Σχέδιο επιδότησης δόσεων στεγαστικού

Στην υποστήριξη των συνεπών δανειοληπτών που έχουν δάνειο συνδεδεμένο με την πρώτη κατοικία προσανατολίζεται η κυβέρνηση, ώστε να μειώσει την επίπτωση από την άνοδο των επιτοκίων. Από την Πάτρα ο Κυριάκος Μητσοτάκης γνωστοποίησε ότι έχει ζητήσει από το υπουργείο Οικονομικών να εξαντλήσει τις δυνατότητες που υπάρχουν για τους συνεπείς δανειολήπτες, σε συνεννόηση με τις τράπεζες. Την ίδια στιγμή, ο υπουργός Οικονομικών ζήτησε από τις τράπεζες να αναμορφώσουν την τιμολογιακή πολιτική τους, θέμα που θα συζητηθεί σε συνάντηση που θα έχει με τις διοικήσεις των τραπεζών.

Ο Χρήστος Σταϊκούρας μιλώντας σε συνέδριο τόνισε ότι «το τραπεζικό σύστημα οφείλει να συμβάλει στην πιστωτική επέκταση και στην ταχεία υλοποίηση ρυθμίσεων οφειλών, να αναμορφώσει την τιμολογιακή πολιτική δανείων, καταθέσεων και προμηθειών με τρόπο που δεν επιβαρύνει δυσανάλογα επιχειρήσεις και νοικοκυριά και να δείξει ευαισθησία στις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες». Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι η πρόταση για τα στεγαστικά δάνεια και για εκείνα που έχουν υποθήκη πρώτη κατοικία, που υπήρχε εδώ και λίγο καιρό στο τραπέζι και είχε «παγώσει» μέχρι νεωτέρας, προέβλεπε την κάλυψη από τον κρατικό κορβανά της επιβάρυνσης από την αύξηση των επιτοκίων ενήμερων και υπό προϋποθέσεις μη ενήμερων δανείων (με πιο αυστηρά εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια). Μια σκέψη είναι να αξιοποιηθεί το κονδύλι των 100 εκατ. ευρώ του ενδιάμεσου προγράμματος προστασίας των ευάλωτων -μέχρι τη δημιουργία του Φορέα Απόκτησης και Επαναμίσθωσης Ακινήτων (τοποθετείται πλέον στο τέλος του 2023)- το οποίο είναι ουσιαστικά αναξιοποίητο.

Ειδικότερα, σύμφωνα με την πρόταση, με ημερομηνία αναφοράς τον Ιούλιο του 2022, όταν ξεκίνησε το μεγάλο ράλι αύξησης των επιτοκίων, το κράτος θα επιδοτεί την επιβάρυνση που θα προκύπτει τον μήνα εφαρμογής του μέτρου, που δεν θα έχει αναδρομικότητα. Για παράδειγμα, σε ένα ενήμερο δάνειο κυμαινόμενου επιτοκίου που η δόση τον Ιούλιο ήταν 500 ευρώ και τον Ιανουάριο του 2023 λόγω αύξησης των επιτοκίων έφτασε τα 550 ευρώ το κράτος θα επιδοτεί κλιμακωτά τα 50 ευρώ. Δηλαδή το α’ τρίμηνο θα επιδοτείται το 100%, το β’ τρίμηνο το 75%, το επόμενο το 50% και στο τελευταίο τρίμηνο το 25%. Ωστόσο η ουσία, όπως φαίνεται, της πρότασης, η πατρότητα της οποίας ανήκει στις τράπεζες σύμφωνα με πληροφορίες, δεν βρίσκεται μόνο στην επιδότηση της αύξησης της δόσης αλλά και στους όρους που ουσιαστικά αποτελούν κίνητρο για την εξυπηρέτηση του δανείου και μετά τη λήξη του προγράμματος επιδότησης, καθώς επίσης στη ρύθμιση δανείων που βρίσκονται σε καθυστέρηση ώστε να μπορέσουν να ενταχθούν στο πρόγραμμα επιδότησης. 

Στην Ισπανία, που είναι ιδιαίτερα ευάλωτη στις αυξήσεις των επιτοκίων της ΕΚΤ καθώς τα 3/4 των ενυπόθηκων δανείων, όπως αναφέρουν οι FT, είναι κυμαινόμενου επιτοκίου, η κυβέρνηση ετοιμάζεται να λάβει μέτρα στήριξης, έχοντας και την οδυνηρή εμπειρία των εξώσεων στις αρχές της δεκαετίας του 2010. Σύμφωνα με το «ισπανικό μοντέλο» ως πιο ευάλωτες οικογένειες ορίζονται εκείνες με ετήσιο εισόδημα μικρότερο των 25.200 ευρώ και θα μπορούν να μειώσουν τα επιτόκιά τους σε Euribor μείον 0,1 ποσοστιαία μονάδα.

Το παράδειγμα που δίνει το υπουργείο Οικονομικών αφορά οικογένεια με στεγαστικό δάνειο 120.000 ευρώ και μηνιαία δόση 524 ευρώ που μπορεί να μειωθεί στα 246 ευρώ. Οι δανειολήπτες θα μπορούν επίσης να παρατείνουν τη διάρκεια των δανείων τους έως και επτά χρόνια, σύμφωνα με τις σχεδιαζόμενες αλλαγές, οι οποίες περιλαμβάνουν μεταρρυθμίσεις σε έναν υφιστάμενο κώδικα ορθής πρακτικής για την αγορά ενυπόθηκων δανείων.

Οι οικογένειες με υψηλότερο εισόδημα, με αποδοχές έως 29.400 ευρώ ετησίως, θα μπορούν να παγώσουν το μέγεθος των μηνιαίων αποπληρωμών τους, ενώ επωφελούνται από την επταετή επέκταση του δανείου. Η Ισπανία θα καταργήσει τις προμήθειες για την πρόωρη εξόφληση των δανείων και για μετατροπή στεγαστικών δανείων κυμαινόμενου επιτοκίου σε δάνεια σταθερού επιτοκίου.