Όταν το σκοτάδι γίνεται φως

Μέσα στην κακοδαιμονία και στις αναταράξεις της η ΕΡΤ, σπανιότατα προβάλλει εκπομπές σαν ηλιαχτίδες. Το «Μαγικό των Ανθρώπων» αναδύει μία ατμόσφαιρα σιωπηλής προσευχής, επίκλησης. Γίνεται μια φωλιά όπου κουρνιάζουν ανθρώπινες ιστορίες, που γίνονται μαγικές από τον τρόπο που τις παρουσιάζουν η ξεχωριστή Φωτεινή Τσαλίκογλου και η εξαιρετική Πέννυ Παναγιωτοπούλου, σκηνοθέτρια της εκπομπής.

Σάββατο, 16/12, στη 01:00 τα μεσάνυχτα, πρόβαλε επανάληψη η ΕΡΤ το «Μαγικό των Ανθρώπων», που γυρίστηκε με αφορμή το βιβλίο του Ηλία Μαγκλίνη, «Είμαι όσα έχω ξεχάσει». Ο ίδιος είπε: «Η μνήμη είναι νησίδες σε ωκεανό λήθης», αποκαλύπτοντας με την αφήγησή του ότι δεν υπήρξαν ερημονήσια στη ζωή του παρά ωκεανοί από καταιγίδες και τρικυμίες. Ξεπέρασε με ψυχραιμία, νηφαλιότητα και σεβασμό όλα τα παλιά του τραύματα.

«Γεννιόμαστε – είπε – σ’ ένα σπίτι με φαντάσματα που μας κυνηγάνε στη ζωή μας». Πάντως, στο ευρύχωρο σπίτι όπου φιλοξένησε την εκπομπή, διακρίναμε ράφια με βιβλία και διαλόγους με το παρελθόν του, μέσα από το οικογενειακό άλμπουμ, γεμάτο από φωτογραφίες νεανικές, παιδικές, προσωπικές. Μας ταξίδεψε στο Κονγκό, όπου γεννήθηκε, περιγράφοντας το γενεαλογικό του δέντρο και τις περιπέτειες μελών της οικογένειάς του με τον καρκίνο. 

Συνειρμοί απλοί, καθημερινοί, που αποκτούν σημασία, βαρύτητα, μέσα από την αφήγησή του, που βασίζεται στο βιβλίο «Είμαι όσα έχω ξεχάσει». Τα τυπογραφικά στοιχεία των βιβλίων του, γίνονται αληθινές ιστορίες. Μερικές μισοτελειωμένες. Δεν πένθησε τη μητέρα του, έμεινε «ακατανάλωτο» το πένθος. Τα αισθήματά του για κάθε ζωντανό πλάσμα αναδεικνύονται, παρατηρώντας με πόση στοργή χαϊδεύει τη γάτα που κάθεται δίπλα του στον καναπέ. 

Τράβηξε την προσοχή μας η λευχαιμία της κόρης του, που ενώ θα τη συνόδευε στο σχολείο της, κατέληξαν στο νοσοκομείο. Περιγράφει το γεγονός με όλα τα αποθέματα αγάπης και στοργής, όχι μόνο για την κόρη του, Ερατώ, αλλά και για το αγοράκι από το διπλανό δωμάτιο που έχασε τη μάχη. 

Διακριτική η Τσαλίκογλου, μιλάει γλυκά, ήρεμα, ελάχιστα, με μέτρο. Αφήνει τον καλεσμένο να φτάσει μέχρι τα μύχια της ψυχής του. Να ερμηνεύσει μόνος του, να συλλογιστεί, να θυμηθεί. Υπέροχο το πλάνο που κολυμπάει ο Ηλίας Μαγκλίνης στην απεραντοσύνη της θάλασσας. Ενώ πίστευε ότι η ζωή του χωρίστηκε στα δύο λες και το νερό της θάλασσας μπόρεσε να την κάνει πάλι ένα και να ξεπεράσει τις οδύνες. 

Πόσο μου θύμισε τα λόγια της Φαλίτσας Ρίτσου. Υπήρξε γυναίκα του μεγάλου ποιητή μας και ο τελειότερος άνθρωπος που έχω γνωρίσει. «Αν συμβεί κάποιο τραγικό γεγονός στη ζωή σου, πρέπει να διασχίσεις θάλασσα για να το ξεπεράσεις. Σε βοηθάει η ενέργειά της». 

Καθηλωτική η δύναμη της κόρης του Ηλία Μαγκλίνη, όταν τον ρωτάει στο νοσοκομείο: «Αυτό, μπαμπά, θα είναι το νέο μας σπίτι; Πότε θα απαλλαγώ από τη σκιά μου, όταν πεθάνω; Πώς ήταν σήμερα η μέρα σου»; 

Ο μαγικός κόσμος των παιδιών, στο «Μαγικό των Ανθρώπων».