Δύο σημαντικές εκδηλώσεις γίνονται σήμερα, με αφορμή τα 100 χρόνια (αν και 100+1 είναι στ’ αλήθεια, σύμφωνα με τον φάκελο που είχε στην Ασφάλεια και ανέδειξε η «Εφ.Συν.») από τη γέννηση του ιδιαίτερου μουσικού, συνθέτη και αγωνιστή Ιάννη Ξενάκη:
■ Στις 20.00, στο Πολυτεχνείο, διοργανώνεται μια σημαντική μουσικο-ιστορική εκδήλωση για τον σπουδαίο αυτό μουσικοσυνθέτη, όπου τρεις ιστορικοί θα προσεγγίσουν όλες τις πτυχές της δράσης (αγωνιστικής και καλλιτεχνικής) του. Θα μιλήσουν ο καθηγητής Βαγγέλης Καραμανωλάκης, μαζί με τον ιστορικό Μενέλαο Χαραλαμπίδη, ενώ τον φάκελο του Ξενάκη στην Ασφάλεια θα παρουσιάσει ο δημοσιογράφος της «Εφ.Συν.» και ιστορικός, Γιώργος Πετρόπουλος. Στο Πολυτεχνείο φοίτησε ο Ξενάκης, ωστόσο η δράση του στην Αντίσταση και στα Δεκεμβριανά τον ανάγκασε να διαφύγει στη Γαλλία. Συγκεκριμένα, ο ίδιος πέρασε στη Σχολή Πολιτικών Μηχανικών στο Μετσόβιο Πολυτεχνείο, το 1940, απ’ όπου αποφοίτησε το 1946 (καθώς το Πολυτεχνείο έκλεισε λόγω του ελληνοϊταλικού πολέμου), ενώ συγχρόνως έκανε μαθήματα ανώτερων θεωρητικών στη μουσική. Μέσα στην Κατοχή, οργανώθηκε αρχικά στην ομάδα «Αγωνιστική Ελλάδα», για να περάσει σύντομα στο ΕΑΜ νέων, το ΚΚΕ και την ΕΠΟΝ.
Ο φάκελός του στην αστυνομία (όπως αυτός κυκλοφόρησε από την «Εφ.Συν.») ξεκινά στις 6 Ιουλίου 1942, όταν ο Ξενάκης μαζί με άλλους συμφοιτητές του εισβάλλουν στο υπουργείο Οικονομικών, για να διαμαρτυρηθούν για τη σχεδιαζόμενη περικοπή των συσσιτίων. Και κάπως έτσι ξεκινά η έντονη αγωνιστική του δράση, που μετά θα περάσει και στο καλλιτεχνικό στερέωμα, καθώς, με τις ατονικές του συνθέσεις, αμφισβήτησε κάθε κλασική ευρωπαϊκή μουσική παράδοση έως τότε… Η εκδήλωση θα κλείσει μουσικά, καθώς θα παρουσιαστούν τρία ανέκδοτα μουσικά κομμάτια του Ξενάκη από το φωνητικό συγκρότημα του ΕΚΠΑ.
Πρόκειται για τρία εντελώς άγνωστα, ιστορικής αξίας κομμάτια του νεαρού Ξενάκη, πριν από τις περίφημες Μεταστάσεις (1953-54), που ο ίδιος θεωρούσε το πρώτο του έργο. Παρούσα στην εκδήλωση (που διοργανώνεται με τη σύμπραξη ΕΚΠΑ, ΕΜΠ, Université Paris 8, École française d’Athènes και ΑΣΚΙ) θα είναι και η κόρη του συνθέτη, Μάχη Ξενάκη.
■ Από σήμερα έως και την Κυριακή 29/05, διοργανώνεται διεθνές επετειακό συνέδριο για τον Ξενάκη από το Τμήμα Μουσικών Σπουδών ΕΚΠΑ, το Paris VIII Musidanse, The Friends of Xenakis Association και το Τμήμα Παραστατικών και Ψηφιακών Τεχνών του Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου.
Το Συνέδριο θα πραγματοποιηθεί στο Ναύπλιο και συγκεκριμένα στο Βουλευτικό (27 και 28 Μαΐου) και στον πολυχώρο Φουγάρο (29 Μαΐου). Το πρόγραμμα συμπεριλαμβάνει συζήτηση με την πρόεδρο του Συλλόγου των Φίλων του Ξενάκη, Μάχη Ξενάκη, καθώς και εισηγήσεις που αφορούν στα Πολύτοπα, πολυμεσικά έργα τοποειδικού χαρακτήρα, τα οποία επινόησε ο Ξενάκης.
Ο πιανίστας Στέφανος Θωμόπουλος θα ερμηνεύσει έργα του συνθέτη, μαζί με τη γαλλική χορωδία SoliTutti. Την τελευταία μέρα του Συνεδρίου, θα διεξαχθεί το Εργαστήριο Ξενάκη, που κινητοποιεί το ακαδημαϊκό δυναμικό της χώρας, με τη συμμετοχή 11 καλλιτεχνικών πανεπιστημιακών τμημάτων πανελλαδικά. Αναλυτικά το πρόγραμμα του Συνεδρίου εδώ: https://pda.uop.gr/en/xenakis-22-symposium-program/
