Η κυβερνητική πολιτική ύψωσε τοίχους στον πολεοδομικό σχεδιασμό

«Βίβλο» με τα αδιέξοδα, τις αντιφάσεις, τις παλινωδίες, τη στασιμότητα και τον «κατ’ εξαίρεση» πολεοδομικό σχεδιασμό που κυριάρχησαν στην τετραετία της κυβέρνησης Μητσοτάκη συνέταξε ο Σύλλογος Ελλήνων Πολεοδόμων και Χωροτακτών (ΣΕΠΟΧ).

Με αφορμή τις αντιδράσεις και όσα ακολούθησαν την πρόσφατη απόφαση 176/2023 του Συμβουλίου της Επικρατείας για τα ακίνητα εκτός σχεδίου, οι πολεοδόμοι-χωροτάκτες προχωρούν σε μια συνολική αποτίμηση της κυβερνητικής πολιτικής.

Η απόφαση όρισε ότι δεν είναι οικοδομήσιμα τα εκτός σχεδίου ακίνητα ακόμη και αν είναι μεγαλύτερα των 4 στρεμμάτων εφόσον δεν έχουν «πρόσωπο» σε αναγνωρισμένο κοινόχρηστο δρόμο και προκάλεσε τεράστια αναστάτωση καθώς πολλά πολεοδομικά γραφεία «πάγωσαν» όλες τις αιτήσεις αδειοδότησης για εκτός σχεδίου δόμηση και άλλα συνέχισαν να εκδίδουν άδειες κατά περίπτωση.

Η κυβέρνηση υποσχέθηκε αρχικά νομοθετική ρύθμιση για να λύσει το πρόβλημα, αλλά στη συνέχεια αθέτησε την υπόσχεσή της πριν κλείσει η Βουλή, προκαλώντας την μήνιν ιδιοκτητών ακινήτων, δικηγόρων, συμβολαιογράφων, μηχανικών και δημόσιων λειτουργών. Στην ανακοίνωσή του ο ΣΕΠΟΧ παραθέτει, μεταξύ άλλων:

● Την εικόνα εκτός ελέγχου που προκαλείται καθώς οι Υπηρεσίες Δόμησης «ερμηνεύουν κατά το δοκούν τη νομοθεσία για την εκτός σχεδίου δόμηση», σε συνδυασμό με τις διαπιστωμένες μεγάλης κλίμακας παρανομίες στη δόμηση στη Μύκονο και άλλες περιοχές τουριστικού ενδιαφέροντος και τις μεγάλες υπερβολές στην υπόσκαφη δόμηση, όπως έχουν προκύψει από την πριμοδότηση δόμησης που δίνει ο Νέος Οικοδομικός Κανονισμός και τις εντεινόμενες πιέσεις για τουριστική ανάπτυξη κάθε τύπου και κλίμακας, σε όποιο κομμάτι του νησιωτικού και παράκτιου χώρου έχει μείνει ακόμα αδόμητο.

● Τη δραματική καθυστέρηση στις εξαγγελλόμενες από το 2021 αυτοτελείς πολεοδομικές μελέτες για την αναγνώριση και τον χαρακτηρισμό του δικτύου κοινόχρηστων οδών σε εκτός σχεδίου περιοχές, αλλά και το αδιέξοδο που απειλείται εάν προχωρήσουν οι μελέτες χωρίς να έχει ολοκληρωθεί ο πολεοδομικός σχεδιασμός.

● Τη χαρακτηριστική αδυναμία της χώρας να ολοκληρώσει το εθνικό κτηματολόγιο και το δασολόγιο, ενώ παρατηρούνται καθυστερήσεις στις διαδικασίες κύρωσης των δασικών χαρτών.

● Το πλήθος των νομοθετημάτων που κινούνται αντίθετα με την προστασία του περιβάλλοντος, όπως εκείνα για την αξιοποίηση των περιοχών Natura 2000, παρά τις καταδίκες της Ελλάδας από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, την εκμετάλλευση του αιγιαλού, την οριοθέτηση του οικισμού χωρίς προεδρικά διατάγματα και τον αποχαρακτηρισμό αναδασωτέων εκτάσεων.

■ Τα αντιφατικά μηνύματα που συνεχίζει να στέλνει στην κοινωνία η κυβέρνηση σχετικά με την εκτός σχεδίου δόμηση – με δεδομένη την πάγια θέση του ΣΕΠΟΧ υπέρ της κατάργησής της σύμφωνα με τις συνταγματικές επιταγές και τη νομολογία του ΣτΕ.

■ Τη στασιμότητα που χαρακτηρίζει το πρόγραμμα των πολεοδομικών μεταρρυθμίσεων με την εκπόνηση 220 Τοπικών και Ειδικών Πολεοδομικών Σχεδίων σε όλη την Ελλάδα, καθώς έληξε η κυβερνητική θητεία χωρίς να έχει ουσιαστικά ξεκινήσει η ανάθεση των μελετών οι οποίες θα πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί ώς το 2025 ως χρηματοδοτούμενες από το Ταμείο Ανάκαμψης.

■ Την εμπέδωση του «κατ’ εξαίρεση σχεδιασμού» που αναδείχθηκε προσφάτως με τη δημιουργία «πολεοδομίας για τον τουρισμό» ως παράλληλου συστήματος αδειοδότησης, αφού είχαν προηγηθεί «η αιφνιδιαστική και μηδέποτε τεκμηριωθείσα απόφαση για τη δημιουργία Κυβερνητικού Πάρκου στο ακίνητο της ΠΥΡΚΑΛ στον Δήμο Δάφνης-Υμηττού» και πλήθος άλλων έργων, όπως εκείνα για την επέκταση του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου, οι επεμβάσεις διαμορφώσεων στην Ακρόπολη, η αναβάθμιση πράσινων και δημόσιων χώρων μέσω ασυντόνιστων και κατά περίπτωση χορηγιών ιδιωτικών φορέων (όπως για παράδειγμα στον Δήμο Αθηναίων η πλατεία Ομονοίας, ο λόφος του Στρέφη, ο «Μεγάλος Περίπατος της Αθήνας» κ.ά.). Αναφέρονται ακόμη οι παρεκκλίσεις που θεσμοθετήθηκαν για τον Μητροπολιτικό Πόλο Ελληνικού-Αγίου Κοσμά και το Πρόγραμμα Ανασυγκρότησης της Βόρειας Εύβοιας.