Ακόμα ένα ισχυρό δικαστικό πλήγμα -το τέταρτο κατά σειρά- δέχτηκε η παράνομη αναστολή του δικαιώματος πρόσβασης στις διαδικασίες ασύλου που επέβαλε η κυβέρνηση και ειδικότερα ο αρμόδιος υπουργός Θάνος Πλεύρης. Στις 4 και 5 Σεπτεμβρίου 2025, το Διοικητικό Πρωτοδικείο Πειραιά εξέδωσε προσωρινές διαταγές, με τις οποίες απαγορεύει την απομάκρυνση από την Ελλάδα τριών προσφύγων, στους οποίους δεν επιτράπηκε η υποβολή αιτήματος ασύλου. Οι αιτούντες παραμένουν κρατούμενοι από τον Ιούλιο στο κέντρο κράτησης της Αμυγδαλέζας. Οι προσωρινές αυτές διαταγές έρχονται σε συνέχεια προηγούμενων αντίστοιχων αποφάσεων του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου και του Διοικητικού Πρωτοδικείου Αθηνών που είχαν εκδώσει ανάλογες αποφάσεις.
Οι τρεις πρόσφυγες, που κατάγονται από την Υεμένη και το Σουδάν, εκπροσωπούνται από κοινού από τις οργανώσεις Equal Rights Beyond Borders (Equal Rights) και HIAS Ελλάδος. Κρατούνται κάτω από εξευτελιστικές συνθήκες, χωρίς να έχουν λάβει από τις ελληνικές αρχές οποιαδήποτε ενημέρωση σε σχέση με τους λόγους και τη διάρκεια της κράτησής τους και τα δικαιώματά τους ως κρατουμένων και χωρίς πρόσβαση σε διερμηνεία. Εχουν όλοι τους υποβάλει αιτήματα χορήγησης διεθνούς προστασίας, όμως η Υπηρεσία Ασύλου αρνήθηκε ρητά την καταγραφή τους, επικαλούμενη την τρίμηνη αναστολή της πρόσβασης στο άσυλο. Με εξαιρετικά συνοπτικές και τυποποιημένες αποφάσεις, η Αστυνομία διέταξε την επιστροφή τους στη χώρα καταγωγής τους ή τη χώρα διέλευσης, τη Λιβύη, και απέρριψε τις προσφυγές τους κατά των αποφάσεων αυτών με εξίσου τυποποιημένες και αναιτιολόγητες αποφάσεις, χωρίς να λάβει υπόψη όσα τεκμηριωμένα επικαλέστηκαν για τους σοβαρούς κινδύνους που διατρέχουν σε περίπτωση απομάκρυνσής τους από την Ελλάδα.
Ωστόσο, παρά τις συνεχείς αποφάσεις της εθνικής και ευρωπαϊκής δικαιοσύνης, που καταργούν στην ουσία την παράνομη κυβερνητική ρύθμιση, έως σήμερα ελάχιστοι από τους κρατούμενους αιτούντες άσυλο έχουν καταφέρει να αποκτήσουν πρόσβαση σε νομική συνδρομή. Δεκάδες παραμένουν χωρίς νομική εκπροσώπηση και εκτεθειμένοι στον κίνδυνο επαναπροώθησης σε χώρες όπου κινδυνεύουν να θανατωθούν ή να υποστούν βασανιστήρια.
«Ολες οι αιτήσεις ασύλου πρέπει να καταγραφούν αμέσως και το δικαίωμα στο άσυλο πρέπει να αποκατασταθεί. Αυτές οι αποφάσεις αναδεικνύουν την καίρια σημασία του δικαστικού ελέγχου ως πυλώνα της δημοκρατίας και, ως εκ τούτου, τη σημασία της καθολικής πρόσβασης των εισερχόμενων στην Ελλάδα σε ουσιαστική νομική συνδρομή. Ταυτόχρονα, εν μέσω μιας συνθήκης απειλών κατά των νομικών οργανώσεων και ολομέτωπης επίθεσης της ελληνικής κυβέρνησης κατά των υπερασπιστών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, οι αποφάσεις αυτές δικαιώνουν τον ρόλο των τελευταίων στην υπεράσπιση του κράτους δικαίου και των θεμελιωδών δικαιωμάτων των αιτούντων άσυλο», δηλώνουν η Χριστίνα Σβανά, δικηγόρος της Equal Rights, και η Ευσταθία Θάνου, δικηγόρος της HIAS Ελλάδος.
