Οι συγκριτικοί πίνακες και το άρθρο που ανάρτησε χθες η Eurostat για τις δαπάνες των νοικοκυριών σε πολιτιστικά αγαθά και υπηρεσίες κατατάσσουν την Ελλάδα στην τελευταία θέση ανάμεσα σε 22 ευρωπαϊκές χώρες.
Η έρευνα δημοσιοποιείται μεν ετεροχρονισμένα, αφού βασίζεται σε στοιχεία του 2020, καταγράφει όμως μια μορφή κοινωνικής αποστέρησης που συνήθως περνάει κάτω από το ραντάρ της στατιστικής και θα μπορούσε να περιγραφεί ως «πολιτιστική φτώχεια».
Οπως διευκρινίζεται στο συνοδευτικό μεθοδολογικό σημείωμα, πρόκειται για την πιο πρόσφατη πανευρωπαϊκή έρευνα Οικογενειακών Προϋπολογισμών, η οποία επεξεργάζεται τα δεδομένα από τις εθνικές στατιστικές υπηρεσίες και επαναλαμβάνεται ανά πενταετία. Κατά μέσο όρο τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά εκτιμάται ότι ξόδεψαν το 2,6% του προϋπολογισμού τους σε προϊόντα και δραστηριότητες που σχετίζονται με τον πολιτισμό.
Το αντίστοιχο ποσοστό πολιτιστικών δαπανών για τα ελληνικά νοικοκυριά είναι μόλις 1,3% του οικογενειακού προϋπολογισμού. Βουλγαρία, Λιθουανία και Ισπανία ακολουθούν από κοντά με 1,5%. Στον αντίποδα, οι 3 χώρες με τις υψηλότερες δαπάνες για πολιτισμό ανά νοικοκυριό είναι κατά σειρά η Δανία (3,9%), η Γερμανία (3,7%) και η Αυστρία (3,5%).
Πριν σπεύσουμε να αυτομαστιγωθούμε ως απολίτιστοι, πρέπει να λάβουμε υπόψη την επισήμανση της Εurostat ότι τα ποσοστά αυτά προκύπτουν από τον συνδυασμό διαφορετικών παραγόντων, όπως το οικογενειακό εισόδημα, το επίπεδο των τιμών, η ευκολία πρόσβασης σε πολιτιστικούς χώρους, οι εθνικές πολιτικές για τον πολιτισμό και οι συνήθειες κάθε λαού.
Μια άλλη ιδιαιτερότητα, η οποία δεν αναφέρεται από τη Εurostat αλλά οφείλει να συνεξεταστεί, είναι ότι η Ελλάδα το 2020 βίωσε ένα από τα πιο αυστηρά λοκντάουν πανευρωπαϊκά. Ο πολιτισμός έβαλε κυριολεκτικά λουκέτο και οι εργαζόμενοι τού ούτως ή άλλως επισφαλούς χώρου αντιμετώπισαν οξύτατο πρόβλημα επιβίωσης, όπως ανέδειξε το διεκδικητικό κίνημα Support Art Workers, που άνθησε τότε. Ακόμα κι αν οι δαπάνες για πολιτισμό σημείωσαν ποσοστιαία αύξηση μετά την καραντίνα, σήμερα ο πληθωρισμός και η ακρίβεια εξαναγκάζουν τα νοικοκυριά σε νέες περικοπές για να καλύψουν τα απολύτως αναγκαία, στέγαση και σίτιση.
Σύμφωνα με την κατηγοριοποίηση της Εurostat, κατά μέσο όρο περίπου το 1/4 των πολιτιστικών δαπανών (26,9%) αφορά αγορές υπολογιστών και οπτικοακουστικού εξοπλισμού. Ακολουθούν με 25,1% τα βιβλία και ο Τύπος, με 20,8% οι συνδρομές σε ψυχαγωγικές πλατφόρμες και η ενοικίαση εξοπλισμού για πολιτιστικές δραστηριότητες, με 13,7% τα εισιτήρια για πολιτιστικά δρώμενα και ψυχαγωγία, αφήνοντας άλλο ένα 13% για μέσα πολιτιστικής έκφρασης και δημιουργίας.
-320x213.jpg)
