Πογκρόμ ακροδεξιών που έκαναν γυαλιά-καρφιά μαγαζιά προσφύγων

Η κορύφωση μιας προδιαγεγραμμένης πορείας ήταν η νύχτα τρόμου που έζησαν εκατοντάδες πρόσφυγες το βράδυ της Παρασκευής στους δρόμους της Λεμεσού της Κύπρου. Ολα ξεκίνησαν όταν εκατοντάδες μαυροφορεμένοι ακροδεξιοί έπειτα από διαδικτυακά καλέσματα ξεχύθηκαν στους δρόμους της περιοχής του Μόλου και επιτέθηκαν οργανωμένα σε πρόσφυγες, κατοίκους αλλά και τουρίστες, καταστρέφοντας τα πάντα στο διάβα τους.

Με πέτρες, λοστούς και μολότοφ τραυμάτισαν ανθρώπους, έβαλαν φωτιές σε κάδους απορριμμάτων, έκαψαν αυτοκίνητα και περιουσίες. Η αστυνομία, η οποία είχε ενημερωθεί για τη διαδήλωση των ακροδεξιών, παρέμεινε απαθής σε όσα εκτυλίσσονταν, ενώ οι καταγγελίες που φτάνουν στην «Εφ.Συν.» κάνουν λόγο για ένα προαναγγελθέν έγκλημα.

Το χρονικό

Η φασιστική συγκέντρωση ξεκίνησε περίπου στις 8 το βράδυ, έπειτα από διαδικτυακά καλέσματα. Ανταποκρίθηκαν περίπου 200-300 μαυροφορεμένοι κουκουλοφόροι, οι οποίοι με κεντρικό πανό όπου αναγραφόταν «Refugees Not Welcome» ξεχύθηκαν στους δρόμους της πόλης κραδαίνοντας ξύλα και λοστούς. Συνθήματα όπως «Εξω οι ξένοι από την Κύπρο», «Η Κύπρος είναι Ελληνική» και «Αρχίζουμε πρώτα με τους μαύρους και μετά την αστυνομία» έσπειραν τον τρόμο σε περαστικούς και κατοίκους. Η βία δεν άργησε να κλιμακωθεί: περίπου μισή ώρα αργότερα, σύμφωνα με μαρτυρίες, ξεκίνησαν άγριες επιθέσεις προς πάσα κατεύθυνση.

Τα βίντεο που έφτασαν στο φως της δημοσιότητας αποτυπώνουν με ακρίβεια τις στιγμές του πογκρόμ. Πρόσφυγες είδαν τα καταστήματά τους να καταστρέφονται από το μένος των ακροδεξιών, ενώ και οι ίδιοι τραυματίστηκαν σοβαρά. Ανατριχιαστικές είναι οι στιγμές που καταγράφει κάμερα κομμωτηρίου ενός Σύρου πρόσφυγα, με φασίστες να εισβάλλουν μέσα στον χώρο, να χτυπούν βάναυσα τον άντρα ενώ κοιμόταν μέσα στο μαγαζί και στη συνέχεια να τοποθετούν εκρηκτικό μηχανισμό για να κάψουν το κατάστημα.

Χαρακτηριστική είναι και η περίπτωση της Ντάο, μιας μετανάστριας από το Βιετνάμ, μητέρας τεσσάρων παιδιών, που αντίκρισε το περίπτερό της στη Λεμεσό να καταστρέφεται από φασίστες. Η γυναίκα αποτυπώνεται σε βίντεο να ξεσπά κλαίγοντας μπροστά στην κάμερα λέγοντας πως παλεύει μόνη της για να μεγαλώσει τα παιδιά της. Σύντομα ένα κύμα συμπαράστασης ξεκίνησε στο διαδίκτυο με σκοπό να συγκεντρωθεί οικονομική βοήθεια μέσω πλατφόρμας και τελικά αλληλέγγυοι μέσα σε ελάχιστες ώρες κατάφεραν να καλύψουν το ποσό που χρειάζεται για να ξαναστήσει η γυναίκα την επιχείρησή της. Πλιάτσικο υπέστησαν ακόμη και ντόπιοι που απλά ήταν στην περιοχή. Από την οργή των φασιστικών ομάδων δεν ξέφυγαν όμως ούτε δημοσιογραφικά συνεργεία που κατέγραφαν την επίθεση, ενώ και τουρίστες χτυπήθηκαν σοβαρά απλά και μόνο επειδή ήταν ξένοι ή αραβόφωνοι. Οι επιθέσεις διήρκεσαν μέχρι τα ξημερώματα του Σαββάτου, με τους συμμετέχοντες να σκορπούν τον τρόμο ανά ομάδες σε διαφορετικά σημεία της πόλης. Σύμφωνα με πληροφορίες, τουλάχιστον 10 μαγαζιά προσφύγων καταστράφηκαν.

Η αστυνομία, αν και βρισκόταν από νωρίς στους δρόμους της Λεμεσού, παρέμεινε, όπως καταγγέλλουν αυτόπτες μάρτυρες, απαθής στα περιστατικά χάους που διαδραματίζονταν. Παρά το γεγονός πως είναι γνωστό ότι η κυπριακή αστυνομία ήταν ενήμερη για την ακροδεξιά συγκέντρωση, απέτυχε να σταματήσει τη συντονισμένη επίθεση. Δημόσιες καταγγελίες κάνουν λόγο για απλά περίπολα που έκαναν αστυνομικοί, χωρίς όμως να παρεμβαίνουν ουσιαστικά. Τελικά, σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση της κυπριακής αστυνομίας, πραγματοποιήθηκαν δεκατρείς συλλήψεις, με έναν από τους συλληφθέντες να είναι και ο «εγκέφαλος» της επίθεσης. Πέντε άνθρωποι -σύμφωνα πάντα με την ίδια πηγή- τραυματίστηκαν, αν και εκτιμήσεις κάνουν λόγο για πολλούς περισσότερους τραυματίες που δεν κατήγγειλαν τα περιστατικά στην αστυνομία.

Οι αντιδράσεις

Η παραδοχή για την πλήρη αποτυχία της αστυνομίας να παρέμβει -αν και η επίθεση διήρκεσε τουλάχιστον 4 ώρες- ήρθε το Σάββατο από τον ίδιο τον πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκο Χριστοδουλίδη, ο οποίος συγκάλεσε έκτακτη σύσκεψη στο Προεδρικό μέγαρο, παρουσία των αρμόδιων υπουργών και της ηγεσίας της αστυνομίας. «Ντρέπομαι και δεν έχει να κάνει τίποτα με το Μεταναστευτικό. Δεν είναι το μεταναστευτικό το πρόβλημα. Ξέρουμε πολλά καλά ποιοι εμπλέκονται σε τούτα τα πράγματα. Δεν μπορούμε να προστατεύσουμε τους πολίτες μας, δεν μπορούμε να προστατεύσουμε τους τουρίστες που έρχονται σε τούτη τη χώρα. Και ελπίζω να ακούσω απαντήσεις», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Την ίδια στιγμή, έγινε επίσημο διάβημα από πρέσβη αραβικής χώρας προς τον γενικό διευθυντή του υπουργείου Εξωτερικών της χώρας, Κυριάκο Κούρο. Κι αυτό γιατί μεταξύ των θυμάτων της επίθεσης ήταν και τουρίστες αραβικής καταγωγής εκ των οποίων κάποιοι είναι σοβαρά τραυματισμένοι. «Πρώτη φορά ένιωσα τόσο αμήχανα για τέτοιας φύσης περιστατικό στη χώρα μας», δήλωσε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ο Κ. Κούρος, προσθέτοντας: «Αυτή δεν είναι η Κύπρος που γεννήθηκα, μεγάλωσα, έκανα οικογένεια, γερνάω! Δεν έπρεπε να επιτρέψουμε να εξελιχθεί σε κάτι τόσο αποτρόπαιο. Μήπως πέραν της συζήτησης περί ευθυνών και δράσεων ήρθε η ώρα να ανατρέξουμε ως σκεπτόμενα μέλη αυτής της κοινωνίας και σε προσωπική ενδοσκόπηση; Για να εντοπίσουμε πού και πώς επωάζεται αυτό το επικίνδυνο “αυγό του φιδιού”;».

Να προστατευτεί η ζωή και η περιουσία των πολιτών από την ακροδεξιά βία καλεί ο γ.γ. του ΑΚΕΛ, Στέφανος Στεφάνου, υπογραμμίζοντας πως «το ρατσιστικό πογκρόμ που διαπράχθηκε ψες στη Λεμεσό συνιστά ντροπή για τη χώρα και το κράτος, και θα γραφτεί στις μαύρες σελίδες του τόπου μας. Οι επιθέσεις σε ανυπεράσπιστους ξένους εργαζόμενους και στα υποστατικά τους, οι επιθέσεις ενάντια σε ανυποψίαστους πολίτες είναι θρασυδειλία και απανθρωπιά», ενώ καλεί την κυπριακή κυβέρνηση και την αστυνομία να λογοδοτήσουν.

Οι ακροδεξιοί θύλακες στην Κύπρο, η κρατική αδιαφορία και ο ρόλος των χούλιγκαν

Η αρχή για τους νοσταλγούς της «Νύχτας των Κρυστάλλων» είχε έρθει όμως λίγες μέρες νωρίτερα, περίπου 70 χιλιόμετρα μακριά από τη Λεμεσό– στη Χλώρακα, κοινότητα της Πάφου, στα τέλη του Αυγούστου. Τότε οικογένειες Σύρων που διαμένουν σε κτιριακό συγκρότημα της περιοχής είχαν δεχτεί άγριες επιθέσεις από οργανωμένους φασίστες που τους επιτέθηκαν με ρόπαλα, σιδερολοστούς και μολότοφ, ενώ η αστυνομία παρέμεινε και πάλι απλός παρατηρητής παρά τις εκκλήσεις των προσφύγων.

Σύμφωνα μάλιστα με πηγές της «Εφ.Συν.», αιρετός της περιοχής -εκλεγμένος από το 2016- ηγήθηκε των ταγμάτων εφόδου που υποστηρίχτηκαν από το ακροδεξιό ΕΛΑΜ και άλλες ακροδεξιές ομάδες. Μάλιστα, όπως καταγγέλλεται, λίγο πριν από την επίθεση προσφυγικά σπίτια σημαδεύτηκαν με σπρέι προκειμένου τα τάγματα εφόδου να επιτεθούν εκεί.

Οπως καταγγέλλει στην εφημερίδα ο Δώρος Πολυκάρπου, ιδρυτικό μέλος και μέλος του Δ.Σ. της ΚΙΣΑ (Κίνηση για Ισότητα, Στήριξη, Αντιρατσισμό), λίγες μέρες πριν από τη ρατσιστική επίθεση στη Χλώρακα «ζητήσαμε μια συνάντηση με την αστυνομία για να τους ενημερώσουμε ότι οργανωμένες ομάδες της περιοχής θέλουν να “καθαρίσουν την Κύπρο”. Μου είπαν ότι θα με καλέσουν για κατάθεση, όμως ούτε μου τηλεφώνησαν για να τους ενημερώσουμε για την κατάσταση. Εκ των υστέρων είναι ανώφελο», δηλώνει ενώ υπογραμμίζει ότι μέχρι σήμερα μέλη της ΚΙΣΑ όπως και ο ίδιος δέχονται απειλές για τη ζωή τους.

Ανθρωποι του κυπριακού αντιφασιστικού κινήματος που μίλησαν στην «Εφ.Συν.» επισημαίνουν πως το ακροδεξιό μένος στην Κύπρο εκκολάπτεται εδώ και χρόνια, ενώ ρατσιστικά περιστατικά μίσους και τραμπουκισμών ποτέ δεν καταπολεμήθηκαν στη ρίζα τους. Αντιθέτως, ρητορική μίσους κατά μεταναστών και προσφύγων εκπορεύεται από επίσημα χείλη εδώ και χρόνια, ενώ ακόμη και μετά την καταδίκη της Χρυσής Αυγής δεν έγινε καμία κίνηση για να διερευνηθεί ποινικά το αδελφό κόμμα ΕΛΑΜ. Αποκορύφωμα ήταν η στάση του υπουργού Εσωτερικών της προηγούμενης κυβέρνησης Αναστασιάδη, Νίκου Νουρή, ο οποίος υιοθετώντας καθ’ όλη τη διάρκεια της θητείας του σκληρή αντιπροσφυγική πολιτική, είχε δηλώσει πως το μεταναστευτικό είναι «τριπλή επιβάρυνση ή και απειλή». Ταυτόχρονα, η κυβέρνηση αρνούνταν να χαράξει μια συγκροτημένη μεταναστευτική πολιτική, ενώ εκκρεμεί εδώ και χρόνια η εξέταση δεκάδων χιλιάδων αιτήσεων ασύλου από το υπουργείο Εσωτερικών.

Ετσι, δεν άργησε η παρακίνηση για πολιτοφυλακή κατά προσφυγικών πληθυσμών που θυμίζει εν πολλοίς τα καθ’ ημάς πρόσφατα περιστατικά στον Εβρο. Οπως φαίνεται από τις φωτογραφίες που παρουσιάζει σήμερα η «Εφ.Συν.», μεμονωμένοι χρήστες και ομάδες του facebook όλο το προηγούμενο διάστημα έκαναν δημόσια καλέσματα εναντίον μεταναστών κάνοντας λόγο για «εισβολή» και με σχόλια που εμφανώς παραπέμπουν σε πογκρόμ, τόσο στη Χλώρακα όσο και στη Λεμεσό. Μεταξύ αυτών, σύμφωνα με πληροφορίες, είναι και οι «Επιτηρητές Χλώρακα», ομάδα που καλεί χρήστες του διαδικτύου να «σπάσουν το γκέτο κάθε χωριού και κάθε γειτονιάς». Την ίδια στιγμή, καταγγελίες που φτάνουν στην εφημερίδα μιλούν για μια νέα ακροδεξιά ομάδα που έχει ξεπηδήσει και αυτοαποκαλείται «Λακεδαιμόνιοι», η οποία έκανε την πρώτη της δημόσια εμφάνιση στην επίθεση στην κοινότητα της Πάφου. Το εκρηκτικό κλίμα ενισχύεται και από οργανωμένους οπαδούς κυπριακών ποδοσφαιρικών ομάδων που -αν και ιστορικοί αντίπαλοι-, καλούν την ερχόμενη Τετάρτη έξω από το Προεδρικό μέγαρο Κύπρου «υπέρ των μαζικών απελάσεων».