Δέκα ερωτήσεις, περισσότερο αφορμές και σπινθήρες για μια συνομιλία, ανάμεσα σ’ έναν επίμονο αναγνώστη και ένα πρόσωπο της γραφής. Σήμερα ο Θανάσης Χειμωνάς απέναντι σ’ ένα ερωτηματολόγιο που επιχειρεί να ψηλαφίσει, εντός και εκτός αφηγηματικής επιφάνειας, διαθέσεις, εμμονές, αναγωγές.
● Γράφετε συνεχώς το ίδιο βιβλίο ή στο έργο σας εντοπίζετε τομές και ασυνέχειες;
Εχω κατηγορηθεί ότι γράφω συνεχώς το ίδιο βιβλίο. Οντως οι ήρωες, η πλοκή αλλά και ο τρόπος αφήγησης έχουν πολλές ομοιότητες σε όλα τα μυθιστορήματά μου. Ωστόσο θεωρώ πως το «Τρότζαν», το τελευταίο μου μυθιστόρημα, είναι σε πολλά πράγματα διαφορετικό.
● Εκτός από τη λογοτεχνία, τι άλλο καθορίζει και φωτίζει το έργο σας;
Τα βιβλία μου καθορίζονται από τα έντονα συναισθήματα και τη μοίρα των ηρώων μου.
● Υπάρχει κάποιο βιβλίο που βιαστήκατε να το παραδώσετε στον εκδότη σας και κάποιο άλλο που το απωθείτε, το «φοβάστε» μέχρι σήμερα;
Δεν βιάστηκα να παραδώσω αλλά σίγουρα βιάστηκα να πάρω στα χέρια μου το πρώτο μου μυθιστόρημα, τον «Ραμόν». Οταν το ξεφύλλισα, ένιωσα για πρώτη φορά συγγραφέας. Το «Τρότζαν», αντίθετα, με άγχωσε. Το δούλεψα ξανά και ξανά μέχρι να το παραδώσω. Αποτελεί ένα στοίχημα για μένα.
● Τρεις τίτλοι βιβλίων που σας σφράγισαν, στο πέρασμα του χρόνου, εντός και εκτός κειμένου.
«Αισθηματική αγωγή», «Εγκλημα και τιμωρία», η «Λάμψη».
● Υπάρχουν αρνητικές κριτικές που σας βοήθησαν και θετικές που υπομειδιάσατε;
Αρνητικές κριτικές, όχι. Επιμένω να κάνω τα ίδια λάθη! Κάποτε ένας γνωστός κριτικός έγραψε μια αποθεωτική κριτική για ένα βιβλίο μου, χωρίς να έχει καταλάβει απολύτως τίποτα από αυτά που εννοούσα. Δε με χάλασε.
● Υπάρχει κάποιος παλαιότερος και κάποιος νεότερος Ελληνας συγγραφέας που σας έλκει η γραφή του;
Παλαιότεροι πολλοί. Από τον Παπαδιαμάντη ώς τον Καζαντζάκη χωρίς όμως να θεωρώ τον εαυτό μου πιστό φαν τους. Από τους σύγχρονος, κάποιοι συνάδελφοι που είναι και καλοί φίλοι. Ο Δημήτρης, ο Αλέξης, ο Μιχάλης, ο άλλος Δημήτρης…
● Σήμερα, υπάρχουν λογοτεχνικές συντροφιές που διαμορφώνουν το πνευματικό κλίμα της εποχής;
Σήμερα, όχι. Αλλωστε εδώ και δεκαετίες δεν υπάρχει ένα και μόνο πνευματικό κλίμα ή λογοτεχνική σχολή.
● Για ποιο λόγο η παρουσία της ελληνικής λογοτεχνίας εκτός συνόρων είναι τόσο νωθρή και αποσπασματική;
Ο ξένος αναγνώστης έχει ταυτίσει την Ελλάδα με την αρχαιότητα. Αντε και με τον «Ζορμπά». Είναι δύσκολο να δεχτεί πως το 2024 υπάρχουν ακόμη Ελληνες που γράφουν. Επίσης δεν είμαστε ούτε αρκετά δυτικοί ούτε αρκετά φολκλόρ, ώστε να μας επιλέξει αντί π.χ. έναν Γάλλο ή έναν Ινδό.
● Η πολιτική συγκυρία, εντός και εκτός της χώρας, αλλά και η γλώσσα και ο τρόπος της ενημέρωσης αγγίζουν το συγγραφικό εργαστήρι σας;
Ναι, από τότε που ξεκίνησα να γράφω. Ειδικά το «Τρότζαν» ξεπήδησε μέσα από τον εφιάλτη του περιορισμού που ζούμε τα τελευταία χρόνια και που θα ζήσουμε πολύ πιο έντονα στο μέλλον.
● Σας απασχολεί αν μετά θάνατον θα σας θυμούνται μέσα από το έργο σας;
Ναι. Δεν μου φτάνει όμως να με θυμούνται. Θέλω να σιγουρευτώ πως θα με θυμούνται πριν ακόμη πεθάνω.
—
Ο Θανάσης Χειμωνάς γεννήθηκε το 1971 στην Αθήνα. Σπούδασε Φιλολογία και Κινηματογράφο στο Πανεπιστήμιο του Στρασβούργου και Δημοσιογραφία στο Λονδίνο. Εχει εκδώσει έντεκα μυθιστορήματα: «Ραμόν», «Σπασμένα ελληνικά», «Ανεξιχνίαστη ψυχή», «Μπλε ώρα», «Ραγδαία επιδείνωση», «Δεν την αγαπάω πια», «Ζούμε τις τελευταίες μας μέρες», «Αίτημα φιλίας», «Παραφροσύνη», «Ο κύριος τέλειος», «Τρότζαν». Τα δύο πρώτα κυκλοφόρησαν στη Γαλλία από τις εκδόσεις AlterEdit, ενώ το «Αίτημα φιλίας» στη Βόρεια Μακεδονία από τις εκδόσεις ArtConnect. Διηγήματά του έχουν μεταφραστεί στα γερμανικά και τα εβραϊκά.
