της Τζιας.

Αρχαία Καρθαία: ένα απίστευτο τοπίο

Κάποτε, εδώ στη μικρή Τζια άκμαζε μια σπουδαία πόλη με ιστορική παρουσία που ξεκινούσε από τη Γεωμετρική Περίοδο και έφτανε έως τα πρώιμα βυζαντινά χρόνια. Τα ερείπια της Καρθαίας παραμένουν μέχρι σήμερα το κρυφό μυστικό της Κέας, αφού το οδικό δίκτυο δεν φτάνει ώς εκεί.

Ο πιο σύντομος τρόπος είναι να κατευθυνθείς στην παραλία της Καλισκιάς και από εκεί να ανηφορίσεις για περίπου 35 λεπτά, ώσπου να αντικρίσεις τον όρμο όπου η αρχαιολογική σκαπάνη έχει φέρει στο φως τμήματα της άλλοτε λαμπρής πόλης.

Για την Ιστορία: η Καρθαία μαζί με την Ιουλίδα και τις Ποίσσες σχημάτιζαν τη Συμπολιτεία της Κέας (το αρχαίο όνομα του νησιού). Κάθε πόλη–κράτος διατηρούσε την αυτονομία της, εξέλεγε τους δικούς της άρχοντες και έκοβε δικό της νόμισμα. Σήμερα, διακρίνονται τμήματα των αρχαίων οχυρώσεων και κίονες του περίφημου ναού αφιερωμένου στον Πύθιο Απόλλωνα, καθώς και ίχνη ναού αφιερωμένου στην Αθηνά.

Το εντυπωσιακό με την Καρθαία είναι ότι, αφού ολοκληρώσεις την περιήγηση στον αρχαιολογικό χώρο, μπορείς να απολαύσεις μια βουτιά στα κρυστάλλινα νερά της παραλίας που απλώνεται λίγες δεκάδες μέτρα πιο κάτω. Ενα σπάνιο δώρο: να κολυμπάς στο Αιγαίο με φόντο τα ερείπια μιας πόλης που έζησε πολλές εκατοντάδες χρόνια πριν!