Τα στοιχεία για τις Ξένες Αμεσες Επενδύσεις (ΞΑΕ) στις χώρες-μέλη του δημοσίευσε ο ΟΟΣΑ, με την Ελλάδα να σημειώνει αύξηση 62% στην τριετία 2021-23. Βέβαια η σύγκριση γίνεται με βάση την αμέσως προηγούμενη τριετία 2017-2019, η οποία περιλαμβάνει και την περίοδο που η Ελλάδα βρισκόταν σε καθεστώς Μνημονίων (ενώ η μνημονιακή επιτήρηση έληξε τυπικά το 2022, και συνεχίζεται πρακτικά ώς το 2060 με τη μορφή της ενισχυμένης εποπτείας).
Σε σύγκριση πάντως με το 2022, ο ΟΟΣΑ διαπίστωσε μεγάλη πτώση των ΞΑΕ στην Ελλάδα, κατά 35,7%, καθώς υποχώρησαν στα 5,43 δισ. δολ. έναντι των 8,44 δισ. δολ. του 2023 που ήταν επίδοση ρεκόρ. Αντιστρόφως, το 2023 αυξήθηκαν οι ροές ελληνικών κεφαλαίων για επενδύσεις στο εξωτερικό, στα 3,952 δισ. δολ, από 3,194 δισ. δολ. το 2022, αποτυπώνοντας τη συνέχιση της φυγής επενδυτικών κεφαλαίων σε τρίτες χώρες. Η Τράπεζα της Ελλάδας δείχνει ακόμα μεγαλύτερη «βουτιά» για τις ΞΑΕ το 2023, στο 40%. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΟΟΣΑ, οι ΞΑΕ αφορούν την απόκτηση μετοχικού κεφαλαίου, συχνά μέσω εξαγορών και συγχωνεύσεων ή δημιουργίας νέων παραγωγικών μονάδων, επανεπένδυση κερδών και ενδοεπιχειρηματικό δανεισμό.
Fund και Visa
Μόνο που στην Ελλάδα το μεγαλύτερο ποσοστό των ΞΑΕ αφορά τις επενδύσεις στην αγορά ακινήτων (που συμπεριλαμβάνει την αγορά κόκκινων δανείων από funds) και τον τουρισμό, ενώ υστερούν σοβαρά οι επενδύσεις στη βιομηχανία ή στη δημιουργία εξαρχής νέων παραγωγικών μονάδων (greenfield investments).
Κατά τα άλλα, το συνολικό απόθεμα των ΞΑΕ (FDI Inward Position) στην Ελλάδα αυξήθηκε το 2022 στα 50,8 δισ. δολάρια ή στο 23,2% του ΑΕΠ. Θεαματική ήταν και η αύξηση των άμεσων επενδύσεων από ελληνικές επιχειρήσεις στο εξωτερικό. Από 429 εκατ. δολάρια κατά μέσο όρο στην περίοδο 2017-219 εκτινάχθηκαν στα 2,8 δισ. την τριετία 2021-2023. Το συνολικό απόθεμα των επενδύσεων από ελληνικές επιχειρήσεις στο εξωτερικό (FDI Outward Position) ανερχόταν το 2022 στα 16,7 δισ. δολάρια ή στο 7,7% του ΑΕΠ. Αυτό μπορεί να είναι θετικό για τις «ελληνικές πολυεθνικές» επιχειρήσεις, που ανοίγονται σε αγορές με ακόμα πιο ευνοϊκή φορολογία και φθηνότερα εργατικά χέρια. Αναρωτιόμαστε όμως αν η μεταφορά της έδρας ή/και των παραγωγικών δραστηριοτήτων ελληνικών επιχειρήσεων στο εξωτερικό είναι μέρος του «νέου παραγωγικού μοντέλου» που οραματίζεται η κυβέρνηση για την ελληνική οικονομία.
