«Η αλληλεγγύη των πολιτών έδειξε ότι κάθε εκβιασμός, κάθε προσπάθεια οργάνωσης εσωτερικής αναταραχής είναι καταδικασμένη να αποτύχει», διακήρυξε ο Ρώσος πρόεδρος Πούτιν αργά χθες σε νέο τηλεοπτικό διάγγελμα, δύο 24ωρα μετά την –ακόμη «θολών» συνθηκών και επιδιώξεων– ανταρσία… εξπρές του επικεφαλής της παραστρατιωτικής Wagner Γεβγκένι Πριγκόζιν και των μισθοφόρων του, το περασμένο Σάββατο.
«Ηταν ακριβώς αυτή η αδελφοκτονία που ήθελαν οι εχθροί της Ρωσίας: τόσο οι νεοναζί στο Κίεβο όσο και οι Δυτικοί προστάτες τους, καθώς και κάθε είδους εθνικοί προδότες. Ηθελαν οι Ρώσοι στρατιώτες να αλληλοσκοτώνονται», υπογράμμισε, αφήνοντας ασαφείς αιχμές.
«Υπολόγισαν λάθος», τόνισε ο Πούτιν, ευχαριστώντας τους Ρώσους πολίτες για τον πατριωτισμό τους. Η εξέγερση, υποστήριξε, άφησε τη χώρα «ενωμένη».
Απέδωσε σε δικές του εντολές και επιλογές το γεγονός ότι αποφεύχθηκε «μεγάλης κλίμακας αιματοχυσία», απορρίπτοντας έτσι τις κατηγορίες περί αδυναμίας και απραξίας.
Χωρίς να αναφερθεί ούτε μια φορά ονομαστικά στον –επί σειρά ετών έμπιστό του– Πριγκόζιν, χαρακτήρισε «πατριώτες στην πλειονότητά τους τους διοικητές και τους μαχητές της Βάγκνερ», καθώς δεν άφησαν την κατάσταση να βγει εκτός ελέγχου.
Σε αυτούς προσέφερε τρεις επιλογές: να υπογράψουν σύμβαση με το υπουργείο Αμυνας, να πάνε σπίτια τους ή να μετεγκατασταθούν στη Λευκορωσία εάν θέλουν, όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, δημιουργώντας νέα ερωτήματα.
Στη Δικαιοσύνη
Ομως «οι διοργανωτές αυτής της εξέγερσης δεν μπορούν παρά να καταλάβουν ότι θα οδηγηθούν στη Δικαιοσύνη», υπογράμμισε. «Πρόκειται για εγκληματική δραστηριότητα που στοχεύει στην αποδυνάμωση της χώρας»…
Είχε προηγηθεί ένα νέο ηχητικό μήνυμα 11 λεπτών του ίδιου του Πριγκόζιν, τα ίχνη του οποίου παρέμεναν μέχρι χθες το βράδυ άγνωστα – αν και επισήμως έχει προαναγγελθεί η μετεγκατάστασή του στη Λευκορωσία, κατόπιν της διαμεσολάβησης του προέδρου Αλεξάντερ Λουκασένκο.
«Δεν είχαμε στόχο να ανατρέψουμε το υπάρχον καθεστώς και τη δημοκρατικά εκλεγμένη κυβέρνηση», αλλά να μη διαλυθεί η Wagner μέχρι την 1η Ιουλίου, ανέφερε, υπαινισσόμενος σχετικό τελεσίγραφο της Μόσχας για την ενσωμάτωσή τους στις ρωσικές Ενοπλες Δυνάμεις.
Καυχόμενος, επαίνεσε τους μισθοφόρους του ότι με τη στασίαση έδωσε «ένα αριστοτεχνικό μάθημα» για το πώς έπρεπε να είχε γίνει εξαρχής η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Τόνισε ότι η «πορεία για δικαιοσύνη» των στρατευμάτων του κατέδειξε «σοβαρά προβλήματα ασφάλειας» στη Ρωσία, αφήνοντας νέες αιχμές κατά της ρωσικής στρατιωτικής ηγεσίας. Είπε, δε, ότι ότι ο Λουκασένκο «πρότεινε να βρεθούν λύσεις ώστε η ιδιωτική στρατιωτική εταιρεία Wagner να συνεχίσει το έργο της σε μια νόμιμη δικαιοδοσία».
Σε αυτό το πλαίσιο φαίνεται να εντάσσονται οι χθεσινές πληροφορίες του ιστοτόπου Verstka περί εντολής κατασκευής στρατοπέδων για τη Wagner στη Λευκορωσία και για μεταφορά μισθοφόρων της εκεί. Τουτέστιν βόρεια της εμπόλεμης Ουκρανίας.
Το ίδιο συνέβη με την ανακοίνωση της Wagner ότι τα γραφεία της στην Αγία Πετρούπολη λειτουργούν κανονικά –τουλάχιστον προσώρας– αλλά και με την ανακοίνωση του Ρώσου ΥΠΕΞ, Σεργκέι Λαβρόφ, ότι η μισθοφορική ομάδα θα συνεχίσει κανονικά τη δράση της στο Μάλι και στην Κεντροαφρικανική Δημοκρατία. Απέφυγε πάντως να κάνει κάποια αναφορά για άλλα μέρη του πλανήτη, όπως για παράδειγμα τη Λιβύη και τη Συρία.
Με ρωσικά ΜΜΕ να αναφέρουν ότι η έρευνα κατά του Πριγκόζιν συνεχίζεται –παρά τις αναφορές ότι συμφωνήθηκε να μην του απαγγελθούν κατηγορίες– ο Λαβρόφ τόνισε ότι η Μόσχα ερευνά τυχόν εμπλοκή ξένων κρατών στην ανταρσία του Σαββάτου.
Στο μεσοδιάστημα, το ρωσικό υπουργείο Αμυνας έδωσε στη δημοσιότητα έτερο βίντεο με τον επικεφαλής του, Σεργκέι Σόιγκου –του οποίου την «κεφαλή επί πίνακι» ζητούσε ο Πριγκόζιν–, να επιθεωρεί στρατεύματα στην Ουκρανία.
Δεν ήταν πάντως σαφές πότε ακριβώς κινηματογραφήθηκε. Αφαντος από τη δημόσια σφαίρα παραμένει εν τω μεταξύ ο αρχηγός του Γενικού Επιτελείου της Ρωσίας, στρατηγός Βαλέρι Γκερασίμοφ, την απομάκρυνση του οποίου επίσης αξίωνε ο Πριγκόζιν.
Απάντηση Μπάιντεν
Απαντώντας στο διάγγελμα Πούτιν, εν τω μεταξύ, ο Αμερικανός πρόεδρος Μπάιντεν αρνήθηκε κατηγορηματικά οποιαδήποτε ανάμειξη των ΗΠΑ ή των συμμάχων τους στις εξελίξεις στη Ρωσία. Τις απέδωσε σε εσωτερική πάλη εξουσίας στη Μόσχα, τονίζοντας ότι «είναι ακόμη πολύ νωρίς για να εξαγάγουμε ασφαλή συμπεράσματα».
Κατόπιν τηλεδιάσκεψης με ηγέτες συμμαχικών χωρών, ανέφερε, «συμφωνήσαμε πως έπρεπε να βεβαιωθούμε ότι δεν δώσαμε στον (Ρώσο πρόεδρο) Πούτιν καμία δικαιολογία για να κατηγορήσει τη Δύση και να επιρρίψει την ευθύνη στο ΝΑΤΟ», τόνισε.
Είπε επίσης ότι έδωσε εντολή στους συμβούλους Εθνικής Ασφαλείας των ΗΠΑ να τον ενημερώνουν «κάθε ώρα που περνά» και να προετοιμαστούν για διάφορα σενάρια, χωρίς να διευκρινίσει. Επανέλαβε, δε, την αταλάντευτη στήριξη των ΗΠΑ στο Κίεβο, προαναγγέλλοντας τηλεφωνική επικοινωνία του με τον Ουκρανό πρόεδρο Ζελένσκι.
Το Κίεβο έκανε λόγο για πρόοδο των στρατιωτικών δυνάμεών του γύρω από το Μπαχμούτ, ενόσω επαναλάμβανε την έκκληση για πρόσκληση fast track ένταξης στο ΝΑΤΟ στη σύνοδο κορυφής του Ιουλίου στο Βίλνιους.
Μιλώντας πάντως ανωνύμως στους New York Times, αξιωματούχος της κυβέρνησης Μπάιντεν χαρακτήρισε τις πρώτες εβδομάδες της ουκρανικής αντεπίθεσης « απογοητευτικές». Η Ουκρανία, τόνισε, «υστερεί του χρονοδιαγράμματος».
Τούτων λεχθέντων, η Λιθουανία ζήτησε επειγόντως ενίσχυση της ανατολικής πτέρυγας του NATO, μετά την ένοπλη ανταρσία στη Ρωσία. Η Γερμανία δήλωσε πρόθυμη να στείλει περίπου 4.000 στρατιώτες σε μόνιμη βάση.
