Το τέλος της οκταετούς περιόδου αρνητικών επιτοκίων κήρυξε χθες η κεντρική τράπεζα της Ιαπωνίας (BOJ) και συνάμα ενός από τα πιο επιθετικά προγράμματα νομισματικής χαλάρωσης στον κόσμο, με το οποίο επιχείρησε ενθάρρυνση του τραπεζικού δανεισμού και τόνωση της ζήτησης.
Κρίνοντας ότι ο μακροχρόνιος στόχος της για σταθερό πληθωρισμό 2% είναι πλέον «στον ορίζοντα», η BOJ αύξησε το βραχυπρόθεσμο επιτόκιό της από -0,1% στο εύρος του 0% έως 0,1%. Είναι η πρώτη αύξηση των επιτοκίων της εδώ και 17 χρόνια και έρχεται μετά τη συμφωνία των μεγαλύτερων εργοδοτών της Ιαπωνίας την περασμένη Παρασκευή με τα συνδικάτα για αύξηση των μισθών κατά 5,28%, τη μεγαλύτερη από το 1981.
Η μεγάλη αύξηση των μισθών φέρεται ότι ενίσχυσε την εμπιστοσύνη μεταξύ των μελών του διοικητικού συμβουλίου της BOJ για την πιθανότητα επίτευξης πληθωρισμού 2% ύστερα από δεκαετίες αποπληθωρισμού και στασιμότητας.
Η κεντρική τράπεζα ανέφερε επίσης ότι θα τερματίσει άλλες ανορθόδοξες πολιτικές, συμπεριλαμβανομένου του προγράμματος ελέγχου της καμπύλης αποδόσεων των ομολόγων και της αγοράς διαπραγματεύσιμων αμοιβαίων κεφαλαίων (ETFs).
Παρατηρητές τόνιζαν πάντως χθες ότι, παρά τη μεγάλη συμβολική της αξία, η πρώτη αύξηση των επιτοκίων ύστερα από 17 χρόνια θα έχει πολύ μικρό αντίκτυπο στην οικονομία καθώς δεν αναμένεται να αποτελέσει τον προπομπό μιας ριζικής αλλαγής στη χαλαρή νομισματική πολιτική που ακολουθεί η BOJ.
Η ιαπωνική κεντρική τράπεζα είχε δεχτεί πιέσεις να τερματίσει την εξαιρετικά χαλαρή νομισματική πολιτική της, η οποία θεωρείται βασικός παράγοντας για την ταχεία πτώση του γιεν έναντι του δολαρίου. Το αδύναμο γιεν βοήθησε τους εξαγωγείς, αλλά άσκησε μεγαλύτερη οικονομική πίεση στα νοικοκυριά.
Ο πληθωρισμός στην Ιαπωνία έφτασε στιγμιαία πέρυσι στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων 40 και πλέον ετών, αναγκάζοντας τα νοικοκυριά να σφίξουν το ζωνάρι και προκαλώντας πονοκέφαλο στον πρωθυπουργό της χώρας, Fumio Kishida. Παρά την άνοδό του ο ιαπωνικός πληθωρισμός συνέχισε πάντως να είναι πολύ χαμηλότερος από τα αντίστοιχα επίπεδα που προκάλεσαν την άνοδο του κόστους ζωής τα τελευταία χρόνια σε πολλές χώρες της υφηλίου.
