Οι Ευρωπαίοι ηγέτες συσπειρώνονται γύρω από τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι μετά από μια απογοητευτική συνάντηση με τον Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο. Ο Ουκρανός πρόεδρος αναμένεται να συμμετάσχει σε μια συνάντηση υψηλού επιπέδου αργότερα αυτή την εβδομάδα στις Βρυξέλλες, σύμφωνα με δύο άτομα που ενημερώθηκαν για τις προετοιμασίες της συνόδου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.
Ο Ζελένσκι θα επιδιώξει να «ενισχύσει την υποστήριξη» της ΕΕ μετά τη σύνοδο κορυφής της Ουάσινγκτον, κατά την οποία ένας βοηθός του Τραμπ απαίτησε από την Ουκρανία να παραδώσει το Ντονμπάς στη Ρωσία ως μέρος μιας ειρηνευτικής συμφωνίας, αφήνοντας το Κίεβο «δυσαρεστημένο», σύμφωνα με δύο άτομα που γνωρίζουν τις συνομιλίες στον Λευκό Οίκο και τον σχεδιασμό της Συνόδου της Πέμπτης στις Βρυξέλλες.
Ένας διπλωμάτης της ΕΕ δήλωσε ότι η συνάντηση δεν ήταν «τόσο ζοφερή όσο αναφέρθηκε», αλλά παρόλα αυτά απέδειξε ότι η θέση του Τραμπ για την Ουκρανία συνεχίζει να αλλάζει.
«Τα αμερικανικά όπλα παραμένουν απολύτως κρίσιμα για την άμυνα της Ουκρανίας», δήλωσε ο διπλωμάτης της ΕΕ. «Αλλά με ένα μόνο τηλεφώνημα, ο Πούτιν φαίνεται να άλλαξε για άλλη μια φορά την άποψη του Προέδρου Τραμπ για την Ουκρανία».
«Πριν από τέσσερις ημέρες, συζητούσαμε για τους πυραύλους Tomahawk. τώρα, η προσοχή εστιάζεται στο να κάνει η Ουκρανία εδαφικές παραχωρήσεις. Εναπόκειται στην Ευρώπη να διασφαλίσει ότι η επόμενη μετατόπιση στη θέση του Τραμπ θα είναι υπέρ της Ουκρανίας», δήλωσε ο ίδιος διπλωμάτης.
Αυτό το μήνυμα αντηχούσε μια πληθώρα αναρτήσεων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης από τους ηγέτες της Γερμανίας, του Ηνωμένου Βασιλείου, της Πολωνίας, της Φινλανδίας και του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, οι οποίοι εξέφρασαν όλοι την πλήρη υποστήριξή τους στην Ουκρανία. «Κανείς μας δεν πρέπει να ασκήσει πίεση στον Ζελένσκι όσον αφορά τις εδαφικές παραχωρήσεις. Όλοι πρέπει να ασκήσουμε πίεση στη Ρωσία να σταματήσει την επιθετικότητά της», έγραψε ο Πολωνός πρωθυπουργός Ντόναλντ Τουσκ.
Αλλά η υποστήριξη της ΕΕ είναι πιθανό να έρθει με τη μορφή θερμών λόγων και μιας πιθανής συμφωνίας στο EUCO για τη χρήση των παγωμένων περιουσιακών στοιχείων της Ρωσίας ως βάση για την αυξημένη οικονομική βοήθεια προς το Κίεβο – ούτε τα ισχυρά όπλα που επιδίωκε ο Ζελένσκι στην Ουάσινγκτον, ούτε καν μια σταθερή δέσμευση για την υποστήριξη της πλήρους εδαφικής ακεραιότητας της Ουκρανίας σε οποιαδήποτε ειρηνευτική συμφωνία.
Πράγματι, από τις δηλώσεις των Ευρωπαίων ηγετών απουσίαζε οποιαδήποτε σαφής αντίδραση στην ιδέα ότι η Ουκρανία θα έπρεπε να παραχωρήσει γη στο πλαίσιο μιας ειρηνευτικής συμφωνίας. Ερωτηθείς εάν η θέση της ΕΕ σε αυτό το ζήτημα, η οποία ήταν να απορρίπτει εδαφικές παραχωρήσεις, παρέμεινε αμετάβλητη, ένας αξιωματούχος της ΕΕ έστειλε μήνυμα: «Κανένα σχόλιο».
Ένας δεύτερος διπλωμάτης της ΕΕ είπε ότι η ΕΕ βρισκόταν σε δύσκολη θέση, χωρίς «καμία επιλογή» από το να αποδεχτεί την τελική μορφή οποιασδήποτε ειρηνευτικής συμφωνίας που θα μεσολαβήσει ο Τραμπ. «Σε αυτό το στάδιο υποστηρίζουμε την εδαφική ακεραιότητα», είπε ο διπλωμάτης, προσθέτοντας ότι η ΕΕ «δεν είχε άλλη επιλογή» από το να αποδεχτεί τις αποφάσεις για μια τελική ειρηνευτική συμφωνία μόλις αυτές έχουν συναφθεί.
Η μεταβαλλόμενη θέση των ΗΠΑ αυξάνει τα διακυβεύματα της σημερινής συνάντησης των υπουργών Εξωτερικών στο Λουξεμβούργο και της συνόδου κορυφής της EUCO που ξεκινά την Πέμπτη στις Βρυξέλλες, όπου υπουργοί και ηγέτες θα επικεντρωθούν στα σχέδια κινητοποίησης των παγωμένων περιουσιακών στοιχείων της Ρωσίας με τη μορφή «δανείου αποζημίωσης» προς την Ουκρανία.
Ωστόσο, σύμφωνα με τρεις διπλωμάτες της ΕΕ που ενημέρωσαν τους δημοσιογράφους πριν από τις συναντήσεις, οι πιθανότητες μιας γρήγορης συμφωνίας για την απελευθέρωση των περιουσιακών στοιχείων είναι ελάχιστες, δεδομένων των συνεχιζόμενων ανησυχιών από το Βέλγιο, όπου φυλάσσονται τα περισσότερα περιουσιακά στοιχεία, και της έντονης αντίθεσης της Ουγγαρίας.
Εν τω μεταξύ, η ανησυχία αυξάνεται στις πρωτεύουσες της ΕΕ για μια προγραμματισμένη αλλά προς το παρόν μη προγραμματισμένη συνάντηση μεταξύ Τραμπ και Πούτιν στη Βουδαπέστη (δείτε εδώ τις επιπλοκές που θα αντιμετωπίσει ο Ρώσος ηγέτης για να φτάσει εκεί).
Σε μια μακροσκελή ανάρτηση στο Substack την Παρασκευή, ο Μπάλαζ Όρμπαν – πολιτικός διευθυντής του Ούγγρου πρωθυπουργού, χωρίς συγγένεια – υποστήριξε ότι «υπάρχει πραγματικός κίνδυνος οι Ευρωπαίοι ηγέτες να μην προσκληθούν καν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων».
Είναι δύσκολο να διαφωνήσει κανείς μαζί του σε αυτό το θέμα. Η Ευρώπη κινδυνεύει για άλλη μια φορά να μείνει στο περιθώριο και να επωμιστεί το κόστος, καθώς ο Τραμπ επιδιώκει την επιθετική του μορφή διπλωματίας των συγκρούσεων.
