Το τι σημαίνει ο όρος «ισονομία» και γιατί αποτελεί συστατικό στοιχείο της έννοιας του Δικαίου είναι μεγάλη συζήτηση και όχι της παρούσης. Μια ερμηνεία της όμως, μάλλον απλουστευμένη θα έλεγα, ίσως μας βοηθήσει να καταλάβουμε περί τίνος πρόκειται: ισονομία σημαίνει ότι ο νόμος, ως κανόνας, ισχύει το ίδιο για όλους. Σήμερα ακούγεται προφανές και αυτονόητο, αλλά δεν ήταν πάντα έτσι. Για παράδειγμα, στο παρελθόν και μέχρι τη Γαλλική Επανάσταση πολλοί πίστευαν ότι η βαρύτητα μιας αξιόποινης πράξης, όπως η βιαιοπραγία ή ο φόνος, καθοριζόταν και από την κοινωνική τάξη στην οποία ανήκαν ο θύτης και το θύμα. Με άλλα λόγια, η τιμωρία για τον φόνο ενός αφέντη από τον υπηρέτη του ήταν πολύ βαρύτερη από εκείνη για τον φόνο ενός υπηρέτη από τον αφέντη του.
Για να δούμε τι σχέση έχουν όλα τα παραπάνω με το Ισραήλ ιδίως στις μέρες μας, θα πρέπει επίσης να σταθούμε και στην έννοια του ελαφρυντικού. Δηλαδή τις περιστάσεις οι οποίες μετριάζουν την ποινή που καταλογίζεται. Και στην περίπτωση του Ισραήλ όλοι ξέρουμε πώς λειτούργησε αυτό. Το Ολοκαύτωμα με τα έξι εκατομμύρια Εβραίων που σφαγιάστηκαν από τους χιτλερικούς, παρότι συζητείται και θα συζητείται στο μέλλον, είναι κάτι που δεν μπορούμε να το αναλύσουμε ή να το προσλάβουμε στις αδιανόητες φρικιαστικές διαστάσεις του. Τις υπερβαίνει. Με άλλα λόγια, το Ολοκαύτωμα ενσαρκώνει το Απόλυτο Κακό. Και ταυτόχρονα –αυτό είναι το καίριο σημείο– οι Εβραίοι έχουν γίνει το Απόλυτο Θύμα και όσοι τους επικρίνουν οι Απόλυτοι Θύτες.
Η δημιουργία του κράτους του Ισραήλ ήταν μια πράξη επιβεβλημένη και ταυτόχρονα άδικη. Επιβεβλημένη επειδή όσοι Εβραίοι απέμειναν μετά το Ολοκαύτωμα δικαιούνταν να ζουν ασφαλείς στη δική τους χώρα για να μη γίνουν ξανά ο στόχος του αντισημιτισμού, ο οποίος δυστυχώς παραμένει εν ζωή. Αλλά και άδικη διότι τα πάνδεινα που επί αιώνες υπέστησαν οι Εβραίοι έχουν τις ρίζες τους στον χριστιανισμό της Δύσης. Η Δύση λοιπόν, για να απαλύνει το αίσθημα της ενοχής της, αποφάσισε να τους παραχωρήσει την Παλαιστίνη, όπου επί σχεδόν δύο χιλιάδες χρόνια κατοικούσαν άνθρωποι που ουδέποτε μολύνθηκαν από το δηλητήριο του αντισημιτισμού.
Το τι συνέβη όλοι το ξέρουμε. Οι αθώοι του αίματος Παλαιστίνιοι και οι Αραβες σύμμαχοί τους αντιστάθηκαν, αλλά ηττήθηκαν σε μια σειρά από πολέμους. Και το Ισραήλ, με τη βοήθεια των χριστιανών της Δύσης, έγινε η στρατιωτική υπερδύναμη της περιοχής, η οποία κατάφερε να προσαρτήσει και εδάφη που αρχικά δεν της ανήκαν επικαλούμενη την πραγματική ή προσχηματική ανάγκη να αισθάνεται ασφάλεια. Οι προσπάθειες να βρεθεί μια λύση ήταν πολλές, αλλά σταδιακά πήραν τη σκυτάλη οι ακραίοι. Στο στρατόπεδο των Παλαιστινίων και των Αράβων γενικότερα γεννήθηκε ο τυφλός και φονικός τζιχαδισμός, ενώ στο Ισραήλ συνέβη κάτι αντίστοιχο και ανάλογο. Ας μην ξεχνάμε ότι ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Γιτζάκ Ραμπίν, ο οποίος δέχθηκε τη λεγόμενη «λύση των δύο κρατών», δολοφονήθηκε όχι από τους Παλαιστινίους αλλά από εξτρεμιστή ομοεθνή του.
Νομίζω ότι η στάση του Νετανιάχου και των ακροδεξιών της κυβέρνησής του στηρίζεται σε μια αρχική παραδοχή η οποία ουδέποτε δηλώνεται αλλά εξυπακούεται: ότι το Ισραήλ μπορεί επιτέλους να έγινε κράτος, αλλά δεν μοιάζει με κανένα άλλο. Κι αυτό επειδή διατήρησε την ιδιότητα του Απόλυτου Θύματος. Οπερ σημαίνει ότι όσοι το επικρίνουν είναι οι Απόλυτοι Θύτες.
Ετσι εξηγείται το γεγονός ότι για κάποιους οποιαδήποτε κριτική αντιμετώπιση του Ισραήλ με αφορμή τη σφαγή πάνω από εξήντα χιλιάδες ανθρώπων στη Γάζα, που οι περισσότεροι είναι γυναίκες και παιδιά, καταλογίζεται σε τελική ανάλυση στον διαχρονικό αντισημιτισμό. Και μάλιστα εξ ορισμού. Δεν είναι όμως τυχαίο ότι κανείς από εκείνους που ξεσπάθωσαν υπέρ του Ισραήλ δεν μπήκε στον κόπο να διευκρινίσει πού ακριβώς και με ποια κριτήρια σταματάει η θεμιτή κριτική και αρχίζει ο αντισημιτισμός. Ο οποίος όντως υπάρχει. Χωρίς όμως αυτό να σημαίνει ότι απαλλάσσει τον Νετανιάχου και τους ακροδεξιούς συνεργούς του από την ευθύνη για τα φρικτά εγκλήματα πολέμου και την εθνοκάθαρση στη Γάζα.
Και κάτι τελευταίο. Μέσα στο ίδιο το Ισραήλ αλλά και στους Εβραίους ανά τον κόσμο πληθαίνουν και δυναμώνουν οι φωνές που καταγγέλλουν απερίφραστα την ισοπέδωση της Γάζας και τη σφαγή των αμάχων. (Υπενθυμίζω τα όσα δημοσιεύθηκαν στην Ελλάδα.) Θα ήθελα λοιπόν να ρωτήσω τους οπαδούς του Νετανιάχου πώς το εξηγούν και τι έχουν περί αυτού να πουν. Οτι υπάρχουν Ισραηλινοί και Εβραίοι αντισημίτες; Οτι οι εκάστοτε κυβερνήσεις του Ισραήλ έχουν πάντα δίκιο; Και με ποια λογική η αρχή της ισονομίας ισχύει για όλα τα κράτη πλην του Ισραήλ;
