Μπαζώνουν τις ευθύνες για το σκάνδαλο

Η διαρροή περί κατάργησης του ΟΠΕΚΕΠΕ είχε γίνει εδώ και μερικές ημέρες και χθες ήρθαν οι επίσημοι «τίτλοι τέλους» με σφραγίδα του πρωθυπουργού. Οι αρμοδιότητές του περνούν, πλέον, στην ΑΑΔΕ και το Μαξίμου επιχειρεί να καλύψει τους υπουργούς του (Βορίδης, Λιβανός, Γεωργαντάς, Αυγενάκης, Τσιάρας) και να κουκουλώσει όσα έχουν βγει στη δημοσιότητα με ιδιαίτερη ένταση τις τελευταίες ημέρες, κάνοντας λόγο για «νέα αρχή». Είχε προηγηθεί το «ντου» των ευρωπαϊκών εισαγγελικών αρχών στον οργανισμό, που πυροδότησε αλυσιδωτές αντιδράσεις, όπως την καρατόμηση του προέδρου του Οργανισμού, Νίκου Σαλάτα.

Σημειώνεται ότι ο ΟΠΕΚΕΠΕ τελεί υπό την εποπτεία της Ε.Ε. από τον Σεπτέμβριο του 2024 λόγω μη συμμόρφωσης με τα λειτουργικά πρότυπα και έτσι κι αλλιώς κινδύνευε να χάσει την πιστοποίησή του για τη διαχείριση κονδυλίων της Ε.Ε. Πρόκειται για σκάνδαλο που έγινε με τη συμπαιγνία συγκεκριμένων αγροτών και ιδιωτικής εταιρείας-εργολάβου του Δημοσίου που είχε αναλάβει να χαρτογραφήσει τα βοσκοτόπια για λογαριασμό του ΟΠΕΚΕΠΕ, σε μια υπόθεση που φαίνεται να είχε ανοχή ή και κάλυψη από τους εκάστοτε υπουργούς Αγροτικής Ανάπτυξης των τελευταίων κυβερνήσεων και από τις περισσότερες διοικήσεις του οργανισμού. Η κυβέρνηση αποδίδει το κλείσιμο σε «προσπάθειες εσωτερικού εκσυγχρονισμού» που δεν απέδωσαν, ανακοινώνοντας ότι η πλήρης ενσωμάτωση στην ΑΑΔΕ θα έχει ολοκληρωθεί το δεύτερο εξάμηνο του 2026.

Yπενθυμίζεται ότι τον Ιανουάριο του 2024, ο τότε υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Λευτέρης Αυγενάκης, ζήτησε να εξεταστούν κατά προτεραιότητα οι φάκελοι 16.000 παραγωγών των οποίων οι ΑΦΜ ήταν δεσμευμένοι από το 2020 για παρατυπίες, παρεμβαίνοντας στις διαδικασίες ελέγχου. Επιπλέον, η υπάλληλος του Οργανισμού που αποκάλυψε τις παρατυπίες διώκεται πειθαρχικά και ποινικά, με τρεις ξεχωριστές διώξεις. Στα 45 εκατ. ευρώ ετησίως, από το 2017 έως σήμερα -δηλαδή συνολικά πάνω από 170 εκατ. ευρώ- εκτιμάται ότι ανέρχονται τα υπεξαιρεθέντα κεφάλαια.

Ενδιαφέρον παρουσιάζει και απόρρητο έγγραφο που αποκάλυψε χθες το insidestory, που υπέγραφε ο τότε διοικητής του οργανισμού, Αθανάσιος Καπρέλης, και συνυπέγραφε ως υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης ο Μάκης Βορίδης. Εχει συνταχθεί στις 18 Σεπτεμβρίου του 2019. Στο έγγραφο γίνεται η παραδοχή ότι τα 94.000 εκτάρια της Κρήτης δεν αρκούν για τον αριθμό των ζώων του νησιού και άρα το νησί μπορεί να δανειστεί γη από άλλες περιοχές της χώρας. Οπως προκύπτει, οι περισσότεροι από τους ΑΦΜ της Κρήτης («πέτρα του σκανδάλου») και το 60% των εκτάσεων τροφοδοτήθηκαν από τη γη σε άλλες περιοχές της χώρας. Ολα αυτά τα… πρόβατα προέκυψαν από δηλώσεις αγροτών που ουδέποτε ελέγχθηκαν.

Ελλείψεις προσωπικού

Σε χθεσινή ανακοίνωση, ο Πανελλήνιος Σύλλογος Εργαζομένων στον ΟΠΕΚΕΠΕ υπογραμμίζει πάντως ότι «ο Οργανισμός δεν βρίσκεται σε επιτήρηση για λόγους διαφθοράς, αλλά λόγω ελλείψεων σε προσωπικό (520 εργαζόμενοι αντί των 1.700 που προβλέπει ο ιδρυτικός νόμος του 2002) και διαδικασίες εποπτείας». Υποστηρίζουν ότι «οι πολιτικές επιλογές που καλούνται να εφαρμόσουν στερούνται εδώ και χρόνια βασικών εργαλείων, όπως ότι τα διαχειριστικά σχέδια βόσκησης εκκρεμούν για πάνω από μια δεκαετία, ότι δεν υπάρχει ολοκληρωμένο Εθνικό Κτηματολόγιο και Δασολόγιο, λείπουν τα ηλεκτρονικά ενοικιαστήρια για την τεκμηρίωση ενοικίασης γης και δεν υπάρχει δυνατότητα μοναδικής ταυτοποίησης μέσω του ΑΤΑΚ του Ε9». Με βάση τα παραπάνω, αν ισχύει ότι οι υφιστάμενες τεχνικές λύσεις δεν εξασφαλίζουν τον απόλυτο έλεγχο, παραμένει το ερώτημα πώς θα γίνονται αποτελεσματικά οι έλεγχοι στο μέλλον για όσους συνεχίζουν να κλέβουν.