Eκρηκτικό -κυριολεκτικά και μεταφορικά- είναι το κλίμα στο Πακιστάν, τη μοναδική μουσουλμανική πυρηνική δύναμη στον κόσμο, όπου 127 εκατομμύρια ψηφοφόροι καλούνται σήμερα στις κάλπες των βουλευτικών εκλογών. Γίνονται υπό το πάγια άγρυπνο βλέμμα του πανίσχυρου στρατού και, πλέον, εν μέσω διάχυτης λαϊκής δυσαρέσκειας από τα πάμπολλα εσωτερικά προβλήματα, με κυρίαρχα την οικονομική κατάρρευση και τον δηλητηριώδη πολιτικό διχασμό.
Παραμονή μιας εκλογικής διαδικασίας που πολλοί χαρακτηρίζουν παρωδία, δύο φονικές εκρήξεις βομβών σε πολιτικά γραφεία, στα νοτιοδυτικά -ενός ανεξάρτητου υποψηφίου και ενός ριζοσπαστικού ισλαμικού κόμματος, που έχει στενούς δεσμούς με τους Ταλιμπάν του γειτονικού Αφγανιστάν- ήρθαν να υπενθυμίσουν στους ψηφοφόρους και τη σπειροειδή κρίση ασφαλείας.
Απουσία ανάληψης ευθύνης μέχρι χθες το βράδυ, οι επιθέσεις -με απολογισμό τουλάχιστον 30 νεκρούς- έγιναν στην επαρχία Βελουχιστάν. Ενα φτωχό, πλην γεωστρατηγικής θέσης και πλούσιο σε φυσικούς πόρους προπύργιο σουνιτών αυτονομιστών, με παρουσία και δράση και στο γειτονικό Ιράν.
Αποτελούν εκατέρωθεν σημείο αναφοράς εθνοτικών και διασυνοριακών εντάσεων, με πρόσφατο αποκορύφωμα την… εξπρές ανταλλαγή πυραυλικών πληγμάτων στην περιοχή από την Τεχεράνη και το Ισλαμαμπάντ, εν μέσω περιφερειακής αποσταθεροποίησης στη Μέση Ανατολή.
Εντονη ανησυχία
Οι χθεσινές βομβιστικές επιθέσεις πυροδότησαν πρόσθετες ανησυχίες για τον ήδη προβληματικό σύμμαχο της Δύσης και της Κίνας. Οχι τυχαία, οι κάλπες στο Πακιστάν στήνονται υπό καθεστώς αστυνομοκρατίας.
Υπάρχει ήδη εμφυλιοπολεμικό κλίμα στη χώρα μετά τη φυλάκιση, την καταδίκη και τον εκλογικό αποκλεισμό του δημοφιλούς κεντροαριστερού πρώην πρωθυπουργού και πάλαι ποτέ εθνικού αστέρα του κρίκετ, Ιμράν Χαν.
Εκλεγείς το 2018 ως πολέμιος των εγχώριων πολιτικών ελίτ, παρέκκλινε της συμμαχίας με τις ΗΠΑ (ήταν ο πρώτος ξένος ηγέτης που επισκέφτηκε το Κρεμλίνο αμέσως μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία) και τελικά καθαιρέθηκε με ψήφο δυσπιστίας το 2022, έχοντας πια χάσει την -πάντα αναγκαία- στήριξη του πακιστανικού στρατού.
Ο τελευταίος, έχοντας αφήσει πίσω του τα πραξικοπήματα και κινώντας πια τα πολιτικά «νήματα» εκ του παρασκηνίου, λανσάρει τώρα έναν γνωστό από τα παλιά ως… νέο εθνοσωτήρα σε μια σχεδόν χρεοκοπημένη χώρα. Πρόκειται για τον Ναουάζ Σαρίφ: επιχειρηματία, μέλος της εγχώριας οικονομικής ελίτ και ήδη τρεις φορές πρωθυπουργό.
Αν και ο μακροβιότερος στο αξίωμα στη χώρα, δεν ολοκλήρωσε καμία από τις τρεις θητείες του. Η τελευταία τερματίστηκε το 2017 με απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου, υπό το βάρος σκανδάλων διαφθοράς μετά τις αποκαλύψεις των Panama Papers. Μετά την καταδίκη του σε 10ετή κάθειρξη, το 2018, ο Σαρίφ «αυτοεξορίστηκε» για «ιατρικούς λόγους» στο… πάντα φιλόξενο γι’ αυτόν Λονδίνο.
Επέστρεψε ωστόσο μετά βαΐων και κλάδων τον περασμένο Οκτώβριο στο Πακιστάν, μετά την άρση του ισόβιου αποκλεισμού του από δημόσια αξιώματα. Απόφαση, που του άνοιξε τον δρόμο διεκδίκησης μιας τέταρτης πρωθυπουργικής θητείας.
Ακόμη κι αν το συντηρητικό κόμμα του, ο Πακιστανικός Μουσουλμανικός Σύνδεσμος, δεν εξασφαλίσει πλειοψηφία, έχει ως «αποκούμπι» για τον σχηματισμό κυβέρνησης συνασπισμού το κεντροδεξιό Λαϊκό Κόμμα του Πακιστάν (PPP) της πολιτικής δυναστείας των Μπούτο.
Δίνοντας τη δική του μάχη, το κόμμα του Ιμράν Χαν -σήμερα αξιωματική αντιπολίτευση- έχει επιστρατεύσει ακόμη και την τεχνητή νοημοσύνη στην προεκλογική εκστρατεία του, χρησιμοποιώντας εικόνες του φυλακισμένου ηγέτη του για να γαλβανίσει τους απογοητευμένους ψηφοφόρους. Είναι ουκ ολίγοι.
Δυσπιστία
Σε νέα έρευνα της Gallup, 7 στους 10 Πακιστανούς δήλωσαν ότι «δεν εμπιστεύονται» την εκλογική διαδικασία. Σχεδόν το 90% χαρακτηρίζει διάχυτη τη διαφθορά.
Λίγοι ευελπιστούν ότι μια νέα κυβέρνηση θα μπορέσει να σώσει τη χώρα από τα δεινά της. Την εξήγηση δίνει σε ανάλυση το Foreign Policy. «Το Πακιστάν», γράφει, «έχει εξελιχθεί σε ένα υβριδικό καθεστώς, όπου αναμειγνύονται στοιχεία εκλογικής δημοκρατίας και στρατιωτικής επιρροής».
