Ενώ επίκειται η αναδιαμόρφωση του σπιτιού στο οποίο είχε γεννηθεί ο μεγαλύτερος εγκληματίας στην ιστορία της ανθρωπότητας, ο Αδόλφος Χίτλερ, στο Μπραουνάου της Ανω Αυστρίας, οι εδώ και πολλά χρόνια συζητήσεις ως προς τη μελλοντική χρήση του συνεχίζονται, με τους ιστορικούς να επισημαίνουν ότι το κτίριο θα εξακολουθεί να θεωρείται πάντα ως η γενέτειρά του, ακόμα κι αν χρησιμοποιείται για άλλους σκοπούς, και ότι ο πληθυσμός πρέπει να μάθει να αντιμετωπίζει αυτήν την ανεπιθύμητη κληρονομιά.
Στο σχετικά απλοϊκό και άσημο τριώροφο κτίριο στην οδό Ζάλτσμπουργκερ Φόρστατ, αριθμός 15, ζούσε από τα τέλη του 19ου αιώνα ο τελωνειακός υπάλληλος Αλοϊς Χίτλερ με τη σύζυγο του Κλάρα και στο κτίριο αυτό γεννήθηκε -ως το τρίτο από τα έξι παιδιά του ζεύγους- στις 20 Απριλίου του 1889 και παρέμεινε εκεί μέχρι την ηλικία των τριών ετών ο Αδόλφος Χίτλερ, με την πόλη στις όχθες του ποταμού Ιν να ζει μέχρι σήμερα στη μαύρη σκιά αυτής της «κληρονομιάς».
Το ερώτημα εάν η ιστορικά επιβαρυμένη γενέτειρα του Αδόλφου Χίτλερ θα μπορούσε να αποσπαστεί από το παρελθόν βρέθηκε στο επίκεντρο μιας πρόσφατης δημόσιας διαβούλευσης στο Λιντς, την πρωτεύουσα του ομόσπονδου κρατιδίου της Ανω Αυστρίας, με τη συμμετοχή ιστορικών, ερευνητών, συγγραφέων, της Κοινωνίας Πολιτών, του δημάρχου του Μπραουνάου, εκπροσώπων του ομοσπονδιακού υπουργείου Εσωτερικών -στου οποίου τη δικαιοδοσία βρίσκεται το κτίριο- και της ομοσπονδιακής Αστυνομίας.
Από την πλευρά τους οι εκπρόσωποι της Αστυνομίας -η οποία προβλέπει και μια πρωτοβουλία για την εκεί εκπαίδευση στα ανθρώπινα δικαιώματα- παρέπεμπαν στη σχετική απόφαση του τότε υπηρεσιακού υπουργού Εσωτερικών, Βόλφγκανγκ Πέσχορν, για μελλοντική στέγαση στο κτίριο της περιφερειακής αστυνομικής διοίκησης και μιας αστυνομικής επιθεώρησης, που θα αποτελούσε την «καταλληλότερη» χρήση του κτιρίου και που θα εμπόδιζε ναζί, νεοναζί και ακροδεξιούς να εισέλθουν στο κτίριο και, για παράδειγμα, να βγάλουν, selfies.
Από την άλλη πλευρά η Πρωτοβουλία «Διαβούλευση Σπίτι του Χίτλερ» εξέφραζε αμφιβολίες για τα εκπαιδευτικά σχέδια, επισημαίνοντας πως στο πρόσφατα υποβληθέν σχέδιο οικοδομικής άδειας στην τριώροφη κατοικία προβλεπόταν μόνο ένα μικρό δωμάτιο για εκπαιδευτικούς σκοπούς, ενώ όσον αφορά τα ανθρώπινα δικαιώματα η ίδια επιθυμεί ένα άνοιγμα προς τον έξω κόσμο για τους μαθητές και τους νέους.
Ιστορικοί και ερευνητές επισήμαιναν ότι η ιστορική σύνδεση μεταξύ Χίτλερ και Μπραουνάου δεν μπορεί να αλλάξει χρησιμοποιώντας το κτίριο για διαφορετικό σκοπό και πως, αντίθετα, πρέπει να μάθει κανείς να αντιμετωπίζει αυτή την ανεπιθύμητη όσο και βαριά κληρονομιά.
Την αναδιαμόρφωση του κτιρίου, η οποία προβλέπεται πως θα στοιχίσει περίπου πέντε εκατομμύρια ευρώ, έχει αναλάβει γραφείο αρχιτεκτόνων από το αυστριακό ομόσπονδο κρατίδιο του Φόραλμπεργκ, οι οποίοι υπήρξαν οι νικητές του σχετικού διαγωνισμού του υπουργείου Εσωτερικών σε πανευρωπαϊκό επίπεδο, στον οποίο συμμετείχαν συνολικά δώδεκα υποψήφιοι με τις προτάσεις τους.
Το υπουργείο Εσωτερικών -το οποίο ενοικίαζε από το 1972 και μετά από την ιδιοκτήτριά του το κτίριο και μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2011 είχε εγκατεστημένο εκεί ένα Εργαστήρι για Ατομα με Ειδικές Ανάγκες- έχει τη δικαιοδοσία επί του σπιτιού έπειτα και από τη χρονοβόρα διαδικασία απαλλοτρίωσής του από την Αυστριακή Δημοκρατία, που οφειλόταν στις επανειλημμένες δικαστικές προσφυγές της πρώην ιδιοκτήτριας η οποία αποδέχτηκε τελικά αποζημίωση ύψους 812.000 ευρώ.
Ηδη από την αρχή των συζητήσεων για την αναδιαμόρφωση του κτιρίου στόχος ήταν να αλλάξει η εικόνα του και σε κάθε περίπτωση δεν θα πρέπει να παραμείνει οποιαδήποτε διασύνδεσή του με το πρόσωπο του μεγαλύτερου εγκληματία στην ιστορία της ανθρωπότητας, διότι διαφορετικά θα συνεχιζόταν ο μύθος του σπιτιού όπου γεννήθηκε ο Αδόλφος Χίτλερ αποτελώντας τόπο μνήμης και προσκυνήματος για ναζιστές, νεοναζιστές και ακροδεξιούς.
Το αυστριακό κράτος είχε προχωρήσει στην απαλλοτρίωση του σπιτιού στη βάση του σχετικού ομοσπονδιακού νόμου που είχε ψηφίσει με μεγάλη πλειοψηφία η Ολομέλεια της αυστριακής Βουλής στις 15 Δεκεμβρίου 2016 δίνοντας τέλος στις πολυετείς συζητήσεις για το μέλλον του κτιρίου και με αυτόν τερματιζόταν η δικαστική διαμάχη ανάμεσα στο κράτος και την ιδιοκτήτρια, διαμάχη που είχε ξεκινήσει από το 2011 με το σπίτι να παραμένει από τότε κενό, ενώ κατά διαστήματα είχαν γίνει διάφορες προτάσεις ως προς τη μελλοντική χρήση του.
Οριστικό τέλος στην πολυετή διαμάχη ανάμεσα στην ιδιοκτήτρια του κτιρίου και την Αυστριακή Δημοκρατία είχε δώσει το Αυστριακό Συνταγματικό Δικαστήριο με απόφασή του, της 30ής Ιουνίου 2017, με την οποία είχε απορρίψει την αγωγή κατά της απαλλοτρίωσης που είχε καταθέσει η ιδιοκτήτρια τον Ιανουάριο της ίδιας χρονιάς μετά την ψήφιση από τη Βουλή του νόμου απαλλοτρίωσης.
Ας σημειώσουμε, τέλος, πως στο πλαίσιο της διαχείρισης του παρελθόντος με τον Χίτλερ είχε πραγματοποιηθεί πριν από δύο χρόνια στο Δημοτικό Μουσείο Νόρντικο της πόλης Λιντς έκθεση με τίτλο «Ο νεαρός Χίτλερ – Τα χρόνια διαμόρφωσης ενός δικτάτορα», που προσπαθούσε να φωτίσει τις πρώτες δύο δεκαετίες, μέχρι το 1914, στη βιογραφία του καθώς και τα πολιτικά ρεύματα εκείνης της εποχής.
Η έκθεση κάλυπτε τα παιδικά και εφηβικά χρόνια τα οποία ο δικτάτορας πέρασε μέχρι το 24ο έτος της ηλικίας του στην περιοχή Ινφιρτελ της Ανω Αυστρίας, στο Λιντς και στη Βιέννη, ενώ η ίδια η γενέτειρά του, η πόλη Μπραουνάου, δεν έπαιζε ιδιαίτερο ρόλο στην έκθεση.
