Επόμενος σταθμός Βαλκάνια;

Η Ρωσία αναδιπλώθηκε σε ό,τι αφορά την ένταξη της Σουηδίας και της Φινλανδίας στο ΝΑΤΟ, καθώς εκτίμησε –και ορθά– ότι επρόκειτο για μια μη αντιστρέψιμη δυναμική.

Ετσι, αν εξαιρέσουμε την Ελβετία, την Αυστρία και την Ιρλανδία, η μόνη περιοχή στην Ευρώπη που δεν καλύπτεται πλήρως από το ΝΑΤΟ είναι τα Δυτικά Βαλκάνια και η Βοσνία-Ερζεγοβίνη.

Πρόκειται για τη μόνη περιοχή όπου θεωρητικά η Ρωσία μπορεί να επιχειρήσει να δημιουργήσει αποσταθεροποιητικό αντιπερισπασμό στην πανστρατιά της Δύσης που προωθούν οι ΗΠΑ.

Σχεδόν τρεις δεκαετίες μετά την παρέμβαση των ΗΠΑ στην πρώην Γιουγκοσλαβία, που τερμάτισε την πολεμική σύγκρουση, η Συμφωνία του Ντέιτον προβάλλει όχι ως Νέα Τάξη πραγμάτων αλλά ως παρατεταμένη εκεχειρία ολοένα και περισσότερο εύθραυστη.

Με τα σημερινά δεδομένα, την προσχηματική δηλαδή ενότητα της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης και την απροθυμία της Ε.Ε. να εντάξει τα Δυτικά Βαλκάνια, δεν χρειάζεται ιδιαίτερος παρεμβατικός ζήλος της Μόσχας για να πυροδοτηθεί νέο κύμα εθνικιστικών συγκρούσεων.

Θα αρκούσε μια δραστηριοποίηση του ΝΑΤΟ προς την ένταξη της Σερβίας και της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης για να προκαλέσει βίαια αντίδραση του σερβικού αναθεωρητισμού, που βλέπει την ένταξη στην Ατλαντική Συμμαχία ως εγκλωβισμό στο σημερινό ετοιμόρροπο status quo, το οποίο υπαγόρευσε στους εμπόλεμους στα τέλη του 1995 η Ουάσινγκτον στο Ντέιτον.

Εξυπακούεται ότι μια ενδεχόμενη ανάφλεξη στα μετόπισθεν της πρώτης γραμμής του ΝΑΤΟ απέναντι στη Ρωσία θα υποθηκεύσει την αξιοπιστία της αποτρεπτικής παρουσίας ΝΑΤΟϊκών δυνάμεων κυρίως στη Ρουμανία και την Πολωνία.

Το ντόμινο μιας ανάφλεξης του σερβικού αναθεωρητισμού, με επίκεντρο τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, θα εμπλέξει την Κροατία, το Κόσσοβο αλλά και τη Βόρεια Μακεδονία.

Είναι άλλωστε ενδεικτικό ότι προχθές ο πρόεδρος της Κροατίας απείλησε με βέτο στη διεύρυνση του ΝΑΤΟ αν δεν αλλάξουν οι εκλογικοί νόμοι στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, προφανώς για μια πιο δίκαιη εκπροσώπηση των Κροατών της χώρας.

Σε έναν παρατεταμένο πόλεμο φθοράς μεταξύ Δύσης και Ρωσίας, το Κρεμλίνο έχει κάθε λόγο να αξιοποιήσει ή ακόμη και να προκαλέσει μια μη διαχειρίσιμη, χωρίς τη συμμετοχή και τη συναίνεσή της, βαλκανική κρίση.

Αλλωστε στην πρώην Γιουγκοσλαβία η ταπεινωμένη Ρωσία του Γέλτσιν παρενέβη και αποσόβησε βομβαρδισμούς του ΝΑΤΟ κατά των σερβοβοσνιακών δυνάμεων γύρω από το Σαράγεβο τον Φεβρουάριο του 1994, ενώ τον Ιούνιο του 1999 ρωσικές δυνάμεις κατέλαβαν την Πρίστινα αμέσως μετά την αποχώρηση των σερβικών δυνάμεων, αιφνιδιάζοντας τις ΗΠΑ και το ΝΑΤΟ.

Η ανάφλεξη στην πρώην Γιουγκοσλαβία είναι ένα ατύχημα σε αναμονή.