Απαιτητικά ήταν τα θέματα στα μαθήματα προσανατολισμού, όπως αναμενόταν, χθες, δεύτερη ημέρα των πανελλαδικών για τα Γενικά Λύκεια. Η απόδοση σ’ αυτά κρίνει σε μεγάλο βαθμό τη συμπλήρωση του μηχανογραφικού και κατ’ επέκταση την πρόσβαση στις σχολές επιλογής των υποψηφίων. Θετικό το γεγονός ότι δεν υπήρχαν λάθη στα θέματα, δίνοντας, έτσι, ανάσα στους διαγωνιζόμενους αλλά και… στην Κεντρική Επιτροπή που ξεκίνησε με μεγάλη προχειρότητα, προκαλώντας τις παρατηρήσεις ακόμα και του υπουργού.
Οι υποψήφιοι, χθες, διαγωνίστηκαν σε Αρχαία, Μαθηματικά και Βιολογία. Σε όλα τα θέματα υπήρξε κλιμάκωση και ένα με δύο θέματα μεγάλης δυσκολίας που θα αναδείξουν τους πολύ καλά προετοιμασμένους και θα καθορίσουν τις βαθμολογίες. Ειδικότερα:
Στα Μαθηματικά τα θέματα «έχουν σαφή αναφορά στο σχολικό βιβλίο και προϋποθέτουν καλή γνώση της ύλης των προηγούμενων ετών», σύμφωνα με την Ελληνική Μαθηματική Εταιρεία (ΕΜΕ). Παρουσιάζουν κλιμάκωση ως προς τη δυσκολία, ενώ τα ερωτήματα που θα προβληματίσουν περισσότερο τους/τις υποψήφιους/ες είναι το Γ4 και το Δ4.
Κατά τ’ άλλα, σύμφωνα πάντα με την ΕΜΕ, είναι ανάλογης δυσκολίας με τα αντίστοιχα περσινά. Η Ομοσπονδία Εκπαιδευτικών Φροντιστών Ελλάδας (ΟΕΦΕ) θεωρεί ότι είναι «πιο δύσκολα από τα περσινά», ιδιαίτερα απαιτητικά και απευθύνονται σε πολύ καλά προετοιμασμένους μαθητές.
Τα Αρχαία κρίνονται, επίσης, αρκετά δύσκολα, αλλά είναι με σαφήνεια διατυπωμένα και οι καλά προετοιμασμένοι θα ανταποκριθούν. Σε ό,τι αφορά το διδαγμένο κείμενο, οι μαθητές κλήθηκαν να επεξεργαστούν την 21η διδακτική ενότητα (Πλούταρχος, Περὶ Ἀλεξάνδρου τύχης καὶ ἀρετῆς), μια ενότητα που δεν έχει εξεταστεί μέχρι τώρα στις πανελλαδικές εξετάσεις.
Γενικότερα, χρειάστηκε κριτική προσέγγιση, προσοχή στη μετάφραση και καλή γνώση της γραμματικής και του συντακτικού ειδικά στις σχετικές παρατηρήσεις. «Διαβαθμισμένης δυσκολίας, για άρτια προετοιμασμένους μαθητές» τα χαρακτήρισε η ΟΕΦΕ, επισημαίνοντας ότι κάποιες ερωτήσεις έχουν χρόνια να τεθούν.
Στα θέματα της Βιολογίας υπήρξε, επίσης, διαβαθμισμένη δυσκολία, αλλά απαιτούσαν καλή μελέτη και εμπέδωση της ύλης. Σύμφωνα με την ΟΕΦΕ, τα θέματα ήταν «χωρίς ασάφειες, διαβαθμισμένης δυσκολίας, που απαιτούσαν βαθιά κατανόηση και συνδυασμό της ύλης και γενικότερα τη δυνατότητα παρουσίασης και τεκμηρίωσης βιολογικών εννοιών, διαδικασιών, φαινομένων για την τελική αξιολόγηση όλων των δεδομένων και την εξαγωγή των αποτελεσμάτων». Ακόμα, «το ζήτημα Γ4 στη Βιολογία των πανελλαδικών μπορεί να προβληματίσει τους μαθητές».
Με άλλα λόγια, η μόνη σίγουρη επιτυχία ανήκει… στην Επιτροπή που κατάφερε να μην κάνει λάθη, ν’ αποφύγει την προχειρότητα και να μην προκαλέσει τους υποψηφίους αλλά και τον ίδιο τον υπουργό, ο οποίος έδειξε τη δυσαρέσκειά του. Σε σχετική σύσκεψη, προχθές, ζήτησε να δοθεί η εντολή στα μέλη της Κεντρικής Επιτροπής να γίνεται εξονυχιστικός έλεγχος στα θέματα που επιλέγουν και να λύνονται από τους ίδιους περισσότερες από μία φορές.
Οι αφορμές ήταν πολλές. Στη Νεοελληνική Γλώσσα, όχι μόνον ετέθη λανθασμένη ερώτηση, αλλά έγιναν λάθη ακόμα και στην αντιγραφή των προς εξέταση κειμένων. Συγκεκριμένα, στο «Ταξίδι» του Κωστή Παλαμά, αντιγράφηκαν δύο λέξεις με λάθη, έχοντας αποτέλεσμα να αλλοιωθεί το νόημα του κειμένου. Στην τελευταία στροφή του ποιήματος γράφεται «ατέλειωτο, έρμο, σ’ άγνωστη χώρα», ενώ το ποίημα λέει «ατέλειωτο, έρμο, σ’ αγνώριστη χώρα».
Και ακόμα, τη λέξη «Αγάπη» την έχουν γράψει «αγάπη» (με πεζό «α»). Επιπλέον, η Ενωση Φιλολόγων έχει επισημάνει τη λανθασμένη χρήση ενός ρήματος σε μια ερώτηση. Για την ακρίβεια, «στο θέμα Β1 και στην ερώτηση 4 (επιλογή γ) είναι γλωσσικά λανθασμένη η χρήση του ρήματος «αμβλύνω» στη φράση «τα ταξίδια αμβλύνουν τους πνευματικούς ορίζοντες». Ως εκ τούτου, επειδή λειτουργεί παραπλανητικά για τους υποψηφίους, πιστεύουμε μετ’ επιτάσεως ότι οι απαντήσεις στη συγκεκριμένη ερώτηση δεν πρέπει να ληφθούν υπόψη κατά τη βαθμολόγηση των γραπτών».
Λάθος εντοπίστηκε και στα Μαθηματικά για τους υποψηφίους των ΕΠΑΛ όπου επιλέχθηκε ένα θέμα που έχει ξανατεθεί σε πανελλαδικές (το 2006) αλλά με το ίδιο «πρόβλημα συμβατότητας μεταξύ των τιμών των δεδομένων και των ζητουμένων» σε ένα από τα ζητούμενά του. Δεν είναι δυνατόν, όπως είπε και ο υπουργός.
Εγιναν κι άλλα λάθη που έδειξαν προχειρότητα και τεμπελιά. Σε άλλα θέματα έγινε αναφορά στο όνομα του συγγραφέα ενώ σε άλλα όχι, για την αντιγραφή του ποιήματος του Παλαμά προτιμήθηκε ιδιωτικός οίκος και όχι ο επίσημος ιστότοπος του υπουργείου Παιδείας και άλλα.
