«Ενας ταξικός πόλεμος είναι σε εξέλιξη στις ΗΠΑ. Τον διεξάγουν εκείνοι που βρίσκονται στην κορυφή». Αειθαλής, οξύνους και χειμαρρώδης, παρά τα 83 του χρόνια, ο ριζοσπάστης γερουσιαστής του Βερμόντ, Μπέρνι Σάντερς, έδωσε μια εκτενή συνέντευξη στη βρετανική Guardian και στη δημοσιογράφο Ζόι Ουίλιαμς. Μίλησε για όλα: για τον Τραμπ, για την ολιγαρχία των πλουσίων, για τους Δημοκρατικούς και φυσικά για το ταξικό ζήτημα, το οποίο εντέχνως αποσιωπούν ακόμα και οι λεγόμενοι προοδευτικοί πολιτικοί. Και ο Σάντερς, όπως σημειώνει η δημοσιογράφος και όπως δηλώνει και ο ίδιος, είναι από τους λίγους που μιλούν για αυτό.
«Αυτό που έχω καταλάβει», λέει, «και μιλάω για αυτό εδώ και χρόνια, είναι ότι στην Αμερική οι πλουσιότεροι άνθρωποι περνούν εκπληκτικά καλά, ενώ το 60% του λαού μας ζει από μισθό σε μισθό (…) Εξήντα τοις εκατό. Εξι-μηδέν. Ξέρετε τι σημαίνει από μισθό σε μισθό;» Ο δε Ντόναλντ Τραμπ είναι ένας από τους πολύ πλούσιους που περνούν εκπληκτικά καλά, σε σημείο να εκλεγεί μάλιστα πρόεδρος των ΗΠΑ διαστρεβλώνοντας πλήρως το ταξικό ζήτημα και τις αγωνίες του απλού κόσμου. «Πιστεύω πως αυτό στο οποίο στηρίζεται ο τραμπισμός», σχολιάζει ο Μπέρνι Σάντερς, «είναι η κατανόηση ότι το σύστημα στην Αμερική δεν λειτουργεί για τον κόσμο της εργατικής τάξης. Με έναν ψεύτικο, υποκριτικό τρόπο ο Τραμπ το έχει εκμεταλλευτεί αυτό. Οι “λύσεις” του, εντός εισαγωγικών, το μόνο που καταφέρνουν είναι να χειροτερεύουν μια κακή κατάσταση».
Οι ΗΠΑ με τον Τραμπ-μέρος β’ βιώνουν κατά τον Μπέρνι Σάντερς μια πρωτόγνωρη κατάσταση. «Δεν συνηθίζουμε να έχουμε προέδρους που να μηνύουν τα ΜΜΕ, αν γράφουν δυσάρεστα ρεπορτάζ για αυτούς. Δεν συνηθίζουμε να έχουμε προέδρους που να απειλούν ότι θα καθαιρέσουν δικαστές. Δεν έχουμε προέδρους που να μηνύουν νομικές εταιρείες. Προσθέστε όλα αυτά μαζί κι έχουμε ένα κίνημα αυταρχισμού». Θεωρεί μάλιστα ότι «την πρώτη φορά, ο Τραμπ δεν ήταν τόσο καλά οργανωμένος. Τώρα, αυτός και η παρέα του είχαν στη διάθεσή τους τέσσερα χρόνια για να οργανωθούν».
Κριτική και ελπίδες για τους Δημοκρατικούς
Ο Σάντερς όμως δεν φείδεται κριτικής ούτε για το Δημοκρατικό Κόμμα, το χρίσμα του οποίου διεκδίκησε δύο φορές, το 1996 και το 2020. «To κομματικό κατεστημένο», όπως επισημαίνει ο ίδιος, διασφάλισε τότε την απόσυρση των άλλων υποψηφίων ώστε να συσπειρωθούν όλοι γύρω από τον Μπάιντεν. Ξέρετε, έτσι είναι ο κόσμος στον οποίο ζούμε». Ο ακούραστος γερουσιαστής αποφεύγει την αρνητική κριτική για τον Μπάιντεν ή την Κάμαλα Χάρις. Πιστεύει όμως ότι το κόμμα δεν διαθέτει μια πραγματικά προοδευτική υπόσχεση. «Αυτό που λένε είναι “το στάτους κβο λειτουργεί αρκετά καλά και θα ψάξουμε γύρω από τις άκρες” και αυτό δεν είναι ένα μήνυμα που βρίσκει απήχηση στους εργαζόμενους».
«Δούλεψα σκληρά», όπως λέει, «για να εκλεγεί η Κάμαλα Χάρις (…) Εκλιπαρούσαμε τους υπεύθυνους της εκστρατείας να αρχίσουν να μιλούν για τις ανάγκες των εργαζομένων. Ομως οι σύμβουλοί τους, και άνθρωποι του χρήματος πίσω από αυτούς, πίστευαν σε μια άλλη στρατηγική (…) Πίστευαν πως ήταν η σωστή προσέγγιση. Δεν πιστεύω πως εκείνη ήταν η σωστή προσέγγιση και μίλησα δημόσια για αυτό».
Ωστόσο, δεν χάνει την ελπίδα. Από τα τέλη Μαρτίου, αυτός και η ριζοσπάστρια βουλευτής Αλεξάντρια Οκάσιο Κορτές οργανώνουν πολιτικές συγκεντρώσεις σε ολόκληρη την Αμερική, συγκεντρώνοντας σημαντικό αριθμό κόσμου. «Πολλοί άνθρωποι», λέει, «ακόμα και σε συντηρητικές περιοχές, δεν θέλουν να βλέπουν ολιγαρχία στην Αμερική, δεν θέλουν να βλέπουν αυταρχισμό, δεν θέλουν να βλέπουν μαζικές φοροαπαλλαγές για τους πλούσιους και περικοπές στα προγράμματα που χρειάζεται επειγόντως ο κόσμος της εργατικής τάξης».
Εκτός από τον κόσμο, ο Μπέρνι Σάντερς βλέπει την ελπίδα και μέσα στο Δημοκρατικό Κόμμα. Συγκεκριμένα, στην Ομάδα των Προοδευτικών με 98 αιρετούς στο Κογκρέσο από την πιο αριστερή πτέρυγα του κόμματος. «Είναι γεροί προοδευτικοί», λέει. «Ισως η Αλεξάντρια να είναι η πιο ομιλητική και χαρισματική, αλλά υπάρχουν και άλλοι. Η Ιλχάν Ομάρ, η Αγιάνα Πρίσλεϊ και η Ρασίντα Τλάιμπ, για να αναφέρω μερικούς».
