Το πρότζεκτ WING (Empowering Actors in Civic Space Protection) δημιουργήθηκε με σκοπό να καταγράψει και να αναδείξει μια ανησυχητική τάση που παρατηρείται διακρατικά στην Ευρώπη: την ποινικοποίηση της αλληλεγγύης προς τους μετανάστες και τους πρόσφυγες. Αυτό δεν αποτελεί απλά επίθεση στους ανθρώπους, αλλά «επίθεση και στις κοινές μας αξίες», όπως τονίζει η συντονίστρια του πρότζεκτ, Γκία Γκιλαρντόνι.
Οι πρόσφατες αντιμεταναστευτικές συγκεντρώσεις στην Αγγλία, η δραματική άνοδος της Ακροδεξιάς, η προσπάθεια εκφοβισμού των ΜΚΟ είναι μερικά από τα παραδείγματα που συνηγορούν στο ότι ο χώρος της κοινωνίας των πολιτών και τα θεμελιώδη δικαιώματα -όπως η ελευθερία έκφρασης- συρρικνώνονται δραματικά.
Αυτή η συντηρητική, αντιδημοκρατική ολίσθηση αποτέλεσε την αφορμή για να φτιαχτεί το WING, το οποίο μέσα στα επόμενα δύο χρόνια θα καταγράψει περιστατικά ποινικοποίησης της αλληλεγγύης, δημιουργώντας μια βάση δεδομένων και ανοίγοντας έναν ευρύ διάλογο με σκοπό την αύξηση της ορατότητας αυτού του προβλήματος και την εύρεση λύσεων πανευρωπαϊκά. Το WING ενώνει πρωτοβουλίες, οργανώσεις και ΜΚΟ από την Ιταλία, την Ελλάδα, την Ουγγαρία, τη Γαλλία και την Πολωνία, χώρες στις οποίες το φαινόμενο της ποινικοποίησης της αλληλεγγύης είναι ιδιαίτερα ανησυχητικό.
Η Σίλβια Κάρτα από την Πλατφόρμα διεθνούς συνεργασίας για τους μη καταγεγραμμένους μετανάστες PICUM τόνισε ότι δεν στοχοποιούνται μόνο οι ΜΚΟ, αλλά και οι απλοί αλληλέγγυοι άνθρωποι, οι εθελοντές ή και γείτονες που προσπαθούν να βοηθήσουν μετανάστες και πρόσφυγες. Οι μετανάστες είναι τα πρώτα θύματα της ποινικοποίησης. Οπως ανέφερε χαρακτηριστικά, «η ρίζα του προβλήματος είναι η ποινικοποίηση της μετανάστευσης», ενώ καταδίκασε την αυξανόμενα περιοριστική πολιτική της Ε.Ε. για τη μετανάστευση.
Η Μαριάνα Βαρτέτσκα από το πολωνικό Ocalenie Foundation τονίζει ότι ήδη πριν από το 2021 η πολωνική κυβέρνηση έχει επανειλημμένα παραβιάσει τα δικαιώματα των προσφύγων, κάνοντας την αίτηση ασύλου πρακτικά αδύνατη και επαναπροωθώντας τους παράνομα. Αυτές οι πρακτικές, πέρα από το ότι στοχοποιούν τους πρόσφυγες, παράλληλα ποινικοποιούν και την αλληλεγγύη, καθώς η κυβέρνηση δεν επέτρεπε σε αλληλέγγυους και ΜΚΟ να προσφέρουν βοήθεια στους πρόσφυγες που η ίδια είχε παγιδεύσει στα σύνορα επί 10 εβδομάδες.
Με τη σειρά της η Ανικό Μπακόνι από το Hungarian Helsinki Committee τόνισε ότι οι συνθήκες στην Ουγγαρία είναι αρκετά παρόμοιες με αυτές στην Πολωνία, με την κυβέρνηση να προωθεί μια αντιμεταναστευτική και εχθρική προς την αλληλεγγύη ρητορική. Αυτή η ρητορική κυριαρχεί και στα μέσα ενημέρωσης και συνοδεύεται από ευθεία στοχοποίηση των αλληλέγγυων και των ΜΚΟ. Ακόμα, η νομοθεσία συστηματικά επιχειρεί να καταστήσει ποινικά υπόδικους τους αλληλέγγυους και τις οργανώσεις.
Η Αλκηστις Αγραφιώτη από το Ελληνικό Συμβούλιο για τους Πρόσφυγες ανέφερε ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα στοχοποίησης της αλληλεγγύης, με την προ ολίγων εβδομάδων επίθεση του υπουργού Μετανάστευσης και Ασύλου Θάνου Πλεύρη στις ΜΚΟ, ο οποίος τόνισε ότι θα περάσουν από έλεγχο όσες ασκούν κριτική στο υπουργείο και εμποδίζουν την εφαρμογή της μεταναστευτικής πολιτικής. Αυτή η ρητορική αναπαρήχθη και από κυρίαρχα μέσα μαζικής ενημέρωσης.
Ο στιγματισμός ΜΚΟ και αλληλέγγυων είναι συστηματικός στον δημόσιο λόγο πολιτικών και στα μέσα, καθώς επιχειρούνται η ταύτισή τους με τους διακινητές και ο χαρακτηρισμός τους ως «εθνοπροδοτών» με κρυφή πολιτική ατζέντα. Περιστατικά όπως το ναυάγιο της Πύλου, η επανειλημμένη χρήση των επαναπροωθήσεων, η παραβίαση ανθρωπίνων δικαιωμάτων στα σύνορα, καθώς και ο πρόσφατος αντιμεταναστευτικός νόμος του κ. Πλεύρη αποτελούν αδιάσειστα περιστατικά ποινικοποίησης των μεταναστών, των ΜΚΟ και των αλληλέγγυων στην Ελλάδα, σύμφωνα με την κ. Αγραφιώτη.
Αντίστοιχη πολιτική και ρητορική προωθείται και στην Ιταλία, όπως τονίζει η Φεντερίκα Κόρσι από το Oxfam Italia. Ειδικά οι ΜΚΟ και οι ακτιβιστές που δραστηριοποιούνται στη διάσωση μεταναστών στη θάλασσα στοχοποιούνται ως «βοηθοί των διακινητών». Καταγγέλλει τις ιταλικές αρχές για συχνή υπέρμετρη χρήση τιμωρητικών μέσων και για στοχοποίηση της αλληλεγγύης. Οπως και στις προαναφερθείσες χώρες, οι οργανώσεις που στοχοποιούνται εν τέλει συνήθως αθωώνονται από τα δικαστήρια. Ωστόσο, οι δίκες είναι χρονοβόρες και έχουν σκοπό την οικονομική εξάντληση των οργανώσεων, καθώς και τον στιγματισμό τους.
Τέλος, η Αννα Σιμπλί από τη γαλλική οργάνωση GISTI καταγγέλλει ότι αρκετές φορές έχουν χρησιμοποιηθεί νομικά τεχνάσματα (π.χ. κατηγορίες που βασίζονται σε άσχετα με τη μετανάστευση άρθρα) για να ποινικοποιηθούν οι αλληλέγγυοι προς τους μετανάστες. Ακόμα, καταγγέλλει την αυξανόμενη αστυνομική καχυποψία και επιθετικότητα προς αλληλέγγυους διαδηλωτές αλλά και μετανάστες.
-320x213.jpg)
