Η δημοκρατία στο απόσπασμα

Ο Αλέξης Τσίπρας, αξιολογώντας τους ξένους ηγέτες με τους οποίους συνεργάστηκε ως πρωθυπουργός, στη χαρακτηριστική συνέντευξή του στους Betarades (13.12.2022), έδωσε το προβάδισμα στον Μπαράκ Ομπάμα. Στον πρώτο μαύρο Δημοκρατικό πρόεδρο που συσπείρωσε, μεταξύ άλλων, τους απόκληρους του ρατσισμού, της φτώχειας και των δικαιωμάτων στην Αμερική.

Ας ακούσουμε τον πολιτικό Μπαράκ Ομπάμα από τον πρόλογο στον πρώτο τόμο του βιβλίου του «Γη της επαγγελίας» (εκδόσεις ΑΘΕΝS Bookstore Publications, Αθήνα 2020). Για την κρίση και τις οδύνες της δημοκρατίας.

«Μια κρίση που έχει αφήσει το κοινωνικό σύνολο διχασμένο, θυμωμένο και δύσπιστο, και έχει επιτρέψει τη συνεχιζόμενη παραβίαση των θεσμικών διατάξεων, των διαδικαστικών ασφαλιστικών μηχανισμών και της πίστης σε βασικές αρχές που και οι Ρεπουμπλικάνοι και οι Δημοκρατικοί θεωρούσαν κάποτε δεδομένες […]».

«Μια έστω γρήγορη ματιά στα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων στις μέρες μας δείχνει ότι τα ιδανικά αυτής της χώρας έρχονταν πάντοτε σε δεύτερη μοίρα μπροστά στην κατάκτηση και στην καθυπόταξη, σε ένα κοινωνικό σύστημα φυλετικών διακρίσεων και στον άπληστο καπιταλισμό, και ότι το να προσποιούμαστε το αντίθετο σημαίνει ότι γινόμαστε συνένοχοι σε ένα παιχνίδι εξαρχής στημένο […]».

«Γιατί είμαι πεπεισμένος ότι η πανδημία που βιώνουμε προς το παρόν είναι μια ένδειξη, αλλά και ένα απλό διάλειμμα, της αδιάκοπης πορείας προς έναν διασυνδεδεμένο κόσμο, όπου οι λαοί και οι πολιτισμοί δεν μπορεί παρά να συναντιούνται. Σε αυτόν τον κόσμο –των παγκόσμιων αλυσίδων εφοδιασμού, της ακαριαίας μεταφοράς κεφαλαίων, των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, των διεθνικών τρομοκρατικών δικτύων, της κλιματικής αλλαγής, της μαζικής μετανάστευσης και της αενάως αυξανόμενης πολυπλοκότητας– θα μάθουμε να ζούμε μαζί, να συνεργαζόμαστε ο ένας με τον άλλο, και να αναγνωρίζουμε την αξιοπρέπεια των άλλων, αλλιώς θα αφανιστούμε […]».

Προσβολή θεσμών και διαδικασιών. Διχαστική προτροπή και επιδίωξη άνωθεν. Συγκλονιστικός ο παραλληλισμός με τα ελληνικά πράγματα.

Ο τίτλος του άρθρου αυτού προέρχεται από το βιβλίο του Ανδρέα Γ. Παπανδρέου, «Η δημοκρατία στο απόσπασμα», προλεγόμενα Αναστάσης Ι. Πεπονής, εκδόσεις Α. Α. Λιβάνη, Αθήνα 2006. Σημειώνει στον πρόλογο ο ιδρυτής του ΠΑΣΟΚ (Τορόντο, Καναδάς, Μάιος 1972):

«Σ’ αυτά τα γεγονότα έπαιξα έναν κάποιο ρόλο. Αν πάρουμε ως κριτήριο τις λυσσαλέες επιθέσεις εναντίον μου, θα πρέπει να συμπεράνουμε πως ο ρόλος μου υπήρξε σημαντικός. Αυτό φυσικά δεν είμαι σε θέση να το κρίνω. Η ευθύνη αυτή ανήκει σε άλλους. Θεωρώ όμως ιστορικό μου καθήκον να αναφέρω τα γεγονότα όπως τα είδα και να εξηγήσω τα κίνητρα και τις πράξεις μου κατά την εξέλιξη του πολύπλοκου ιστορικού δράματος».

Λυσσαλέες επιθέσεις εδώ και χρόνια, μέχρι σήμερα και έπεται η συνέχεια κατά του Αλέξη Τσίπρα, πρόεδρου του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. Και εσχάτως κατά του Νίκου Ανδρουλάκη, προέδρου του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝ.ΑΛΛ. Το απόσπασμα σε παράταξη και σήμερα.

Ο Θανάσης Καμπαγιάννης, μέλος του Δ.Σ. του ΔΣΑ με την Εναλλακτική Παρέμβαση-Δικηγορική Ανατροπή, ολοκληρώνει ως εξής διαδικτυακό άρθρο του με τίτλο «Τίθεται πλέον ζήτημα για το δημοκρατικό πολίτευμα στην Ελλάδα» (18.12.2022):

«Δημοκρατικό πολίτευμα δεν σημαίνει τα ντουβάρια μιας τυπικά λειτουργούσας Βουλής. Σημαίνει ελευθερίες και δικαιώματα, πολίτες που δεν φοβούνται τη σκιά τους, μειοψηφίες που μπορούν να γίνουν πλειοψηφίες, μέσα από την ανεμπόδιστη πολιτική δράση. Αυτά πλέον φαίνεται να έχουν καταλυθεί στην Ελλάδα. Γι’ αυτό λέμε ότι είμαστε πια στην Ωρα Μηδέν».

Δύσκολα θα μπορούσε κάποιος να προσθέσει κάτι.

Το απελθόν 2022 μοιάζει πολύ με το «ιστορικό» 1965. Αντί για ανακτορικές μηχανορραφίες, τώρα μια συνωμοσία παρακράτους και μυστικών υπηρεσιών καλύπτει και εξουδετερώνει τουλάχιστον τις δύο από τις τρεις εξουσίες του συνταγματικού πολιτικού συστήματος. Και μια επομένως σχεδόν ψευτοκυβέρνηση με τυπικό αρχηγό εκτελεί επίσης πειθήνια τις εντολές του ολιγαρχικού κατεστημένου και των μέσων του. Δούρειος ίππος στο πολίτευμα. Και η δημοκρατία με κοινοβουλευτικό μανδύα σε «ύπνωση».

Το 1965 κατέληξε σε πολιτική ήττα. Το 2023 πιστεύω ότι θα φέρει πολιτική αλλαγή και θα καταλήξει σε πολιτική νίκη.

*ομότιμος καθηγητής, πρώην αντιπρύτανης του Πανεπιστημίου Αιγαίου